949 
fosfor kennen, is het van belang na te gaan wat men uit deze 
gegevens omtrent de grootte van het molecuul fosfor kan atleiden. 
Daartoe berekenen wij de b waarde door middel van de betrekking 
van van der Waals 
of 
1 T k _ 1 268 
8.273 T k ~ 8.273 ' 8335 
b = 0,005304. 
Wanneer wij nu de b als een additieve grootheid opvatten, dan 
kunnen wij uit de ó-waarde van bv. PH 3 de h van een fosforatoom 
vinden, en wanneer men deze waarde dan op de /> waarde van het 
fosformolecuul deelt, vindt men het aantal atomen fosfor in het 
molecuul aanwezig. 
Leduc en Sacerdote 1 ) vonden voor de kritische grootheden van 
PH, het volgende: 
tk = 52,8 en Pk = 64 atm. 
Berekent men hieruit de b, dan vindt men: 
b = 0,002330. 
Volgens de nieuwe beschouwingen van van der Waals „Het 
volume der moleculen en het volume der samenstellende atomen ” 2 ) 
vertoont waterstof het bijzondere, dat de b van een waterstofatoom 
in een verbinding veel kleiner is dan in het waterstofmoJecuul, in 
plaats van 0.000825 bedraagt zij nl. 0.000362, waaruit volgt dat 
voor de 3 waterstofatomen in PH,, 0,00.1086 in rekening moet worden 
gebracht. Voor de è- waarde van het fosforatoom krijgen wij dan: 
0.002330—0.001086 = 0.001244. 
waaruit volgt voor de grootte van het fosformolecuul bij de kritische 
temperatuur en druk van den vloeibaren violetten fosfor: 
0,005304 
— — 4,26. 
0,001244 
Deze uitkomst wijst dus op een kleine associatie, want gemiddeld 
is het fosformolecuul grooter dan P„ 
4. Berekening van den factor f van de damspannings formule van 
Van der Waals. 
Tenslotte hebben wij ook nog de waarde van den factor ƒ uit de 
empirische dampspanningsvergelijking van Van der Waals. 
>) G.R. 125, 307 1897). 
2 ) Verslag Kon. Akad. v. Wet. 22 782 (1914). 
