1067 
het oplialen der monsters het slib min of meer dooreen gewoeld 
wordt en daardoor de wijze van verdeeling van het mangaanerts in 
het slib en de ligging van de korrels en de knollen ten opzichte van 
elkaar niet meer waarneembaar is. Bij versteend diepzeeslib uit 
vroegere geologische tijdperken is het proces zelve op een bepaald 
oogenblik als het ware gefixeerd, zoodat men thans in dunne door- 
sneden nauwkeurig kan nagaan, hoe toen, terwijl het proces der 
ophooping van het mangaanerts waarschijnlijk nog in vollen gang 
was, de verdeeling van de mangaan in het gesteente was. 
Het materiaal van eenige vindplaatsen op Rotti, dat zich bijzonder 
goed voor dat onderzoek leent, is daarvoor meer in liet bijzonder 
door den schrijver gebruikt en een paar woorden over de wijze, 
waarop de diepzeeafzettingen met mangaanknollen op dat eiland 
voorkomen, mogen voorafgaan aan de vermelding van de resultaten, 
die het onderzoek opleverde. 
Op het eiland Rotti komen waarschijnlijk zoowel triassische als 
jurassische diepzeeafzettingen voor, maar mangaanconcreties zijn daar 
tot nu toe uitsluitend in hun oorspronkelijke omgeving gevonden in 
sedimenten, waarvan de jurassische ouderdom op eenige plaatsen 
bewezen is. 
Het fraaist zijn deze ontwikkeld in en nabij de reeds genoemde 
rotsgroep Soea Lain nabij Termanoe aan de noordkust van liet eiland. 1 ) 
De lagen der diepzeeafzettingen zijn daar geplooid en opgericht, 
maar toch niet zoo gestoord, dat de volgorde der lagen niet met 
zekerheid vast te stellen was. 
Afwisselend met de lagen der echte diepzeeafzettingen, waarin 
geen andere organismen dan radiolariën werden aangetrotfen en in 
hetzelfde complex van lagen komen kalksteenen voor, die naast radio- 
lariën ook gegroefde belemnieten ingesloten houden, wier jurassische 
ouderdom met stelligheid is gebleken, waardoor tevens de geologische 
ouderdom dezer diepzeeafzettingen ontwijfelbaar is vastgesteld. 2 ) 
De diepzeeafzettingen worden vertegenwoordigd door kiezel- en 
eenigszins kalkhoudende roode kleischalies, bij grooter kalkgehalte 
B H. A. Brouwer. 1. c p. 614. 
~) WiCHMANN, die bij zijn onderzoek op liet eiland Rotti in 1889 de Soea Lain 
bezocht, bericht omtrent de geologische gesteldheid van deze rotsgroep : „Der Fels 
besteht aus einem wahrscheiulich tertiarcn Kalkstein, die sehr reicli an Foramini- 
fera, namentlich Globigerinen ist und ausserdem von zahlreichen Kalkspathtrüm- 
mern durchzogen wird.” (A. Wichmann, Tijdschr. Kon. Ned. Aardr. Genootsch. 
2, IX, p. 231, 1892). Dit is niet juist; in de talrijke monsters, door Brouwer 
van deze rotsgroep verzameld, komen geen Globigerinen, maar uitsluitend Radio- 
lariën voor; en Belammieten, die in hetzelfde complex van lagen worden aan ge- 
troffen, bewijzen, dat de ouderdom niet tertiair kan zijn. 
