1120 
Men vindt door gelijkstelling van (20) en (21) 
I log "Li - i f log mj3 —f log m AB — log (2,7 ) — log h + x. loc, (kT) — | hg (2 jt)= 
a A ' . a B dj i B 
~~Ji + lt~Ar + iog r ~ log h 
waarin m AB — "Lt -j- in B de massa van een molekunl AB is. 
Substitueert men hierin voor a A en a B de uit (16) en (1) volgende 
waarden, dan vindt men 
OAB 
~i r 
— lof/ J + Y log fc — 5 log h -f ■§ log m AB +,y log 2 -j- -J logo r, 
overeenkomende met (18). 
Wanneer wij nu echter de twee atomen van dezelfde soort aan- 
nemen, dan zullen wij bij de kinetische berekening voor de dissociatie- 
« 2 2 
constante een halt zoo groote waarde vinden : immers de kans, 
n i 
dat twee atomen samentretfen die zich kunnen vereenigen, is nu 
twee maal zoo groot als vroeger, terwijl het overige hetzelfde blijft, 
riieiraodynamisch echter vindt men een 4 X kleinere waarde: 
men moet dan namelijk in (21) 
/ervangen door 
( 2^ 2 ) 2 
terwijl 
n i n x 
de rechterzijde onveranderd blijft. Voor a AB zouden we dus in dit 
geval, evenals in de vorige § een R log 2 kleinere waarde vinden. 
Daar men nu echter, zooals boven reeds gezegd, in het algemeen 
moet aannemen, dat twee gelijksoortige atomen bij chemische ver- 
binding niet dezeltde rol vervullen, zullen wij aan de door van dek 
Waals Jr. gemaakte veronderstellingen over de chemische krachten 
een iets algemeeneren vorm moeten geven. Wij nemen aan, dat elk 
atoom twee polen bezit, een positieve en een negatieve, en dat bij 
een bepaalde verbinding van twee ongelijksoortige atomen A en B 
steeds bv. de positieve pool van A met de negatieve van B in 
aanraking komt. Bij een verbinding van twee gelijksoortige atomen 
zal ook steeds de positieve pool van het eene met de negatieve van 
het andere verbonden zijn ; in dit geval komt het er echter niet op 
aan, welk atoom door zijn positieve, welk door zijn negatieve pool 
verbonden is, Dit maakt het aantal verbindingsmogelijkheden nog 
2 X zoo gioot dan bij ongelijksoortige atomen en daar de kans van 
samentreffen alleen door het feit van het gelijkzijn der atomen reeds 
2 X zoo groot wordt (zie boven), wordt ze nu dus 4 X zoo groot, 
wat met de thermodynamische formule overeenstemt, zoodat wij 
ook in dit geval aan a AB de waarde (18) hebben toe te kennen. 
Men moet echter in het oog houden, dat de veronderstellingen 
o\ ei de chemische krachten, die in deze § zijn gebruikt, wellicht 
