1124 
S — k | -§- N lort 
r 
2ctJJcT 
2jtmkT 
-4- log t- 4 IV log 
A 2 ^ N\. * 
2jtJJcT 
+ 
-|- y N log 
-\-\Nlog 
2 jtJJtT 
(34) 
+ N log (8jr 2 ) + 3 N 
Zonder op de berekening nader in te gaan, is het toch gemakke- 
lijk, de analogie der formules (33), (34) en (16) in te zien. Schrijven 
wij laatstgenoemde in den vorm 
l 2 jt mlcT v ) 
■S = k 1 4 N log — — — -f- log — + -f- N | , 
dan zien wij, dat in elk der drie uitdrukkingen per vrijheidsgraad 
2jrmhT 2stJkT 
resp. i A log — optreedt, al 
ten eerste een term \ JSf log 
A 2 
A 2 
naar gelang het een van rechtlijnige of van draaiende beweging is. 
Voor de drie vrijheidsgraden van rechtlijnige beweging vindt men 
V 
bovendien nog overal een term log — . Hierin is v de drievoudige 
uitgestrektheid van de coördinaten, die de plaats van het zwaartepunt 
van een molekuul aanduiden, terwijl het deelen door N! door de 
verwisselbaarheid der molekulen wordt veroorzaakt, zooals in § 3 
uitvoerig is uiteengezet. Voor de draaiende beweging vindt men 
in plaats van v in (33) 4 jt en in (34) 8?r 2 . In (33) is 4 jt de twee- 
voudige uitgestrektheid der hoekcoördinaten, die de richting van die 
as van het molekuul aangeven, waarom het niet draait, terwijl hier 
in (34) nog een factor 2 'ji bij komt, zijnde de uitgestrektheid van de 
derde hoekcoördinaat, die de nu wel plaats vindende draaiing , om 
genoemde as aanduidt. Ten slotte staat overal per vrijheidsgraad nog 
een term \ N . 
§ 8. Over de algemeene definitie der tliermo dynamische waarschijn- 
lijkheid voor gassen en vloeistoffen. 
Uit de gewone statistische mechanica weet men, dat de verande- 
ringen der uitdrukkingen (32) en (31) algemeen de verandering der 
entropie, resp. vrije energie voor veranderde waarden van v en T 
aangeven. Daar zij nu voor een systeem in één bepaalden toestand 
(ideaal gas), naar wij gezien hebben, de absolute waarden van S en 
F (d. w. z. die met de juiste additieve constante) aangeven, zullen 
zij dit voor alle toestanden moeten doen. Hierbij is natuurlijk in 
aanmerking te nemen, dat e voor kleinere waarden van v ook nog 
van de onderlinge afstanden (en eventueel oriënteeringen) der mole* 
kulen kan afhangen.' 
