1204 
teruggaan, de phagocytose zal gaan afnemen ; een afneming, die 
evenzeer intreedt bij langdurige inwerking van een zuurstofarm 
medium, zooals wij dit verkregen door behandeling met stikstof of 
met waterstof. (Yergel. § III). 
Wij hebben deze voorstelling nog aan het experiment getoetst, door 
o.a. chloroform en stikstof onder verschillende voorwaarden van tijd 
en concentratie te laten inwerken. Doch wij zullen van de mede- 
deeling bier ter plaatse afzien om den omvang van het opstel te 
beperken. Bovendien zal, gelijk gezegd, elders een uitvoerig bericht 
verschijnen. 
En thans het excitatiesiadiuni bij de narcose. 
Laat men de verschillende narcose-theorieën aan het oog voorbij- 
gaan, dan blijkt, dat geen enkele zelfs heeft beproefd, van het 
excitatiestadium een verklaring te geven. Onze onderzoekingen over 
de phagocytose en de overeenstemming in gedrag tusschen adem- 
halingscentrum en phagocyten stellen daartoe in staat. 
Wanneer Max Verworn in zijn artikel „Narkose” in het Hand- 
buch der Naturwissenschaften B. VII, 1912, heeft uiteengezet, dat 
volgens zijn zienswijze, de narcose niet anders is dan een gevolg 
van acute verstikking en dan nog met een enkel woord spreekt over 
de nevenwerkingen bij de narcose, drukt hij zich aldus uit: 
„Es ist nicht wahrscheinlich, dass diese Nebenwirkung (Excitations- 
,, stadium) ebenfalls aus dem einen Punkte der Oxydationslahmung 
,,in der Zelle entspringen, doch fehlt für die Genese dieser Neben- 
,,wirkung bistier noch jede Analyse.” 
Uit onze onderzoekingen nu over het ontstaan van een verhoogde 
phagocytose door zuurstofonttrekking is gebleken dat ook het excitatie- 
stadium bij de narcose zich op ongedwongen wijze aan Verworn’s 
narcosetheorie laat aansluiten en haar steunt. 
Wij hebben ons slechts voor te stellen, dat in den aanvang der narcose, 
tengevolge van een vermindering der hoeveelheid potentieele (bruikbare) 
zuurstof de prikkelbaarheid der hoogere zenuwcentra verhoogd wordt. 
Bij voortgezette chloroforminademing zal deze prikkelbaarheid 
ten gevolge van verdere afneming van het potentieele O-gehalte 
dalen en ten slotte narcose intreden. Of voor het ontstaan van een 
volledige narcose nog andere factoren een rol spelen, bijv. een semi- 
coagulatie van het protoplasma in den zin van Claude Bernard, 
kan hier buiten beschouwing blijven Het eerst worden de hoogere 
centra, die gelijk bekend is, voor zuurstofonttrekking zeer gevoelig 
zijn, door verlamming getroffen, vervolgens de ruggemergscentra, 
dan het ademhalingscentrum. 
