1242 
In verband met onderzoekingen van Mevr. Polowzow 1 ) en Matllefer 2 ) 
over geotropische en van Amsz 3 ) over phototropische krommingen, 
waarbij gebleken is, dat na prikkelingen, die niet tot een makro- 
skopisch zichtbaar effekt leiden, toch met geschikte hulpmiddelen wel 
degelijk afwijkingen uit den oorspronkelijker» stand te constateeren 
vallen, moet de uitslag van Mevr. Rutten’s proeven eenigszins be- 
vreemden. Het ligt voor de hand er uit af te leiden, dat het licht 
een ongunstigen invloed op de zwaartekrachtreaetie uitoefent of 
omgekeerd de zwaarteki'acht op de phototropische kromming. Voor 
wij ons echter bij deze gevolgtrekking neerleggen, dienen wij een 
andere mogelijkheid te ovei'wegen. 
Zooals uit opgaven in de literatuur blijkt, is er in vele gevallen 
een duidelijk verschil te constateeren tusschen de snelheden, waar- 
mede de phototropische en de geotropische reactieprocessen verloopen. 
De zwaartekrachtkromming wordt meestal vroeger zichtbaar en 
bereikt spoediger haar hoogtepunt. Wanneer dus de beide prikkelingen 
tegelijkertijd of onmiddellijk na elkaai' worden toegediend, is er alle 
kans, dat de phototropische kromming nog slechts een zeer geringe 
waarde bereikt heeft, wanneer de geotropische haar maximum reeds 
overschrijdt en dat, wanneer vervolgens de lichtkromming haar 
hoogtepunt begint te naderen, van de andere nog slechts sporen 
over zijn. Van een duidelijke versterking van de eerste ï'eactie door 
de tweede zal in dit geval geen sprake kunnen zijn. Daarentegen 
moet men verwachten, dat deze wel sterk op den voorgrond zal 
treden, wanneer er tusschen de prikkelingen zooveel tijd verloopt, 
dat de beide krommingen tegelijkertijd baar maximum bereiken. 
Het is uit proeven, die iti de volgende paragraaf nader beschreven 
zijn, overtuigend gebleken, dat er in bet laatste geval inderdaad een 
volledige sommeering plaats vindt. Bovendien werd bet vermoeden 
bevestigd, dat, wanneer een kleine licbtprikkeling ei» een geotropische 
inductie gelijktijdig of onmiddellijk na elkaar worden toegediend, de 
geotropische kromming haar maximum bereikt, voor dat de photo- 
tropische duidelijk zichtbaar wordt en weer ongeveer verdwenen is, 
wanneer deze haar grootste waarde krijgt. De uitslag van Mevr. 
Rutten’s proeven vindt aldus een eenvoudige verklaring. 
We moeten er ons echter voor hoeden, uit deze gegevens af te 
leiden, dat een wijziging van de phototropische reactie tengevolge 
') W. Polowzow. Untersuchungen iiber Reizerscheinungen bei den Pflanzen. 
Jena 1909. 
2 ) A. Maillefeu. Etude sur la réaction géotropique. Buil. Soc. Vaud. Se. Nat. 
XLVI. 1910. Nouvelle étude experimentale sur le géotropisme. ibidem XLV1I1. 1912. 
3 ) \V. H. Amsz. Zitlingsverslag K. Akad. v. Wet. Amsterdam. April' 1911. 
