1277 
dispersie, mogen echter reeds hier eene plaats vinden, aangezien zij 
er een denkbeeld van kunnen geven, in hoe hooge mate hier inder- 
daad van „asymmetrische” verbindingen, in den zin door Pasteur 
bedoeld, sprake is. 
De bepalingen werden met een grooten LipPiCH’sehen polarimeter 
van de tirma Schmidt en Haentsch verricht, welke een driedeelig 
veld bezat, en met een spektraal-monochromator was voorzien. 
Door vergelijking met een waterstofspektrum en met die van de 
metalen : natrium, lithium, calcium en thallium, werd de mikro- 
metersehroef van den monochromator van te voren geijkt. Als licht- 
bron diende eene NERNST-lamp ; de lengte der buizen was bij alle 
proeven 20 cM. 
De golflengten zijn in A.NGSTROM-een heden (A. E.) uitgedrukt; het 
molaire draaiingsvermogen [m] werd berekend uit : 
V 
M = « -p 
waarin a de waargenomen rotatie, en / de lengte der buis in cM. is, 
terwijl V het volume der oplossing in cM. 3 voorstelt, waarin één 
grammolekuul der aktieve stof aanwezig is. Om al te groote getallen 
te vermijden, is overal de waarde: [m].10 — 1 aangegeven. 
Aan de exacte bepaling der rotatie-dispersie werd in alle gevallen 
eene grens gesteld door de sterke absorptie der bruinroode of gele 
oplossingen ; daarom konden ook alleen niet te gekoncentreerde 
oplossingen worden gebruikt. 
De nauwkeurigheid der metingen is uit den aard der zaak 
wat minder groot dan bij kleurlooze oplossingen ; een globaal beeld 
der dispersie werd echter zonder twijfel verkregen. 
Waargenomen werd, hoe in de onmiddellijke nabijheid van de 
grenzen van een absorptie-band, de rotatie een maximum bereikt, 
om vervolgens zeer snel te dalen, en zelfs van teeken te veranderen. 
Waarschijnlijk zullen de merkwaardige verschijnselen der anomale 
rotatie-dispersie, welke door Werner in enkele gevallen o.a. bij de 
frioxalo-derivaten, enz. werden gevonden, wel in zoo n zelfde verband 
met het optreden van absorptie-banden in het spektrum der oplos- 
singen blijken te staan. 
De molekulaire rotatie-dispersie van het luteo-tnaethyleendiamine- 
kobalti-kaiion is enorm groot : ter vergelijking is in tig. 2 de 
dispersie-kromme voor den rietsuiker tevens weergegeven. 
De temperatuur der oplossingen was 15° — 20° C. ; speciale proef- 
nemingen bij 10°, 18°, 54° en 98° leerden, dat de rotatie zich met 
de temperatuur niet op eenigszins belangrijke wijze wijzigde. 
