J 380 
Pliysiologie. — De Heer J. Boeke biedt eene mededeeling aan van 
den Heer A. B. Droogleever Fortuyn : ,,Het ontkleuren van 
fuchsineoplos singen door amorphe koolstof”. 
(Mede aangeboden door den Heer F. A. H. Schreinemakers). 
Fijn gepoederde amorphe kool heeft het vermogen oplossingen in 
water van verschillende kleurstoffen te ontkleuren en de algemeene 
verklaring voor dit verschijnsel moet gezocht worden in het feit, dat 
die kleurstoffen door de kool worden geadsorbeerd. 
Freundlich en Losev (Zeitschrift für physikalische Chemie, Bd 59, 
1907) ontdekten, dat voor Crystallviolett en Neufuchsin van de 
Höchster Farbwerke een andere verklaring moet worden gegeven. 
Deze beide kleurstoffen zijn chloriden. Brengt men hun oplossing in 
water samen met kool dan ontkleurt zich de oplossing. De kleur- 
stoffen worden evenwel niet zonder meer geadsorbeerd, maar ze 
worden ontleed in zoutzuur en kleurstofbase. De kleurstofbase wordt 
door de kool geadsorbeerd, vermoedelijk in den vorm van een 
polymerisatieproduct, dat door alcohol weer van de kool te ver- 
wijderen is. Het zoutzuur blijft in de vloeistof achter en is in het 
filtraat van de door kool ontkleurde oplossing aan te toon en door 
de troebeling welke met zil vernitraat daarin ontstaat en de zure 
reactie ervan tegenover lakmoes. 
In 1909 (Zeirs. f. Physik. Chemie Bd. 67) hebben Freundlich en 
Neumann opnieuw over de adsorbtie van Neufuchsin door kool 
geschreven en daarbij in het vorig artikel sommige onjuistheden 
verbeterd, o.a. door op te merken, dat het ontkleurde filtraat van 
Neufuchsin niet zuur reageert tegenover lakmoes. Zij toonden aan, 
dat ruim 33 % van het in de Neufuchsin aanwezige chloor in het 
door kool ontkleurde filtraat achterblijft. Het bij dit anion Cl 
behoorende kation konden zij niet zeker aantoonen, maar zij meenen, 
dat het ten deele H-ionen, ten deele andere ionen zijn afkomstig 
uit onvermijdbare verontreinigingen van de kool. Wat de kool uit 
de Neufuchsinoplossing adsorbeert kan volgens hen nog wel de 
kleurstofbase zijn, maar waarschijnlijker is het een kleurstofzout met 
verontreinigingen van de kool gevormd. 
Bij het navolgen van deze proeven met „Crystallviolett” werden 
geen afwijkingen gevonden, maar met „Neufuchsin” werd door mij 
een verschijnsel waargenomen, dat zich niet rijmen laat met de 
opvatting, welke Freundlich en zijn medewerkers hebben over het 
ontkleuren van oplossingen dezer kleurstof door kool. Dit verschijnsel 
bestaat hierin, dat een oplossing in water vaü Vioo % Neufuchsin, door 
