1421 
halssympathicus pupilverwijding. De juiste innervatie van de mem- 
braan van Bruch is evenwel niet bekend. Slechts geeft Retzius (1893) 
aan, bij albinotische konijntjes fijne merglooze zenuwvezels te hebben 
gezien, die met knopvormige uiteinden zich tegen de vezels van de 
membraan van Bruch zouden leggen. Bij vogels, waar eerst de 
onderzoekingen van de laatste jaren de rol van de irisspieren bij de 
accomodatie en de juiste verhouding van dilatator en sphincter 
pupil lae hebben aangetoond, heerscht wat de innervatie-verhouding 
betreft, geen eenstemmigheid. Geberg en Melkich geven aan, dat 
zoowel de radiaire als de circulair verloopende irisspiervezelen door 
merghoudende zenuwvezels van dezelfde herkomst worden geïnner- 
veerd. Van de innervatie van de membraan van Bruch weet men 
ook hier niets. 
Aan goed geïmpregneerde preparaten van kippen- en duivenoogen 
volgens de methode van Bielschowsky behandeld en eventueel met 
haematoxyline en eosine nagekleurd, kon ik het volgende constateeren. 
In het irisstroma vindt men de o. a. door Geberg uitvoerig 
beschreven zenuwbundels, waarin merghoudende en merglooze vezels 
liggen. 
De dikke merghoudende zenuwvezels vormen op de dwarsgestreepte 
spieren van de iris eindigingen, die met de gewone motorische 
eindplaten der dwarsgestreepte skeletspieren te vergelijken zijn. Hier 
bij de irisspieren zijn zij ijl, bestaan slechts uit enkele dunne wijd- 
nitstaande takken met kleine netvormige verdikkingen en kleine 
eindringen. De motorische zenuwvezel dringt dan doorgaans in een 
der boven beschreven sarcoplasmaheuvels in de spiervezel binnen 
(tig. 9 en 10) en op dwarse doorsnede is daarbij het hypolemmale 
karakter van de zenu weindigingen, waarbij deze diep in het sarco- 
plasma binnendringen, duidelijk te constateeren (tig. 1 en 5). Bij 
zeer sterke vergrooting kon ik daarbij ook bij deze spieren zeer 
duidelijk het bestaan van een periterminaal netwerk in het sarco- 
plasma en den samenhang van dit netwerk met de neurofibrillen 
vaststellen. Dikwijls liepen de fijne dunne neurofibrillen van de 
motorische zenuweindiging als ’t ware ringvormig om den sarcoplasma- 
heuvel heen om eerst op eenigen afstand van de plaats waar 
zij in de spiervezel doordrongen, verder hun weg langs de spiervezel 
zelf te vervolgen. Deze eindiging vond ik nu zoowel bij de sphincter- 
vezelen als bij de radiair verloopende dilatatorvezelen. Alleen van 
de membraan van Bruch heb ik de innervatie niet kunnen vaststellen. 
Naast deze motorische eindplaten vond ik nu evenwel ook bij de 
binnenspieren van ’t kippenoog, zoowel bij de irisspieren als bij 
den museulus ciliaris, de uiterst fijne, dunne zenuwen met hun kleine, 
