1433 
verloopt, zendt in liet eaudale derde deel zijn aponeurose ook voor 
den M. rectus (tig. 5e en 5 cl). 
Figuur 6 lieett betrekking op de rectusscheede van Sewnopithecus 
entellus. De M. oblicj. ext., de Membr. interm. en de M. obliq. int. 
verloopen geheel vr'iór den M. rectns. De M. transv. echter loopt 
in het eraniale 3 / 4 deel der seheede achter den M. rectus (tig. 6a), 
in het eaudale vierde deel neemt de aponeurose deel aan de vorming 
van hel voorste blad van de rectusscheede (tig. 6/; en 6c). Een toe- 
stand van de rectusscheede, zooals die in figuur 6 is afgebeeld, kan 
als normaal voor de Katnrrhhii gelden ; ik vond deze bij Cerco- 
pithecus patas, Macacus cynomolgus, Colobus gueresa, Semnopithecus 
entellus, Cynocephalus hamadryas, Siamanga syndactylus, Orangutan. 
Uit deze korte beschrijving blijkt, dat de apen groote verschillen 
vertoonen, wat betreft de samenstelling van hun rectusscheede, ver- 
schillen van zulk een omvang, dat het aanvankelijk moeilijk schijnt 
verband te zien tussehen alle voorkomende toestanden, ’t Zal dus 
onze taak zijn te trachten een zoodanig verband te vinden op grond 
van de hierboven vermelde gegevens. Wij zullen hiertoe van elk 
der vier elementen, welke de rectusscheede opbouwen, afzonderlijk 
nagaan, hoe de verhouding tot den M. rectus bij de verschillende 
Primaten is. 
De M. transversus gaat bij de Platyrrhini geheel in het achterblad 
der seheede over; bij de Katarrhini en bij den mensch is deze 
toestand slechts aanwezig in het eraniale deel, in ’t eaudale derde 
of vierde deel helpt de M. transv. het voorste blad van de rectus- 
scheede vormen; bij een Macacus rhesus bezit de aponeurose bij 
dezen overgang een eind weegs twee bladen, bij de overige Katarrhini 
en bij den mensch wijzigt de M. transv. plotseling, met een scherpe 
lijn, zijn verloop achter den M. rectus tot één voor die spier: 
De toestand van den M. transversus, zooals die zich bij de Kata- 
rrhini en hij den mensch voordoet. is zeker geen primaire. De anatomie 
van de rectusscheede der Amphibiën en Reptiliën leert ons toch, dat 
daar de M. transv. geheel achter den M. rectus verloopt en de 
ontogenie van de buikmusculatuur bij U rodelen doet ons inzien, dat 
deze toestand de primaire is. Waar nu bovendien bij alle Platyrrhini 
de M. transv. achter den M. rectus verloopt, kan geen twijfel meer 
bestaan; zeker is het verloop van den M. transversus bij de Kata- 
rrhini en bij den mensch secundair ontstaan. Bij stamvormen van 
de apen van de oude wereld en van den mensch heeft de M. trans- 
versus, zooals hij nog doet bij Platyrrhini, achter den M. rectus 
geloopen. In de phylogenetisehe ontwikkeling van deze primaten- 
94 
Verslagen der Afdeeling Natuurk. Dl XXIII A° 1914/15. 
