waarin a de capillaire constante voorstelt, d de dichtheid, r den in- 
wendigen straal van de eerste buis, r x den nitwendigen straal van de 
eerste buis, R den inwendigen straal van de tweede buis. Met behulp 
van deze formule werden nu voor eenige willekeurig aangenomen 
standen van de vloeistofoppervlakken gedurende de : strooming de stijg- 
hoogten berekend; voorts werden geschat de volumina begrepen 
tusschen de aangenomen standen en met behulp daarvan de tijden 
verloopen tusschen het passeeren van die standen ; deze tijden werden 
in den geheelen doorst room tijd als eenheid uitgedrukt. Vervolgens 
werd de stijghoogte als functie van den tijd grafisch voorgesteld en 
daaruit de gemiddelde stijghoogte bepaald. Deze, gedeeld op de 
gemiddelde drukhoogte, geeft de correctie voor de capillariteit in 
percenten. 
Voor water van 0° met o = 75.5 werd gevonden: gemiddelde 
stijghoogte 0.034 cM.; de gemiddelde drukhoogte is 11.6 cM. dus 
de correctie 0.3 %■ Voor water van 30° met o = 71.0 wordt ze even- 
eens 0.3 Yo- 
De stijghoogte van water in de capillair was bij 0 2 8.0 cM., die 
van butaan bij dezelfde temperatuur 2.4 cM. ; de correctie van den 
stroomingstijd wordt dus voor butaan 0.09 °/ 0 : deze mag in het 
gebruikte temperatuurgebied geacht worden constant te zijn. 
Criterium van Reynolds. 
Om de zekerheid te verkrijgen, dat de snelheid van de vloeistof 
beneden de kritische snelheid van Reynolds blijft, werd een schatting 
gemaakt. Het volume van den bovensten bol bedroeg ongeveer 3.5 cM 3 ; 
de diameter van de capillair D is 0.038 cM., de viscositeit ?; is 
ongeveer 0.002, de dichtheid d bij 0° is 0.60 en de doorstroomtijd 
300 seconden. Met deze gegevens 
117, wat ver beneden de critische 
'indt 
Ddü 
men voor 
de waarde 
waarde van Reynolds (2000) blijft. 
Bepalingen niet water. Invloed van de temperatuur. 
Het gebruikte water was dubbel gedistilleerd. Veel zorg werd er 
aan besteed om het stofvrij te houden. Het werd nu en dan ver- 
verscht, wat geen invloed van beteekenis op de uitkomsten had. 
De viscosimeter was opgesteld in een waterbad, dat in circulatie 
gehouden werd met behulp van een wentelende schroef en op tem- 
peratuur door middel van een regelbaar aantal platinaspiralen, waar 
doorheen een electrische stroom werd gezonden. Alles was met 
