107 
p = a F- 5 / 3 b T 4 V (20) 
waarin n en b gemakkelijk nader aan te geven constanten zijn. 
Men verifieert gemakkelijk dat de eerste term van (20) bij eene 
adiabatische expansie geene temperatuurverlaging meer veroorzaakt: 
de uitwendige arbeid wordt bij T = 0 verricht op kosten van de 
nulpunts-energie. 
§ 5. De specifieke warmte, a. Uit (4) is de specifieke warmte bij 
constant volume af te leiden, waarbij bedacht moet worden dat v m 
volgens (5) en (7) van de temperatuur afhangt 2 ). We zullen slechts 
enkele termen der beide te pas komende ontwikkelingen opschrijven. 
b. Hooge temperaturen . Voor hooge temperaturen ( 1 0) wordt 
gevonden : 
3 Nk / 1 Ö 4 \ 
~2 "V 525 T 4 ) ‘ 
. . ( 21 ) 
De afwijking in de specifieke warmte is derhalve van kleinere 
grootteorde, dan die in den druk. De temperatuur, waarbij C c 1 /o o 
afwijkt van de constante equipartitiewaarde, wordt bepaald door 
x = 0,85. Men vindt voor helium bij normale dichtheid, dat die 
temperatuur zou liggen bij T =0.9, zoodat dus eerst bij belangrijk 
grootere dichtheden eene afwijking der specifieke warmte van de 
equipartitiewaarde zou waargenomen kunnen worden. 
c. Laqe temperaturen. Voor de theorie der vrije electronen in 
metalen is het van belang de formule voor de specifieke warmte bij 
lage temperaturen te ontwikkelen. Uit (17) volgt onmiddellijk (1 N \ ■ 
I2jt 4 
C 0 = — — Nk 
• ( 22 ) 
2 ) Men vindt eene uitdrukking, die in den volgenden vorm kan gebracht worden : 
fc\ 
Cv _ 2 ( c \ ycnjsoi 2 V-i 
C oaD 5 v eX + 1 
yCnJsol 10' e* — i 
Voor de waarden van ( — ) , de verhouding der specifieke warmte voor een 
qf'oo / sul 
vast lichaam behoorende bij x tot de grenswaarde dier specifieke warmte bij hooge 
temperaturen zie men Debtje, l.c. p. 803, of N ernst, Berlin Sitz.-Ber. 5 Dec. 191 2. 
