Ho 
tol 7 — 0 tot 0 nadert. 'Inderdaad wijzen de waarnemingen 1 ) 
voor combinaties van zuivere metalen in deze richting. Voor 
eene combinatie van liet in § 2 beschouwde metaal ( Vb = 10° 
voor lage temperatuur) met een metaal waarin de electronendiehtheid 
2 maal zoo groot is ( Va = 0.5. 10 6 * ), zou voor T= 4 uit (4) gevonden 
worden F= 1,2.10 8 Volt, terwijl uit (2) voor hooge temperaturen, 
verondersteld dat de verhouding der electronendichl heden daarbij dezelfde 
zou zijn als bij de lage temperaturen, gevonden wordt ,F=6.10~ 6 
Volt. Bij de temperaturen van vloeibaar helium zou dus de thermo- 
kracht dier combinatie bij de genoemde onderstelling afnemen tot 
7 (en bij de laagste heliumtemperaturen tot nog minder) van 
haar bedrag bij hooge temperaturen. 
Dit afnemen van de thermo-kracht is door Nernst 2 * * * ) uit de nieuwere 
formuleering van zijn warmtetheorema afgeleid. Hier wordt volgens 
(4) gevonden dat dit af nemen van de thermokracht ten slotte evenredig 
aan T a zal geschieden. Deze wet zal, indien zij bevestigd mocht 
gevonden worden, en de moeilijkheden verbonden aan het meten 
van die kleine thermokrachten bij die uiterst lage temperaturen 
voldoende overwonnen kunnen worden, voor de thermometrie in 
het betreffende gebied van belang kunnen zijn. 
§ 4. Het P elt i v,R-eJf eet. Ter berekening van het PELTiER-effect 
beschouwen we den arbeid, dien we op 1 Coulomb aan vrije elec- 
tronen moeten verrichten, wanneer we deze bij de temperatuur T 
van het metaal A (zij worden daar b v. begrensd door de vlakken F x en 
d\) overbrengen in het metaal B (waar zij dan b.v. begrensd worden 
door de vlakken F\ en F\). Het is duidelijk, dat de bijzonderheden 
l ) L. Holborn en A. Day. Berlin Silz. Ber. 36 (1899), p. 691. Volgens 
Kamerlingh Onnes en Clay, Meeled. N°. 1076, Mei 1908, vertoont het tliermo- 
element goud-zilver in waterstoftemperaturen die afname nog niet. 
Prof. Kamec.lingh Onnes deelt mij verder mede, dat reeds voor geruimen tijd 
verrichte, doch nog niet gepubliceerde waarnemingen van Kamerlingh Onnes en 
Holst, over welke weldra eene mededeeiing te wachten is, leeren, lat dit ook nog 
tot bij helium-temperaturen geldt. Tot aan het kookpunt van helinm en iets lager 
wijst de 'goud-zilver-thermometer de temperaturen zelfs nog vrij goed. aan. Zeer 
belangrijk is dus de verder door hen verkregen uitkomst, dat, wanneer men tol 
de laagste heliumtemperaturen afdaalt, de thermokracht snel tot kleine waarden 
gaat verminderen. Ook andere combinaties van metalen en alliages werden door 
Kamerlingh Onnes en Holst onderzocht met het oog op thermometrische bepa* 
lingen bij de lagere heliumtemperaturen. Bij alle werd, terwijl in het algemeen de 
thermokracht tusschen waterstof en heliumtemperaturen nog belangrijk was, het- 
zelfde verschijnsel van snellen val van de thermokracht, voor de zooeven genoemde 
gevallen bij heliumtemperaturen, gevonden. 
~) W. Nernst. Theoretische Chemie, 7 e Aull, Stuttgart 1913. p 753. 
8 * 
N 
