die gepaard gaat met grooteren weerstand en vermindering van 
den te mperat n u rscoëfficien t , wordt bij gond en platina bijv. door ver- 
hitten weer opgeheven. Bij lin daarentegen is verwarmen schadelijk, 
het doet den weerstand toenemen 1 ), buitendien heeft liet tengevolge 
dat dunne draden bij voorkeur hoekige vormen aannemen 2 ). 
De door ons gebruikte draden werden na het bewerken dan ook 
niet verwarmd ; zij bleven bij het buigen regelmatige rondingen 
vertoonen. 
d- Smnningsverschijnselen in den supmgeleidenden toestand. Over 
de bovenste grens van den mogelijken microrestweerstand en over 
de potentiaalverschillen boven de drempelwaarde van de stroomdicht- 
heid even beneden het sprongpunt laten de volgende waarnemingen 
oordeelen. Zij werden verricht met eene vertakking van tindraad 
geheel zooals die, welke bij de proeven met kwik van Tabel IV en 
V in Med. Vil van deze serie, § 6 en 7, had gediend ; de weerstand 
bestond uit een hoofddraad I (> van 4 M. lengte en gemiddeld 0.0097 mm* 
b Volgens Tammakn en zijn school worden bij het draadtrekken de kristallen 
verbrokkeld en gericht op eene wijze, die den weerstand in de bedoelde gevallen 
doet toenemen. Door het verwarmen worden dan weder grootere kristallen gevormd 
en herneemt de weerstand zijn geringere waarde. Op de eigenschap, dat de additieve 
weerstand bij het verder uittrekken van platina en gouddraden ook na uitgloeien 
steeds grooter wordt gevonden, is bij het onderzoek van Kamsrlïngh Onnes en 
Clay Med. n' 1 . 99 b § 4 (Juni 1907) gewezen. Wij hebben dit aan het opnemen 
van bijmengselen bij het trekken toegeschreven. Bij goud is het onderzoek op zoo 
geringe bijmengselen als waarop het hier aankomt, mogelijk. In gouddraden 
met zorg door Heraeus (Med. n°. 99c § 2, Juni 1907) onder herhaald behandelen 
met zuren getrokken, werden grootere gehalten aan bijmengselen gevonden naar 
mate de weerstand bij het afkoelen lot waterstoftemperaturen minder daalde. 
Intusschen blijft daarnaast een eigen invloed van het trekken mogelijk. Geheel in 
onzen gedachtengang heeft Henning (Ann. d. Phys. 1913) het verschil der bij zijne 
platinathermometers gevonden temperatuurscoëfficienten met die bij de onze aan 
meer bijmengselen in de onze toegeschreven. Het verschil wordt nog grooter wanneer 
men er op let (wat bij de toepassing op de thermomelrie van belang is), dat onze draad 
(0.1 mm.) niet zoo ver uilgetrokken was als die van Henning (0.05 mm.). Gelijk 
boven werd vermeld en wij ook, bijv. bij vergelijking der draden Ptj (0,1 mm.) 
en Pt d (0,05 mm.) bevestigd vonden, dalen dunnere draden minder in weerstand, 
waarmede wij l.c. ook verklaarden dat Holeorn’s dikke draden (0,2 mm.) een 
grootere daling dan de onze vertoonden. Onze draden zijn indertijd van het allerzuiverste 
platina van Heraeus door Heraeus met de uiterste zorg getrokken. Later door 
Heraeus verkregen platina kan natuurlijk nog weder zuiverder zijn geweest. Doch 
ook in het procédé van trekken kan verbetering zijn gekomen. 
2 ) Op de breuk vertoonen de lindraden betrekkelijk groote kristallen. Zie ook 
§ 15 noot 1. 
