L67 
Meyer *) aangetoond, dat verschillende pankreas-extracten bij kunst- 
matige circulatie door de lever een relatieve glycogeenvermeerdering 
tot stand brengen. Op grond van deze onderzoekingen nam de Meyer 
het eerstgestelde der alternatieven voor waar aan. Ook ik persoon- 
lijk heb getracht mij in deze een oordeel te vormen, evenwel op 
eenigszins andere wijze dan de Meyer, gedeeltelijk daartoe door de 
omstandigheden genoodzaakt, gedeeltelijk ook, omdat mij de experi- 
menten van De Meyer niet in alle opzichten bewijzend voorkwamen. 
Wat het eerste betreft ontbraken mij de kostbare apparaten voor 
kunstmatige circulatie, wat het tweede betreft zij het volgende 
opgemerkt : 
A. bij kunstmatige circulatie komen herhaaldelijk fouten voor, zoo- 
dat bijv. in een reeks van 17 onderzoekingen van De Meyer reeds 
dadelijk 6 (1/3) werden afgekeurd. 
B. in de laatste plaats moet m.i. de kritiek aanmerking maken 
op de cijfers, die De Meyer voor zijne glycogeenbepalingen aangeeft, 
en vooral op de wijze waarop hij bij minimale absolute verschillen, 
tot sterke procentische verschillen concludeert. Ik wil dit met eenige 
voorbeelden toelichten : l.c. pag 48 wordt vermeld dat bij dubbele 
circulatie een vermeerdering van 0,00158 11 0 glycogeen ontstond. Bij 
proef 4 op pag. 49 bedroeg het, absolute verschil bij onderzoek van 
ongeveer 70 gram lever 0,00428 g. glycogeen. En nu bedroegen de 
procentische verschillen bij deze proeven resp. 15 en 20 °/ 0 . 
Door mij werd derhalve een andere weg ingeslagen, waarop 
natuurlijk weer andere aanmerkingen zijn te maken, maar die m.i. 
toch tot zeer bruikbare uitkomsten heeft geleid. 
De methode bestond hierin dat een reeks honden in diepe narcose 
werd gebracht en gehouden, en gedurende anderhalf uur, in de 
meeste gevallen in de vena jugularis, een enkele maal in de vena- 
pankreatica duodenalis, werd ingespoten een bepaalde hoeveelheid, 
hetzij van Locke’s vloeistof, hetzij -van normaal veneus hondenbloed, 
hetzij van bloed uit, de vena-panereatica-duodenalis. Voor en na de 
irrigatie werd dan het gehalte aan glycogeen van de lever bepaald. 
Ook op deze inrichting der proeven zijn aanmerking te maken. 
]. Men stelt de honden aan narcose bloot; daarbij is de eene 
hond voor het narcoticum gevoeliger dan de andere, reageert ook 
vaak op verschillende wijze (bijvoorbeeld om een belangrijk punt 
te noemen, er bestaat verschil in duur en lievigheid van liet onrust- 
stadium. 
2. Men verricht een laparotomie en exstirpeert durante vita een 
i) J. de Meyer, Archives Internat, de Physiologie Vol. IX, 1910. 
