255 
en alleen de vraag gesteld, welke verklaring rekenschap kan geveii 
van de absolute waarden en de verschillen tusschen zomer en 
winter, ook wat betreft de plaats van het maximum, geconstateerd 
voor het station de Bilt in de gegevens der tabel IV. 
2. Ten einde een mogelijk verband te vinden tusschen de resul- 
taten van de beide methoden van waarneming der hemelbedekking 
is het in de eerste plaats noodig na te gaan, wat men onder het 
begrip ,, graad van bewolking” verstaat en, zoo mogelijk, het blijk- 
baar ingewikkelde begrip door een eenvoudige, voor wiskundige 
behandeling bruikbare definitie te vervangen. 
In fig. (1) stelt het vlak der 
teekening een vlak voor gaande 
door liet punt van waarneming 
O en het zenith d/ 0 ; de cirkels 
zijn projecties op dit vlak van 
bol vormig gedachte wolken, wier 
diameter door cl, wier onderlinge 
afstand door A moge worden aan- 
Fig. 1. geduid. 
De schijnbare verhouding van wit tot wit en blauw aan het 
hemelgewelf zal verschillend zijn naarmate een deel van den hemel- 
eirkel fp 1 ,cp 2 — cp 1 <pn+\ — y» wordt beschouwd; de schijnbare bewol- 
kingsgraad van de «de orde is blijkbaar: 
“T 
tf'n+l - <Pn 
Daar het hier verhoudingen geldt en boekwaarden zich niet voor 
verdere behandeling leenen, moge voor de projectie op den hemel- 
cirkel de projectie op de lijn in de plaats worden 
gesteld, zoodat de schijnbare bewolking wordt gedefinieerd als 
1 4- M„ ?i n d cos ( 1 — + cos (cp n ) 
Mv + 1 Mn A 2 COS (cpn+\ — COS (f p n +U n ) 
d 
waarin — de ware bewolking voorstelt, opgevat als een verhouding 
L-l 
van lineaire grootheden. Zijn de bollen niet zeer groot, dan mag voor 
n en n een gemiddelde waarde worden aangenomen en de 
schijnbare bewolking van de orde n wordt : 
5 , ^ W 
COS (p„ — sin ((„ 
of, omdat sin a n — sin a u cos :p„ 
