260 
neming gegeven verhouding tusschen bewolking en duur van zonne- 
scliijn. Daarbij verkrijgt men een numerieken maatstaf van den 
specifieken invloed der bewolking op bestraling en uitstraling, over- 
eenkomstig den aard der bewolking in de verschillende jaargetijden. 
In de beschouwingen, waarop de behandeling van dit probleem is 
gegrond, is aangenomen, dat zoowel bij de berekening van de schijn- 
bare, geschatte bewolking W s als bij de eveneens schijnbare bewol- 
king R, afgeleid uit den duur van zonneschijn, een zelfde waarde 
van de ware bewolking W ten grondslag mag worden gelegd. 
Deze onderstelling is zeker niet geheel juist ; de eerste waarneming 
toch geschiedt bij opvallend licht, of juister uitgedrukt bij diffuse 
retlectie, de laatste bij doorvallend licht en het is waarschijnlijk dat 
(althans bij Cirri, Pseudo-cirri en Fracto-Cumuli), de losse, ijle wol- 
ken e'n wolkenranden licht doorlaten, niettegenstaande zij, bij gere- 
flecteerd licht, den indruk opwekken van volledige bedekking van 
het beschaduwde deel van het hemelgewelf; hier staat tegenover dat 
de autographen reeds spoedig de registratie staken als de zonnestralen 
geabsorbeerd worden. Ook het feit, dat het zonnebeeld, door den glazen 
bol of de spleet van de zonneschijn-meters gevormd, niet klein is 
ten opzichte van de tijdschaal, zoodat, ook bij afwisselend licht en 
schaduw, een min of meer onafgebroken verkleuring kan plaats 
vinden, kan aanleiding geven tot een kleinere waarde van W, dan 
die afgeleid uit de geschatte bewolking. Beide factoren zijn echter 
bezwaarlijk in rekening te brengen, daar zij afhankelijk zijn van de 
snelheid van de wolkendrift, waardoor de al- dan niet-mogelijkheid 
eener registratie van betrekkelijk zwakke lichtstralen wordt bepaald. 
Welke de invloed kan zijn van deze factoren kan alleen worden 
uitgemaakt door de proefneming, die echter niet gemakkelijk is uit 
te voeren. Deze toch zou voor een groot aantal van verschillende 
gevallen moeten worden genomen om te kunnen bepalen in hoeverre 
compensatie ‘optreedt tusschen een te groot percentage van zonne- 
schijn bij langzame en te klein percentage bij snelle beweging der 
wolken. 
Ten slotte moge nog opgemerkt worden, dat met het feit, dat 
wolken veelal een platte basis en een hoogen top vertoonen reke- 
ning kan worden gehouden door halve ellipsoiden te beschouwen 
wier equatoriaal vlak in het vlak M s M 1 . . M„ is gelegen ; de reke- 
ning wordt hierdoor slechts weinig veranderd en op de resultaten 
heeft dit weinig invloed' omdat dan, wel is waar, de duur van zonne- 
schijn voor een gegeven waarde van W grooter wordt, maar daaren- 
tegen de schijnbare bewolking afneemt, zoodat de som geen belangrijke 
verandering ondergaat. 
