278 
Minder scherp uitkomend, maar toch nog zeer duidelijk is de 
resonatorische versterking bij een reeks hoortoestellen, die ik vroeger 
met microphoon en snaargalvanometer onderzocht en die ik nu met 
behulp van de instelmethode opnieuw gemeten heb. 
Merkwaardig is het voorkomen van 2 maxima van resonantie in 
al deze toestellen. Ik vermoed, dat er nog een derde bestaat, zeer 
laag of zeer hoog gelegen en daarom buiten de spraakzone vallend. 
Indien deze veronderstelling bevestigd wordt, is de toedracht van 
zaken duidelijk, want de toestellen der practijk zijn altijd een 
samenstel van twee resoneerende holten en zulk een stelsel heeft, 
gelijk ik elders aantoonde, drie maxima 1 ). 
Gelijk reeds meegedeeld zijn dezelfde toestellen in 1912 met 
behulp van microphoon en snaargalvanometer onderzocht geworden. 
De toen gevonden versterkingen waren van dezelfde orde en in het 
algemeen genomen trof ik de maxima van resonantie op dezelfde 
plaatsen aan (alleen ,,Ideal-Taschen” wijkt merkbaar af). Het alge- 
meen gemiddelde was bij de electrische metingen 14, bij de resonantie- 
vrije 10 in een gewoon vertrek en 7 in de camera silenta. 
De gelijkmatigheid van versterking laat veel te wenschen over, daar 
de demping dezer resonatoren uit den aard der zaak niet groot mag zijn. 
Een aanzienlijke demping zou het versterkend vermogen te niet doen. 
§ 3. Hoor toestellen waarbij vreemde energie te huig wordt genomen. 
De gemiddelde versterking, door de resonatorische hoortoestellen 
teweeggebracht, kan zelfs in ongedempten toestand nooit groot zijn. 
Wanneer men belangrijke aanwinst der geluidsintensiteit verlangt, 
moet men in de praktijk de toevlucht nemen tot een ontleenen van 
energie aan electriciteit. Men laat het geluid den microphoon, die 
in een eenvoudige keten met telefoon opgenomen is, in beweging 
brengen en verkrijgt op die wijze nieuwe acustische energie ten 
koste van de electrische. De op deze wijze verworven aanwinst kan 
zoo groot zijn, dat het mogelijk wordt een krachtige demping aan 
te brengen en daardoor de resonantie der membraan, die men op 
den koop toe moet nemen, te verbreeden. 
Zonder moeite bereikt men dan de gemiddelde versterking, die 
een toestel van Guye teweegbrengt en dit op volmaakte wijze. In 
onderstaande tabel heeft de vergelijking plaats gehad met den gewonen 
vergelijkingstrechter, die precies even groote opvangvlakte heeft als 
de gewone mikrophonen der oorheelkunde. De opera-aurophone heeft 
een 27 2 maal grootere opvangvlakte, daar hier een trechter vóór 
den mikrophoon is aangebracht. 
x ) „Multiple resonantie” Ned. Tijdschr. v. Geneesk. 1913 II p. 647. Bij de 
pleophoon naar het 3e maximum zoekend, werd hel bij iets verhoogd e 3 gevonden. 
