:82 
misschien in P 2 optredende dampen te kunnen achterhouden, werd 
de buis /, waarvan het volume slechts 1 % van het geheele volume 
was, in een mengsel van vloeibare lucht en alcohol van ongeveer 
— 100° C. geplaatst. Bij hooge vacua distilleeren dan de door het 
kraanvet afgegeven dampen naar 1. Ik heb getracht dit bij behoud 
der kranen te voorkomen door bij G en H ventielen, als in de 
pomp van Töpler — Hagen gebruikt worden, in te schakelen. 
In Fig. 2 is zulk een ventiel voorgesteld, a is 
een geslepen rand. Binnen in het glazen afsluit- 
lichaam bevindt zich een stukje ijzer. Is de electro- 
magneet M stroomloos, dan is de toegang voor het 
gas vrij, terwijl na stroomsluiting de dampen nog 
slechts door de overblijvende enge kanaaltjes bij a 
kunnen heen diffundeeren. Door de metingen schijnt 
bevestigd te worden, dat men bij gebruik van deze 
ventielen een beter vacuum krijgt. 
De ijking geschiedde op de volgende wijze. Uit 
de flesch A, die goed gedroogd ep eenige malen 
gedistilleerd koolzuur bevatte, werd met behulp van 
de twee hoogdrukkranen D en C een weinig kool- 
zuur genomen. Dit werd in E met behulp van 
vloeibare lucht bevroren en daarna met de GAEDE-pomp sterk afge- 
pompt. Het werd dan in de pipet I overgedistilleerd en de druk 
ervan met den manometer F afgelezen. De pipetten P,, p 2 en P 2 , 
die in verbinding met den manometer met verwarmden draad ston- 
den, werden leeggepompt, en het vacuum met behulp van dezen 
manometer, die vroeger met een absoluten manometer vergeleken 
was, gemeten. Het gas in p 1 werd nu over p lt l\ en p 2 verdeeld. 
Wordt nu de kraan 3 gesloten en 4 geopend dan verdeelt men de 
hoeveelheid gas in p 2 over p 2 en P 2 , waardoor de druk in P 2 met 
een bekend bedrag toeneemt. Stelt men daarna achtereenvolgens 
weer p 2 in verbinding met P, en P 2 zoo neemt de druk in P 2 
weer met een bekend bedrag toe, indien tenminste de afmetingen 
van het toestel bekend zijn. Deze waren : 
p 1 = 13.997 cM 3 
P, = 2108.15 „ 
p 2 = 13.464 ,, 
P 2 = 2555.7 
Telkens, wanneer de druk met een bekend bedrag was toegeno- 
men, werd onder bepaalde omstandigheden het verlies aan warmte 
