Ik wil thans ' op een verschijnsel wijzen, waarvan het mij niet 
bekend is, dat het reeds niet het bestaan eener mogelijke nulpunts- 
eneigie in verband gebracht zon zijn, en waarvan het zeer bezwaar- 
^ ij ^ hjkt zelfs qualitatief een verklaring te geven zonder de onder- 
stelling der nulpuntsenergïe. Dit verschijnsel is de radioactiviteit. 
Den ladioactief atoom toch, dat langen tijd onveranderd bestaan heeft, 
gaat plotseling tot explosie over. Er moet dus iets gewijzigd zijn, 
hetzij in het atoom zelf, hetzij in de omgeving. Neemt men geen 
mdpuntsenergie aan, dan zou in verband met de soortelijke warmte 
in het atoom geen beweging kunnen zijn. Daar zou dus niets ver- 
anderen. De veranderingen in de omgeving echter worden bij thermisch 
evenwicht door de warmtebeweging bepaald; zij schijnen dus niet 
in staaf te zijn het optreden der radioactieve verschijnselen te ver- 
klaien, daar deze onal hankelijk van de temperatuur zijn. Zoo vindt 
men geen door het toeval beheerschte omstandigheid, waarvan het 
in ti eden eenei radioactieve explosie van een atoom zou kunnen 
afhangen. 
Anders wordt het wanneer men aanneemt, dat in het atoom 
meerdere met liooge frequentie trillende deeltjes aanwezig zijn. 
Wegens de liooge frequentie zullen deze geen warmteënergie, doch 
slechts hun nulpuntsenergie bezitten. Die energie kan zich dus noch 
door uitstraling, noch door een bijdrage tot de soortelijke warmte 
bemerkbaar maken. Neemt men nu aan, dat de verschillende deeltjes 
verschillende frequentie hebben, en dat zij in verschillende gelijk- 
soortige atomen verschillende amplitudines (varieerende van o tot im 
en pliasen vertoonen, dan is in hun beweging een omstandigheid 
gegeven, die „door toeval” .het intreden van een bepaalde labiele 
configuratie der deelen van het atoom mogelijk maakt en zoo tot 
een radioactieve explosie leidt. De energie der radioactieve stralen 
en der warmteontwikkeling zou dan uit de nulpuntsenergie gevon- 
den kunnen worden. Ook zou daartoe een verandering in potentieele 
energie kunnen bijdragen, maar voor zoover wij weten zou deze 
evengoed positief als negatief kunnen zijn, en het ligt misschien 
voor de hand aan te nemen, dat de potentieele energie van de 
ontstaande producten grooter is dan die van de atomen vóór het 
uiteenvallen, zoodat dan ook nog deze vermeerdering van potentieele 
energie uit de nulpuntsenergie zou moeten gevonden worden. 
Een dergelijke onderstelling van deeltjes, die met groote snelheid 
bewegen in het radioactieve atoom is vroeger al meer gemaakt. 
Maar buiten verband met de nulpuntsenergie beschouwd scheen zij toch 
te willekeurig en de proeven van Hahn en Mkitner en van von Bayer 
die aantoonden, dat de ^-stralen van een bepaald radioactief atoom 
