538 
niet noodig' te zijn dit langer voort te zetten, daar na twee nuf 
geen nieuwe phototropisc.be verschijnselen meer zichtbaar worden. 
Onderzocht is nu hoe een plant na verschillende sterkte en duur 
van voorbelichting zich gedraagt ten opzichte van een eenzijdige 
belichting van verschillende sterkte. Om de stemming juist aan het 
einde van de voorbelichting te bepalen is het noodig de hoeveelheid 
energie van de eenzijdige nabelichting in zoo kort mogelijken tijd 
toe te voeren. Hoe zeer dit gewenscht is, blijkt vooral uit de hierna 
te bespreken uitklinkprocessen. In afwijking van Pringsheim en Clark 
heeft dus de eenzijdige nabelichting niet steeds plaats gehad met 
dezelfde intensiteit, waarbij de planten eerst geroteerd hadden. 
Veelmeer is er naar gestreefd, in een zoo kort mogelijken tijd 
een bepaalde energiehoeveelheid toe te voeren, wat alleen bij de 
grootere energiehoeveelheden door de lichtsterkte beperkt was. Ik 
heb den invloed van een alzijdige voorbelichting nagegaan, door bij 
5 verschillende intensiteiten d. z. 5.5, 12.1, 25, 100 en 450 M. K. 
de planten gedurende korter of langer tijd te laten roteeren. De 
resultaten van de 4 eerste heb ik in tabelvorm hier opgenomen. 
Zonder op de punten van overeenkomst en afwijking in te gaan, 
daar dit een uitvoerige uiteenzetting zou vereischen, wensch ik hier 
alleen op te merken, dat Tabel I vergelijkbaar is met het onderzoek 
van Pringsheim, (2e mededeeling VI) tabel III overeenkomst vertoont 
met Clark’s fig. 2. 
Het is vooral door de beschouwing van tabel I, waarbij de inten- 
siteit van de voorbelichling het zwakste is: 5.5 M. K., dat wij ons 
het gemakkelijkst over den. invloed der alzijdige voorbelichting kun- 
nen orienteeren. Beginnen wij met de 6 eerste verticale kolommen 
van deze tabel nader te bezien, waarbij de eenzijdige nabelichting 
van 22 tot 1000 M. K. S. bedraagt, dan merken wij op dat na een 
voorbelichting van 100 sec. reeds met 60 M. K. S. nabelicht moet 
worden om een kromming tot stand te brengen, terwijl na 10 sec. 
voorbelichting nog 22 M. K. S. hiertoe in staat waren. Na een nog 
langer durende voorbelichting hoeft niet veel meer energie toegediend 
te worden, 120 M. K. S. geeft steeds een duidelijke positieve krom- 
ming. Wij mogen dus besluiten tot een afname van de gevoeligheid 
door de voorbelichting. 
Een tweede verschijnsel nemen wij waar, wanneer met grootere 
hoeveelheden energie is nabelicht (de 3 laatste kolommen van tabel I). 
Zooals ik reeds vroeger : ) heb meegedeeld, komen bij deze groote 
energiehoeveelheden (meer dan 4000 M. K. S.) negatieve krommin- 
1 ) Ziüingsverslag K A v. Wet. Amsterdam Sept. 1913. 
