& _ ' "Museum 
cantur. Marmor^ cuM primum e fodinis emitur, mollius eft i fed temporis fuccerfii 
&deo induratur j ut vix fculpi pollit , quod omnibus ferme Lapidibus commune. Nori 
omnes marmoris partes femper fimul generantur, led luccefiive : fepe enim marmori! 
particula?, variis eoioribus ab exhalationibus infectis tindae, nimium indurantur ; deinde 
accedente nova exhalatione , &c materia tanquam Calce, particulae ilis ferruminantur^ 
ac totamaffain unum lapidem, diftindum maculis & coloribus, coit. Coloris varietas 
exhalationis varietatem oftendit. Si tenuis fuerit fubtilis, intimas partes penetrans j 
optimus , squalis & exadus fit lapidis coalitus; fin fecus, inaequalis, ut fupra didum. 
Marmora coloribus diftingui folent: funt enim vel uno colore pnedita; vel variis fi- 
mul miftis : Dantur Alba, nigra, viridia, cinerea, flava, varia, &c. 
Album marmor Parium olim dicebatur, ab Infula Paro, vel fculptore Agera- 
crito Pario nominato, qui V enerem ex eo lapide primum fculpfit, a veteribus Lychnites, 
quod ad lucernas in cuniculis csderetur. Duo ejus genera ftatuunt, unum Phengites, 
quod tranflucet, alterum non tranflucens. A vulgari Alabaftro duritie differt & lplen- 
dore. Foditur in Italia in agro Lucenfi ejus genus quoddam, quod ab oppido Cara- 
gi e n s e nomen obtinuit. 
Alabastrum quidam huc referunt , fed inter molles & raros Lapides locuni 
fuum potius habet, nili externae figurs& politurae refpedu ad marmora etiam referri 
debere quis putet. Diftinguunt vero inter Alabastrum & Alabastritem* 
ita quidem, ut lapis is, qui mollis adeo eft, ut fcindi cultro poflit, Alabaflrum vocetur, 
&c a quibufdam ad Gypfi Ipeciem referatur ; qui vero durior , Alabasrites. 
Alabaflrum igitur crudus videtur Alabaftrites ; hic vero crudum Marmor. Ejus va- 
ria ftatuuntur genera, colorum ratione , adeo ut omne Marmor cujufcunque coloris, 
modo molle fit, Alabaflrum dicatur ; unde & Zeiblicium Marmor, vulgo ©erpcmm^ffcctt / 
huc quoque trahunt, Ufus tamen obtinuit, ut Alabaflrum tantum jam fumatur , pro» 
Marmore albo, molli, ad Parium proxime accedente, qui uftus Gypfl loco ufurpari poE 
fit. Quidam humorem aftufum forbet, & Alabaflrum proprie efle volunt: quidam in- 
fufos humores non forbet, ut Alabaftrites : quidam inftar onychis pellucet. Variis in 
locis Italiae , ut &Norvegiae, candidum invenitur ; Ratisbonae quoque &: in Thermis 
Cardinis , candidiflimus extat . Ex Feroenfibus infulis mihi fruftum allatum Alaba- 
flritis candidiffimum, durum, dimidiati globi figuram habens. Alioquin varia vafa ex 
Alabaftrite parata teneo. Ex his confeda vafa , unguenta optime confervant. In Medi- 
cina etiam ufus fuos obtinet. 
Refinae mixtus durities folvit, cum cera dolores ftomachi compefcit, gingivas adftrin- 
git, gj. pondere Dyfenteriae medetur; aqua, in qua folutus, oculorum lachrymas ficcari 
Extat Langii unguentum de Alabaftro , dolores capitis in febribus & aliis calidis afie- 
dibus mulcens. In nimia dofi exhibitus, ut Gypfum, ftrangulat. 
Ex Alabaftrite mihi Tabellx quaedam funt , in quibus lingulari arte elaboratae pul- 
cherrimae eminent literae, non ftyio ferreo , fed aquis quibuldam rodentibus ita elabo- 
rata;, ut intermedia lapidis erofa fubftantia literas ipfas eminentes relinquat, aperito 
hujus artis Dano Petro Trelund elaboratae. 
Nigra Marmora varia olim fuerunt, & jam funt . Commendabatur olim 
Basaltes feu Balanitis, Oblidianus, Numidicum marmor. 
B a s a l t e s marmoris genus eft duriftimum , limis refiftens, ferrei coloris, a Bafal, 
quod ^Ethiopice ferrum notat ; dicitur etiam Bafanus a B id eft, diligenter ex- 
amino , quia eo Argentum & Aurum examinatur & probatur, non minus ac Lydio La- 
pide; Germanus cm SWarmcr. Crefcit forma & craflitie ligni me- 
diocris, fingularis quidem verum copiofus, atque itajundus coaptatufque velutiafabro 
lignario commiffus elfet, fex, quinque nonnunquam, rarius quatuor angulis, figura tra- 
bis eredae, foris laevis & tadu minus aljacr, ferrugineus, ponderofus, duritie Adamantina. 
Variis in locis Germanise reperitur. 
In Silefia ad Criffum fluvium Bafaltem lapidibus coagmentatis , e terra ulnas decem 
& feptem extantibus . Arx Stolpa cum adj undis aedificiis infiftit, aeri undique libere 
expolita. 
Huc fpe&ac Obsidiani & Numidiani illa Ipecies , quae ex Belgio ad nos 
adfertur, a Belgis / a Gallis Piere de Tuche , Germanis profler- fletn / quia 
Auro & Argento examinando infervit. Ex hoc marmore grandia quadrata conficiun- 
tur 5 
