/ 
FORMIANUM. 
tundiSj oblongis, piriformibus, quo maifam reddunt uniformem, ut Botritim non 
abfurde nominare liceat. Colore eft albo , candicante, guttulis lovibus & aqualibus , 
quamvis figura diferepantibus. 
Stalactites siRAcusANiis elegans eft, a Celeberrimo D. D. fhom* 
BarthoL ex Sicilia afportatus. Maifa efl levis & porofa , fuperficiei parte altera nivea, in- 
cequali, variis dudibus & bullis confpicua , altera variis ramulis circumduda , conchulis 
implicita, colore cinereo , cum rubicunda hinc inde tindura. unde apparet, inaequa- 
liter per ramulos, fpiras & bullas concreviife hunc lapidem. 
Speciem aliam Stalactitis e Germania habeo , coloris lutei , quam Reti- 
cularem non abfurde nominavero , guttis enim longioribus & vermiculatis ita 
coagmentata eft maifa , ut rete reprofentet, fcd non expanfum , verum convolutum, 
triquetram ferme habens figuram, ponderofa admodum non eft, fiquidem totus lapis 
vix pendet uncias duas & drachmas duas. 
Stalactitis non in ftirias , fedmaifas concreti varia etiam occurrunt genera. 
Ex Thermis Carolinis,mihi allata maffa ex cruftis quibufdam, jam cralfioribus, jam te- 
nuioribus conflans, flavis & candicantibus, alternarim miliis, mollis & friabilis, ut facile 
digitis atteri polfit. Ex fluentibus aquis in canalibus , cruftaceam hanc confidentiam ac- 
quifiviffc credo, dum fefe paulatim iapidefeens fuccus illis agglutinat, Aquofior & fpiri- 
tuoflor fublantia ubi exhalaverit, remanet Tartarea hoc & lapidea. 
In iifdem Thermis aquis innatat Cremor quidam, niveus, fubtilis, cremori T ar- 
tari plane flmilis ; cujus ufu obftrudiones vifcerum aperiri, vifeida ac lenta incidi & atte- 
nuari volunt, ei vires omnes attribuentes, quibus pollere e Tartaro proparata medica- 
menta ftatuunt. Hunc una cum praecedente lapide , e Thermis Carolinis mihi attulit 
Vir Clariff. D. D. Cafpar Bartholinus P. M. mihi dum vixit aflinis conjundiflimus. 
Hujus generis Stalactites R'amufculo Betulo circumdudus &: accretus , ex 
iifdem locis mihi allatus efl: . Crufto enim molles Sc friabiles lutei coloris , ita ramulum 
hunc ambiunt, digiti ferme Craflme, ut pars ejus nuda relinquatur > Incruftratio vero 
hoc inoqualiter craffa efl:, pro modo ac ratione varietatis accretionis. 
Anno m d c l 1 1, cum ex Anglia rediret filias meus 'Wilhelmus Wormius fecum attu- 
lit Stalactitis Anglico fpecimen circa ramos concretum. Duum autem erat ge- 
nerum, tenuis penno anferino craflitie,longitudine unciarum quatuor •, alterum craflitio 
dioiti minimi, paris longitudinis. Crufta vero ramulis obduda coloris efl: nivei, exterius 
fcabra, arenacea, nullius faporis, generar vero in fonte in loco Comnerdido, tribus 
milliaribus ab Oxo nia diftante retulerat ei a quo acceperat. 
Alius efl: Stalactites crustaceus durior, candidior,ex inoqualibus.quo- 
ad craftitiem, concretus cruftis, quibus veno quodam intercurrunt purpureo, & luteo. 
Extima ejus fuperficies candidior reliquis, &: crero modo quibiddam in locis manus 
colore candido inficit, utraque vero, tam concava quam convexa , fcabra eft & in- 
aequalis. 
Ex Galliis aliud genus accepi candidum , fplendens , facchari confiftentiam habens, 
quod in fpecu quodam fubterraneo, duabus ab urbe Turonum Leucis diftante la Cava. 
Gutture dida, reperitur. Hanc autem cavernam intrantibus, faces lumen ut probeant 
neceffum eih fummum in ea frigus medio oftu, hyeme vero tepet, ut fubterraneo ca- 
verno folent. Hic aqua per fornicis poros fefe infinuans vaporis forma, paulatim ita 
lapidefcit, & ob puritatem admixti fucci lapidefcentis, fplendorem acquirit. 
In Thermis Iflandicis aqua etiam lapidefcit & in cruftofum convertitur Stalacti- 
t e m. Tranfmifit ad me anno proterito ingenuus juvenisTrebonius Jonas Iflandus ta- 
lem maifam, fuis literis de ejus generatione hoc inferens: 
Addo maifam quandam lapideam ex luto, vel ligno, (ut creditur) in hanc, quam nunc 
cernere licet , materiam tranfmutatam, in fonte illo fervido , a Saxone in Profatione 
operis fui indigitato: qui fons noftratibus Geiser dicitur, quod aquam fervor inge- 
nitus in fublime evomat. Huic fonti Clariif. D.M. Brynulphus Epiicopus honoratifii- 
mus , nuper lanam probandi caiifa imponi curabat, quod putabat illam lapidi ob molli- 
tiem maxime contrariam materiam referre. Quo vero hic exfpedanda fit Metamor- 
phofis , tempus & experientia dabunt. Hoc ille. 
Maifa hoc quam habeo quadrata ferme eft , tam in longitudine, quam Jatitu- 
' dine, tres habens uncias, coloris cinerei , aipera , ex cruftis fenfim concreta, arenacea 
G 2. 
plane 
