63 MUSEUM 
' i ' - _ , , V , ■ I' 
&c ftomachum veterem eft liquor quidam ladeus , qui fenfim exterius in globum fto- 
machi convexum, qua parte attingit obducitque Stomachum Veterem, contrahitur 
utroque latere in concavum, ftatimque lapidefcit. 
Interim nec tunc, nec multo poft cancer efitat quicquam. Ideoque pene incredibile, 
vetus feu interior ftomachus fenfim in mucilaginem alimentariam abfumitur, exterior- 
que ac novus alter ftomachus in vicem abfumti fuccedit. Siquidem ifti lacii, ad ftoma- 
chi veteris convexum lubnato, obtenditur ftatim pellicula, per modum la£ti tepenti fo- 
litum : crefcitque lac iftud inter utramque praefatam membranam utriufque fcilicet fto- 
maelii. Qua! cunela, ducentis forte cancris difledis , dietim obfervavi, jucunda admi- 
ratione. Tandem relidua pars ladis cancro cedit in alimentum. Poftremo etiam uter- 
que lapis iterato fenfim diftolvitur & in nutrimentum paulatim abit. Nihil autem cancer 
edit, aut in ejus ftomacho reperitur, quantifper ifti lapides funt in ftomacho ejus, vivit- 
que circiter viginti feptem dies, tam ex veteri fuo ftomacho fenfim abfumpto quam ex 
ufu refolutorum poftea lapidum. Addo rariflimum Diureticum ex hoc lapide colligi, 
etiam Vulnerarium &: febrifugum , modo refolvatur informant priftini ladis. Hxc & 
alia Helmontius. 
Chymici ex iis Effentiasprarparant, Magifteria, Arcana, quibus ad affedus prxdi- 
dos, in minori dofi , at majori efficacia , ut ajunt, uti poffunt. Magifterium fit ex iis in 
aceto deftillato diffolutis, & per oleum e Sale Tartari per deliquium fadum praecipitato, 
ut, abftrado menftruo, remaneat pulvis fubtilis aqua edulcorandus. Arcanum ex ocu- 
lis cancrorum pro ulcerofis & vulneratis mirabile, renovans, purgans & mundificans 
omne id quod contra naturam eft, illudque per vulnus miro modo expellens ac protru- 
dens, ita prteparat Anshelmus Boetius. Refolvuntur oculi cancri cum vini eftentia & fpi- 
ritu, fpacio rnenfis in Balneo Maris, poftea aperto igne fedecim vicibus deftillatur, fem- 
per deftillatum fascibus affundendo, demum in Balneo maris vini eftentia fexies ab oleo 
extrahitur cohobando. Hujus arcani 9 j. cum Theriacas 5 j. &aqua! fuma rite unciis ali- 
quot, mane ac vefperi exhibetur. 
Huc referre licet Tophum juvenci Plinii ; lapideam enim, fed mollem prte fe 
fert fubftantiam, Se ex animali non fecus petitur ac prascedentes. Lubet ipfum Plinium 
de eo differentem audire lib. ii. cap. 37 . Eft in juvencarum, inquit, fecundo ventre pilae 
rotunditate nigricans Tophus nullo pondere; fingulare (ut putant) remedium asgre pa- 
tientibus, fi tellurem non attigerit. Ejufinodi Pilam feu Tophum omnibus notis Plinia- 
nis refpondentem teneo, pugni magnitudine, ex ventriculo fecundo bovis exemptum. 
Leviflimus eft , exterius cortice laevi nigricante tedus fuit , cujus portio aliqua adhuc 
reftat. Sub exteriore hac alia eft ex fufeo cinerea, etiam lubrica & fplendens; reliquum 
vero corpus totum ex pilis conflatum. Quod fado foramine exploravi. Sed non in 
juvencis folum, verum in equis, bobus, arietibus, ovibus, ejufinodi pilas reperiri docet 
experientia. 
Sunt mihi ex ventriculo Hirci Gotlandici eruta! pil^e majores & minores , fed nulla 
crufta tedse, verum ex pilis ftipatse, colore cinereo ad flavedinem tendente. 
Sunt & alite ex Bovis ventriculo exempta! duriores majores, colore partim pullo, par- 
tim cinereo , in quibus tamen veftigia qutedam apparent crufta! nigricantis nondum 
completa! , ut exiftimem ad fuam perfedionem nondum perdudas has effe. Una ex 
hifce exada: eft rotunditatis , Gallam referens ; alia compreflior , cordis figuram pene 
exhibens. Tertia Sphserica, fed oblongior & crufta minus polita. 
E Norvegiaad me tranfmifit Nobililfimus Vir D. Janus Bielke, Regni Cancellarius, 
ejufinodi corpus in ovino ventriculo repertum, quod pilam non refert, fed fafeiam quan- 
dam crafliorem in fe contortam. Oblongum corpus eft, protuberantibus utrinque api- 
cibus ; Crufta nigra tedum ut pila illa major, leve quoque & pilis ftipatum , fed craflior 
eft crufta exterior quam in aliis. 
Scaliger Exercit. ny. refert Equum egefliffe tophos duriflimos, leviflimos, ftercoris 
facie rotundos, quorum unum ipfe habuerit, cui hunc relpondere arbitror. 
De horum generatione fi quid rationi congrue ftatuere licet, arbitror animalia ha ec- 
ce, in quorum ventriculis hi Tophi reperiuntur , dum fe lingunt , linguis pilos quofdam 
evellere , quos cum deglutiunt una cum Saliva in Ventriculo retenti uniuntur ac con- 
ftipantur; atque ab affumpto alimento rotantur, donec figuram hanc acquirant. Chylo 
vero aut muco ventriculi obliti, dum ab uno loco in alium detruduntur, volutatione 
hac 
