FORMIANUM. * 9 
que pingunt ; Medici ad pfilothra & medicamenta pilos auferentia utuntur : fi diutius 
cuti adhasferit, eam erodit, quia vim urendi habet, humidumque radicale depafcitur; 
interim ex eo, & Arfenico albo, Amuletum conficitur, quod contra peltiferum conta- 
gium collo geftatum, a multis in magno eft pretio. 
Arsenicum album, Rifagallum , quibufdam Realgar , faditium quid eft, ex 
Auripigmento elaboratum:toties enim cum fale fublimatur,donec candidum reddatur. 
Modum ita delineat Agricola; Cruftis auripigmenti fofiilis tantundem falis follilis adji- 
ciunt, trita in duobus fidilibus vafis , patellarum inftar latis , nec admodum profundis, 
intus plumbo illitis, & qua committuntur obturatis luto, coquuntur, ufque dum totum 
Auripigmentum in fublime fublatum fuerit & fublimiori vafi adhaeferit ; deinde iterum 
ac faspius teritur & coquitur,doneccandidum fiat. 
Venenum eft inter Septica vehemens, quocirca ad glires & mures necandos adhibe- 
tur. ./Es, ejus fumo, candido colore tingitur, ut Argentum cernuletur. Eo multa iu 
tranfmutationibus Metallorum prceftare fe putant Chymici. Per nitrum calcinatum, 
Mercurius ejus volatilis &fulphur tollitur inflammabile, ut relinquatur pinguedo quce- 
dambutyracea, qu3S extra corpus ad fiftulas &: ulcera difficilia ufum fuum habet. 
Sandaracha ejufdem natura eft cum Auripigmento, & in eifdem Metallis re- 
peritur in quibus Auripigmentum, folo colore videtur differre, quia vel faturato colore 
rubro eft inftar Cinnabaris; aut minus rufa & fublutea. Prcefertur rufa &faturatior, fria- 
bilis, pura, ad cinnabaris colorem accedens, odore fulphuris graviori, fi teratur aut ura- 
tur. Eft vel Naturalis, de qua jam didum; vel Artificialis. Hasc fit ex Auripigmento in 
ollam, cujus os obturatum, conjedo,& quinque horis in furno codo, tum enim Sandara- 
chce colorem acquirit. Plinius aliam ponit (pedem Sandarachce faditiam ex Sandaracha 
coda, quae tamen proprie Sandaracha dici non meretur, fed a Diofcoride Sandix 
vocatur. 
Pidores & Torneatores ejus ufum fibi vendicarunt ad pingendum : Medici inter 
Efcharotica, & illa, quas urendi vim habent, eam ponunt, nequaquam intra corpus fu- 
me ndam. 
Diligenter hic notandum; inter Sandaracham Arabum & Sandaracham Grxcorum 
magnum elfe difcrimen. Grasci per Sandaracham intelligunt eam quam jam deli- 
neavimus. 
Apud Arabes Sandaracha eft gummi Juniperinum , quod etiam Vernicem vocant 
vulgo. Hoc qui non obfervant in Medicamentorum compofitione , periculofos com- 
mittunt errores, cum hoc faspe ingrediatur Medicamenta intro fumenda, illud vero ve- 
nenum fit, nequaquam intra corpus admittendum. 
Gap. XIII. 
* De Bitumine . 
B Itum en, Grascis aQpttX}©*, eft corpus foffile, fimilare , inflammabile & pingue, 
cum quo ubi Sales concurrunt, aliasque metallicas concretiones, in varias fpecies di- 
fpefeitur. Generatur in cavernis terras & inde vel in mare effunditur, ibidemque ejici- 
tur ; vel e terra folum, vel cum aquis miftum effluit aut effoditur. 
Facile omnia bitumina inflammantur, &, cum femel flammam conceperint, rapide 
ardent, & affufa aqua non extinguuntur, fed magis ardent. Caufam hujus rei effe pu- 
tant, quod cum talia inflammantur, non in fuperficie folum, ut ligna alia, fed penitus 
tota conflagrent &: ignea evadant. Hinc cum fuperficiei aquas affunduntur , concen- 
tratur per antiperiltafin ignis internus , vehementiufque agit , affufamque aquam 
diffipatjfulgentiufque emicat. Hasc etiam ratio eft, cur fub aquis multa bituminofa ar- 
deant. Mirum &: hoc eft, quod aqua gaudeat hic ignis, eaque, quas reliquos ignes nu- 
triant, hunc exftinguant: ut qieum, fulphur, paleas, fimus. Quod ea de caufa fieri vide- 
tur, quia ficcitatecum igni conveniunt, & fua frigiditate exftinguunt, dumfacile amica 
uniuntur; vel potius quod eventilationem prohibendo fuffocent,& aeris nutrimentum 
excludant. 
In genere Bitumina omnia vim habent calefaciendi & difeutiendi, unde ad humores 
frigidos diffipandos adhibentur in Paralyticis & Epilepticis; atque eofdem effedus ha- 
bent Thermas fontefque Medicati , qui Bitumine & Sulphure conflant. 
D 3 
Bitumen 
