M , XX S E II M 
res lanam pannos iti aquam aluminofam mittunt, ut colores facilius fulcipiant Sc reti-» 
neant. Eo etiam utuntur qui coria tingunt. Librarii chartam aquis, in quibus liquatum 
fuit alumen, immergunt & exficcant, ne diffluat, utq; atramenti fcriptorii acrimoniam 
melius fudineat. In Medicina vim habet addringendi, vulneribus cicatricem inducen- 
di, putrida purgandi, humores exficcandf carnem luxuriantem compefcendi 5 quocirca 
ad multa medicamenta ulceribus dedinata commodiffime adhibetur. 
S agcM aiunum iic diftum , quod ab artificibus in metas indar Sacchari efflor- 
matur,fit ex Alumine Rochx, ovorum albumine, & aqua Rofacea. Locum habet inter 
Cofmetica, ad mulierum dealbationes tte, cutim albam ac nitidam reddendam. 
Gap. X. 
r ZX Vitriolo cognatis, 
A D atramentum refertur Vitriolum, quod^ ad didinffionem reliquorum, fu- 
corium vocatur, quod eo ad coria nigro colore tingenda utantur Sutores. Vocatur 
& Chalcanthum a Grxcis, quia ed xris quafi quxdam efflorefcentia. Vitriolum, a vitri 
nitore. Arabibus, Alkalcadis; Germanis .^upfeDivajKr» 
Ad Sales referimus, quia confidentiam Salis habet, & in aqua,ut Sales, liquefcit, licet 
id neget Angelus Sala tradatu de Vitriolo. Tanti vero rationes ejus nonfuntmomentij 
ut a lententia nos dimoveant. Colore quidem, odore & gudu differt a reliquis falibus : 
fed & illi eodem modo inter fe differunt. Nec accidentaliter magis compofitum cd, 
quam reliqui, cum fuam habeat effentiam, & vim feminalem qua libi fimile producere 
valet, crefcere & multiplicari, ut reliqui. Quod fi forfan perfe non reperiatur , in xre 
tamen & aliis corporibus , ex quibus fit, exidit. Nec reliqui fales perpetuo colorem fer- 
vant & non mutant : puriores enim albidiores funt alii aliis : quidam pallidi ex obfcu- 
ris redduntur. Ex fale etiam communi , non minus varix fubdantix feparantur quam 
ex vitriolo ; & in nitro manifedius hoc apparet, quod diverfiffimos colores dc fubdantias 
prxp aratum exhibet. 
Vitriolum vel Naturale ed, a natura fponte , ex aqua Sorii, Melantheria & Chalckide 
eonfedum : vel Artificiale. Illud foffile appellare licet, quod ex tali condet humore, qui 
gelu quafi concrevit, idque vel in venis, fibris &commiffuris Saxorum, vel dum ex iifdem 
guttatim dedillat, diriarum modo de eorum pendet cameris, & denique deciduum 
ex diriis in folum delapfum ita colligitur. Atque hxc duo poderiora genera swAeMc&x* 
Grxci vocant, quod dedillando concreverint. 
Faditium duplex ed: Alterum proprie 70 jktsv Grxcis dictum, Latinis concretum, 
quod cum e cuniculis fuis effertur, & in quadratas pifcinas effunditur, frigore aut calore 
Tolis congelatur: Alterum IcpQov, Latinis codum; decoquitur enim aqua atramentofa 
in alienis quadratis. 
Modum explicat Matthiolus in librum 5. Diofcorid. cap.74. Minera effoffa, in acer- 
vum in longitudinem protractum, quandam fuper aream exaggerant ; fub die per fex 
menfes relinquunt, vertendo quandoque, dein tegunt & macerari ac fermentari finunc 
fub tedto aliis fex menfibus. Hinc aqua diffolvunt, excrementa fubfidere finunt, claram 
aquam adundunt, in plumbeis lebetibus coquunt, xris aut ferri frudum immittunt, quod 
in aqua liquefcit, decoctam materiam eximunt , in alveolos ligneos digerunt, ubi con- 
crefcit Aluminis modo. Optimum cenfetur ceeruleum, grave, denfum, tranducidum, 
quale ed dillaticium, proximum concretum. Percodum ad infedus denigrationes 
aptius exteris: fed in Medicina invalidius. 
Ratione coloris, Vitriolum aliud album, aliud viride, faturi aut diluti coloris, aliud 
ceeruleum: prxdantiffimum e Cypro, territorio Romano, tlngaria adfertur; laudatur 
etiam Silefiacum &Goflarienfe. 
Vitriolum in liquore refolutum, fervit coriis & lanis denigrandis. Infectores rubrum 
colorem fulcum reddituri,in aqua, in qua vitriolum folutum fuit, iterum coquunt. In ufus 
medicos eligitur potiffimum foffile, ceeruleum , grave, fpiffum, pellucidum; fecundas 
tenet quod concretum dicitur, addringit vehementiffime & calefacit, fanguinem eve- 
nis fluentem fidit , ulcera putrida & excrefcentia minuit , folvit alvum cum meile dc 
aqua mulla drachmx pondere. Vermes latos etiam necat. Ignex prorfus ed Naturx, 
& fulphur ardens in fe continet; unde in metallis folvendis, tingendis, generandis, 
multum 
