120 
MUSEUM 
A templo £)CCmf?dt> tradas Sandsverenfis, tribus circiter milliaris Norvagici quartis, 
diftat montis cujufdam altiffimi jugum, in cujus apice ferme, terras quadam extat fpecies, 
in qua argenti micant Tantillas, modo majores, modo minores, tenuiffimorum quoque 
capillorum forma confpicuas. Huic adjacet Argenti puri vena pedis latitudine , ex qua 
fecuri fruftum abfeiffum librse pondere fecum retulerunt. Demum re tota ad Majefta- 
tem Regiam eodem Anno delata , ex Germania aliifque locis , ilipendiis amplis vocari 
juffit rerum Metallicarum peritos, qui, accuratius trutinata vense bonitate, autores Ipli 
fuerunt, officinam Argentariam ibidem llruendi , cuniculos & puteos fodiendi, reique 
Metallicas hic operam dandi. Prolpere adeo in hunc ufque diem res fucceffit , ut non 
folum expenfas folverit Metallum , fed &: dominos quotannis lucro ditaverit eximio» 
Eo vero jam resdednda, ut nova ibi, aufpicio Sereniffimi Regis noftri,fundata fit colonia 
feu mons Regius dida, templo, fchola, & aedificiis privatis decora. Adeo fer- 
vet opus , pt ultra trecentos jam ibidem reperiri dicant operarios , partim Germanos, 
partimNorvagos, qui Metallis eruendis operam dent,praeter pueros qui hifce a teneris 
affuefeunt, feptem aut odo annorum, venis purgandis, tundendis &: cribrandis adhibiti, 
menffruo iis deputato falario duobus Daleris Imperialibus. Ubi adoleverint, ad ma- 
jora promoventur , ac ftipendii augmento, pro laboris proportione, gaudent, ut ita 
fenfim a teneris affiieti indigena, fine ope exterorum , fuas venas excoquere va- 
leant. 
Chriftianas pietatis ftrenue hic urgentur exercitia, tam lingua vernacula , quam Teu- 
tonica. Dies Sabbathi publicis lithurgiis deputatus eft ; tum ab operibus Metallicis 
ceffant omnes operarii, &: in urbis templo iacris vacant, quas lingua Germanica peragun- 
tur. Diei Dominicas horas antemeridianas ordinariis facris Teutonicis funt deitinatas, po- 
meridianas vernaculis: alioquin Ungulis diebus folemnes funduntur preces, tum fummo 
mane, quando operarii diurni puteos ingrediuntur, metalla exciiuri,tum vefperi, quan- 
do iidem exeunt, nodurnis locum conceffiiri, ita ut diu noduque femper ferveat opus, 
exceptis diebus Sabbathi & Dominicis. 
Putei feu fpecus, in quibus Anno mdcxxxvi. in Julio laborabatur, numero fue- 
runt quatuordecim, quorum nomina, ut accepi, addam, i.Majeftatis Regias, z. Pau- 
perum. 3. Trium fratrum. 4. Kelleri. 5. Principum. tf.Saxonum. 7.Samuelis. S No- 
vus dudus fub domo Carbonum. 9. Novus dudus ad viam. 10. Commiffariorum. 
11. Principis Uldarici. 12. Benedidionis divinas. 13. S. Jacobi. 14. Novus dudus prope 
montem. Plures indies inveniri & elaborari conftat, cum locus fit argenti fertiliffimus, 
adeo ut non tam metalla , quam operarios defiderari putent. Ultima quarta Anni 
mdcxxxvi. fubtradis omnibus fomptibus , lucrum erat odo millium Dalerorum Im- 
perialium, qui proportionaliter ceffierunt Dominis, qui numero decem tum fuerunt. 
Inter quos Regia Majeftas primus decimas partis poffeffor. 
Hsec Obiter de Argenti fodinis Montis Regii Norvegias ex communicatis amicorum 
relationibus &: documentis fide dignis hic inferere placuit . Interim multis aliis in locis 
ejufdem Regni non minus divites extare Argenti & aliorum Metallorum venas, omni- 
bus perfuafiffimum, quas tamen nondum excoluntur, partim operariorum penuria, par- 
tim incolarum invidia, qui eas dominis detegere nolunt, veriti ne oneribus in iis graven- 
tur extraordinariis. Deus porro benedidione fua paterna inventa fcecundet, omniaque 
dirigat in fui nominis gloriam, Regnorum horum commodum & utilitatem. Vide 
tradfatum D. Normanni de hifce fodinis accuratius differentem , lingua Germa- 
nica, 
C A p. V. 
'De Mre. 
P Erfecta hadenus vidimus Metalla, imperfeda fequuntur , quas in dura & mollia 
difpefcimus. Dura funt xs&c Ferrum, de illo hoc capite. 
JEs Grsecis Latinis quibufdam Cuprum, a nobilibus ejus venis in Cypro olim 
Inventis, Metallum eft imperfedum, durum, ex plurimo Sulphure rubeo, impuro, &: 
pauco Mercurio , nondum maturis & fixis genitum, colore rubicundo. Magnam cum 
Argento affinitatem habet , cui ut plurimum conjungitur , ut ab eo leparari poffit 
arte. 
Dividi- 
