12,8 
M IX S E U M 
Nativa Foffiiis iterum dividitur , ut fit vel frugifera , ex qua Metalla coquuntur, vel 
Plumbum folum , vel Plumbum & Argentum. Colore etiam differt, ut fit vel Plumbi 
refplendefcentis, vel ad flavedinem tendens* quas rarior eft & in calidioribus regionibus 
invenitur ; a Diofcoride inventa ad Sebaftiam & Coricum. 
Ex noftris officinis Norvagicis, frugifera; Galenae tria genera accepi , unum quod 
Plumbum refert, & manus plumbeo colore inficit, quo etiam ad lineas ducendas uti- 
mur, vulgo Plumbago QMqpcfip nobis QMqjaS/ vulgaris pictoribus ufus. 
Secundum reperitur juxta argentum purum putum , quod ftatim fuum eft, magis 
fplendet, friabile, in fibras fcillile, quod etiam argentum continet, & quia purpureum 
obfcure mixtum habet colorem, illud efle arbitror, quod tdmfatf gfanij vocant, feu co- 
lore Jecinoris* 
Tertium Cinereum, 0 iaver-gfanif / magis albicat & laminis feu fibris eft minoribus, in 
fe quoque Argentum & Plumbum fovens. 
Sterilis, quae nullius eft momenti & Metalli nihil continet, ab igne confumitur, 
colore magis lurido eft, cujus, quam ego teneo, maffula Pyritem habet adjundum, fub 
titulo QMenfce ad me miffa. 
Faditia Galena fit fornacum ope : nam Auri &: Argenti fornacibus adhaerere foler, d 
Germanis oiKt ftcpcrt di£ta,& hoc differt a Nativa, quod hxc in pulverem etiam 
comminuta, emplaftris addita fundi &C liquari nequeat; illa vero facile. 
Llfum habet in Metallis fundendis ; Diofcorides Emplaftris minime mordentibus 
mifcet. Galenus dicit habere vim fimilem Lythargyro , ad frigidum paululum declinan- 
tem, non abftergit: quod liquari ait, de faditia intelligendum. 
C a d m i £ tres funt diverfa; fpecies , quarum duae effodiuntur , tertia in fornacibus 
metallariis conficitur arte* 
Ex prioribus duabus una metalli expers eft, & lapidis aut terrae fpecies folidior: altera 
metalli ferax. Eline nominantur, Cadmia foflilis, metallaris & fornacum. 
Cadmia fossilis, alias lapis Calaminaris, ©aditet/ Sublutei eft coloris, lapidis 
mollioris, aut terrae durioris naturam referens; unde Feftus Pompejus inter terras locat. 
Cremata fumum luteum praebet. Eo utuntur ad y£s colore Aureo tingendum , uc fiat 
Orichalcum. Reperitur in inferiori Germania, inter Coloniam Agrippinam & Aquis- 
granum ; item in ferrariis Saverlandiae & alibi. 
Mihi trium generum funt Malfulx , una coloris cinerei , altera rubicundi , tertia 
fublutei. 
Cadmia metallica, a Plinio etiam Lapis AErofus didus,quod ex eo fiat FEs> 
quamvis non folum JEs, fed Argentum, imo utrumque quandoque in eo reperitur* 
Germanis dvobdf* Variis figuris concrefcic, eft enim alia uva: limilis, alia teftae, alia cru- 
ftacea, colore nigro, fufeo aut cinereo. 
Vi erodendi tam valida pollet, ut faepe nudas foflbrum manus & pedes erodat , omni 
animantium generi venenum eftlethale, vulgo ea glires, mures* & mufeas interficiunt 
Chymici ex ea corpus nigrum, fufeum aut cinereum fublimant, quod lublimatam vo- 
cant Cadmiam. Cum Pyrite magnam habet affinitatem , fed differt colore & viribus. 
Pyrites enim aurei aut argentei eft coloris , nili fit atramentofus : fed Cadmia nigra, 
fufea, aut cinerea. Pyrites vi pollet digerendi & difeutiendi : Cadmia erodendi. De 
Cadmia fornacum fuo loco dicendum. 
De Chrysocolla fedione prima cap. 8. quaedam diximus, fed de ea faltem 
qua; ex Nitro conficitur , albidi coloris , qua etiam Aurifices utuntur , hic de viridi tra- 
dandum. Dicitur vero Chryfocolla Graeco nomine, quafi Auri gluten, quod ad Au- 
rum glutinandum ejus fit ufus. Germanis ©ttin-gtim / eftffer-fpuiv/^cfi-sum* 
Eftque duplex, Nativa & faditia. Nativam gignit Natura in fibris & cavernis, & re- 
peritur quandoque arenas fimilis , quandoque materia Metallica ei adhaeret. Effoditur 
jam in Hungaria, Bohemia, Goldbergae in Silefia & alibi. Olim primas occupavit Arme- 
niaca, fecundas Macedonica, tertias Cypria. 
Factitia duplex eft: una fit ex dura. Nativa, tingiturque Lutea herba, ob id Herba- 
cea & o'$oGms dida, quas nativa preeiofior habetur, cujus pra;parationem vide apud 
Plinium lib. 53. cap. 5. In ufum Pidorum potiffimum cedit. Altera faditia utuntur Au- 
rifices & aliis Santerna dicta, conflans ex Cypria aerugine, urina pueri impubis, & 
nitro. 
Nativa- 
