FORMIANUM. 
P. M. Wilhelmo Wormio, tunc temporis Regio ibidem Telonii pr.rfedo , tranfmiftus 
cum aliis rarioribus pifcibus, qui ibidem capiuntur; fed temporis injuria a colorum va- 
rietate multum remifit. 
Minutum quendam Pisciculum, vix uncte longitudine, ex India Orientali 
allatum, cum aliis quibufdammihi obtulit Vir Clariff.D.M.Laurentius Bordingius,quem 
titulo jnManfd)C-fo^anc fe accepilfe refert, eo quod vivus fonum Galli imitetur. Ore &c 
roftro eft acuto, corpore toto muricato, colore cinereo, pinnas duas alarum inftar ad 
pedtus extenfas & capillaceas habens, capite triangulari, quinque fpinis horrido. Dor- 
ium quatuor ordinibus tuberofis prxditum, radios de fe ftellares ejaculantibus, ratione 
reliqui corporis amplum ; quod mox cauda excipit fexangularis , fpinofa quoque ; fed 
ex ea aliquid eft amputatum. Sonum fi quem edit , pinnis, ut cuculus , excitat , cum 
nullus pileis detur vere vocalis , ut fupra didtum. 
Hunc Pifcem demum ex effedis comperi efte Phvfam feu Orbem igyptia- 
c u m quamvis minimum, de quo Rondeletius lib. io. Hift. Pifc. cap. ii. Hic orbis Pifcis, 
Nili & maris rubri accola, exficcatus & tomento vel alga oppletus, inter templorum 
anathemata, vel cubiculorum ornamenta fulpenditur, eam cceli partem, a qua ventus 
flat, roftro ad eam converlo, indicare folet. 
SicAldrovandus. Eft Orbis hic non ndftri maris i fed AEgyptii accola, ex quo Nilum 
quoque fubit, & ad illud oftium maxime adnatat, quod Salticum appellatur, in eoque 
potiftimufn capi folet. Accepimus praeterea in cibos non admitti ; fed non aliam ob 
caufam ab AEgyptiis capi, quam ob infolentem corporis figuram, detradtum corium to- 
mento implentes externis vendunt. 
Habet tamen ita lulpenftis hunc ufum , ut cceli partem, a qua flat ventus , roftro ad 
eam converfo, indicet. Unde a quibufdam Germanis non fine caufa ©<$C-^ane/ hoc eft, 
Gallus marinus vocatur, ideo forfan, quod, ficuti. Gallus templorum turriumque fafti- 
giis impofitus ventos demonftrat, ita &hicpiltis. Quod verum efte experimento com- 
peri in parvulo meo. 
Orbis oceani, ob corporis formam contradam fic didus, aliquibus Lepus ma- 
rinus, in noftro mari frequens, ut & in foro pifcatorio vernali tempore, ^tC-hCiC 0 Hol 
landis, ©nofMcf/ Qaf-pcm aliis, nobis a Stephano Schonvelde ita delineatur." 
Roftrum habet obtufum, os non amplum, inter hoc & oculos foraminula duo, fiftulis 
exiguis confpicua. Branchias parum incilas. Dorfuma capite in gibbum lemicircularem 
faftigiatur. Latera binis veluti carinis , qua; multis obtufis clavis horrent, protuberant, 
venter planus, in ambitu decem clavis exafperatur. In cujus medio podex eft rara? ma- 
gnitudinis, ita ut totius corporis figura fere heptagona fit. Corio tegitur denfo,ad tadum 
alpero, quod nullo detrahitur negotio, cuique dorfi gibbus & clavi facile adhxrenr, re- 
lido pauxillo carnis mollis & excrementi tte circa Ipinas, ingrati & ferini laporis in iis qui- 
bus pallidae pinna; funt, paulo gratioris quibus rubentes. Pinna; ad branchias duse funt, 
tertia prona parte, fupina quarta , quarum altera fuperior inferiori ex adverfo relpon- 
det fere, & ftriata; ferme omnes, prope caudam gracilefcentes , qua; in pinnam conti- 
nuam rotundam exit. Sub fterno quiddam circulare habet, inftar fcuti carinatum, quo 
lapidibus , ligno , folo ardiflime hserere poteft , adeo ut a;gre inde avellatur. Den- 
tibus caret, quorum loco in anteriore oris parte gingivas habet afperas , in faucibus fu- 
perioribus duo offa, in inferioribus unicum, omnia afpera. Venter prominet, ovis prse- 
fertim gravidus. Oefophagus laxus eft, ventriculus amplus, oblongus, multis appendici- 
bus vallatus, cui Epar incumbit , pallidum ex rubro. Inteftina porci inftar varia , multis 
gyris huc illuc recurrentia.^ Cor inter branchias triangulare, rubellum. Squillis & pifei- 
culis minutis vefeitur. Duum generum eft, unum minus, purpurafeentis in dorfo colo- 
ris, faporis gratioris, hoc noftri ©tcctt-fnt) vocant. Alterum majus, craflius, nigri &: luridi 
coloris, carnis infuavis, noftris Suopfo». Parum externa differunt figura : adeo ut exi- 
ftimem alterum marem, alterum fceminam efte. 
G r b i s aculeatus, JE\id.ni lib. 12. de Hift. Animal, cap. 2y quem re- 
demi a milite quodam Gallo , qui cum navibus Belgarum Indicis huc appulit Anno 
mdcliii. menfe Augufto , ab eo quem deferibit Clufius lib. 6 . exot. cap. 21 . non nifi 
magnitudine & paucis aliis differt. 
Meus enim ab extremo oris ad caudae initium decem faltem continet uncias, adeo 
ut duplo minor fit eo , quem Clufius delineat. Medio corporis ambitu pedem unum 
EI j GUirs 
1 
