W O R M I A N U M. 
cens nata molli quadam lanugine obducuntur , ut cervina , ventre funt obelo , cauda 
brevi, unguibus bifulcis & bifidis, ut boves. 
Comitiali morbo fiepe tenentur, quo non liberantur nifiappofita prius fuerit auri al- 
tera pedum pofteriorum ungula. Timidum animal eft, advenientes homines fugiens, 
quovis parvo vulnere moritur,& fifuum viderit fanguinem exanimatur. Cornu non ferit, 
fed canes perfequentes unguibus repellit. Raro folitarium eft, fedplures fimul vagantur. 
Cum nivibus terra tegitur, ita progrediuntur, ut unum procedar, reliqua fequantur, 
eadem legentes veftigia,ita ut unius faltem veftigia quis fe videre exiftimaret : latratu ca- 
num audito, fugiunt fecunda aura, ut veftigia cum ip fis abeant, famis & ficis funtpatien- 
tiftima, pulli affueti manfuefcunt. 
Carnibus eorum vefcuntur, fed cibus eft minus gratus, quod ipfe experimento didi f, 
donavit enim me ejus fruftoMagnif. D. Cancellarius Frifius, quod, etfi animal dudum 
fuiftet madatum., quamdiu tamen crudum erat, totum fanguine madebat , affum tam 
durum &infuave erat, eo vefci ut haud potuerim. 
Cornua infigni pollent adverfus Epilepfiam facultate, in primis fi circa Calendas Se- 
ptembris animal capiatur & madetur, quia tum maxime vegetum & fucculentum , in 
Venerem ferri folet. Nervus circumligatus membro fpafmum patienti , paroxyfmum 
tollit , & porro ab hoc malo pnefervat. Ungues pras reliquis Epilepftx efficaciter me- 
dentur , hyfterica; item paffioni , cordis affedibus. Ex unguibus quidam dextrum, qui- 
dam finiftrum pedum pofteriorum commendant in hunc ufum alii, omnes hac vi pol- 
lere, non fine ratione afferunt : ut quis ab his morbis hujus unguis beneficio pneferve- 
tur , annulumex eo confedum in annulari fmiftrae manus geftet, aut particulam collo 
fufpenfam, ut cordis regionem tangat. Jn curatione in pulverem redigitur, & cum aliis 
appropriatis exhibetur. 
Mihi hujus animalis, eft caput integrum cum cornibus, pedes item ac crura aliquot 
cum ungulis , ex quibus pes unus in formam poculi feu fcyphi redadus eft. Pentacula 
quoque ex cornubus, cordis figura, certa conftellatione in Boruffia confeda. 
Rangifer, Norvagis SfammJ vel DCcmfbiur/ animal eft Septentrioni peculiare , fi- 
quidem alio tranflatum non diu vivere animadverfum eft, locis namque deledatur per- 
petuis nivibus & glacie horridis, & peculiari mufci in petris nafcentis gaudet alimento, 
quo fi deftituatur morbis corripitur. Ad figuram cervi quam proxime accedit, fed tene- 
rius aliquantum eft animal & membris gracilioribus,pilis curtis, colore gryfeo, duobus 
pneditum cornibus, pro ratione corporis magnis fatis & ^mplis , frondofis, gracilibus & 
teretibus juxta caput, feddifatatis aliquantum ubi in apices terminantur, qui plerum- 
que incurvantur pofteriora verfus. 
Cornua, qux ego teneo, duodecim ornantur apicibus. Mox ubi e Cranio emer- 
gunt, ramum longum anteriora verfus emittunt, multis incurvatis hamulis quafi infi- 
gnitum, quem Noryegi $5iunwcfer vocant, eo quod hujus beneficio glaciem frangat 
aquarum , ac ramos arborum ad fe trahat * earum gemmis & foliis ut vefcatur. Fce- 
mina etiam cornubus praffiitaeft, fed minoribus , eseteraad figuram cervi accedunt. 
Vefcuntur hieme mufco, aliifque herbis & germinibus arborum & foliis. Ubi omnia 
nive funt cooperta , apte pedibus nivem diflipare norunt , ufque dum ad faxa aut 
arborum truncos pervenerint , quos detegunt. Exiguo vitam fuftentant ,* nodu ut 
plurimum vidum quaerunt, interdiu in magnis niviumcongeriebus fub cautibus latitant. 
Ajunt Lappos & Finnos,in diurnum alimentum, tantum faltem lingulis tribuere mufci, ' 
quantum chirothecte (ux digitus major capere poteft, licet zo. milliarium iter eadem 
die confecerint. 
Non admodum funt feri , fed facile cicurari fe patiuntur , ut jumentorum loco iis 
utantur* Velociffimum eft animal, & hoc maxime in eo mirandum, quod, ubi nix mol- 
lior eft, nequaquam mergantur eorum pedes, ubi currunt, ultra calcaneum, kfcftorccit 
vocant Norvagi. Natant perite fatis, catervatim incedunt, ita tamen ut longo ordine 
fe fequantur, caput in clunes antecedentium reponentes, dux, ubi defatigatur, ad ulti- 
mum difcedit locum & fequenti officium refignat. Foetum verno tempore in cautibus 
edit, ubi frigus maxime penetrabile corpora adurere folet. Variis capitur modis, laqueis, 
foffis, baliftis, aliifque mediis. 
Horum animalium multa & numerofa armenta poffident Finni, ex quibus ad ipfos 
multum redundat utilitatis. Lac ex iis muldum fuave eft, ex eo cafeos quoque confi- 
U u ciunc 
