218 
BIJDRAGE TOÏ DE KENNIS 
oordeel tegen zulk eene spijs ter zijde stelt, die visch, in sakki en soya 
geweekt en met mostaard gegeten , eene lekkernij kan worden. 
In een’ algemeenen zin kan men zeggen , dat de gansche bevolking den 
visch beschouwt als eene hoofdspijs , even als wij het vleesch, en in eene 
meer of mindere mate verschijnt er dagelijks visch op hunnen disch. Vele 
soorten vangt men niet eens, of zij worden, als eene zeldzaamheid , tegen den 
gewonen prijs van anderen visch aangeboden, zoodat er eigenlijk in Japan 
iiiets gemakkelijker is, dan zich in dit-ak verzamelingen te maken, indien 
men genoegzaam van flesschen en spiritus is voorzien, om alle die voor- 
werpen Ie bewaren: want glaswerk en spiritus kan men aich in Japan 
niet aanschaffen. 
Het Land is niet overal even vruchtbaar, doch door kunst en vlijt hlijtt 
er weinig onbebouwd, en doen zelfs de kruinen der bergen niet onder 
voor de heerlijke akkers, die dezelve omringen. De grootste kunst bij 
hunnen akkerbouw is , voor behoorlijke bevochtiging en afleiding van water 
te zorgen. Ook wordt het land bemest, waartoe de drek van menschen en 
dieren, en, zoo als hierboven gemeld is, haring, sardijn of andere over- 
tollige visch gebruikt wordt; ook bedienen zich de boeren van ranken 
van patatters, loog, gestampte schelpen enz., of bladen, die spoedig tot 
rotting overgaan. Er is niets onaangenamer voor een’ reiziger , dan de 
stank der landerijen , die kort te voren bemest zijn , en die van de vaalten 
en mestputten, welke, vooral in de dorpen, bij elk huis zijn geplaatst, om 
die te vergaderen en gestadig naar het land te vervoeren. 
De rijst is een voornaam voedsel , en derhalve het grootste voorwerp van 
landbouw. De Japansche soort is even goed als die van Carolina, zoo met nog 
grooter van korrel en voedzamer. Naarmate de grond daartoe geschikt is, 
wordt er koren, boekweit, tarwe, garst, haver, boonen en erwten ver- 
bouwd. Het meel wordt tot onderscheidene spijzen , en ook tot voedsel voor 
het vee gebruikt. Het lijn- en raapzaad wordt gebruikt om er olie uit te 
