105 
heeft gevonden, en die, bij hel porselein gevoegd, er vast- 
heid en een glasachtig voorkomen aan geeft. De porphier , gra- 
niet en gneiss bestaan bijna geheel nit veldspath. Onder deze 
laatste vindt men den lazuarsteen (lapis lazuli) , die het 
ultramarijn geeft , waarvan de schilders zich bedienen. 
213. 
De tripelaarden bevatten aanmerkelijk veel kiezelaarde, in 
eeneu hij uitstek verdeelden staat , en schijnen het gevolg 
te. zijn van werking van het vuur en het water, en zich 
htj lagen te hebben afgezet , die naderhand hard zijn ge- 
worden De fijnste wordt tot het polijsten van steenen en 
metalen gebezigd. De lava , die door het vuur der vulkanen 
gevormd wordt, noemt men, zoo zij gelijkaardige massa’s 
uitmaakt, basalt ; zij verschilt in kleur, in fijnheid van korrel 
en op de breuk, die somtijds poreus of celwijze is ; ook 
)eva zij vele vreemdaardige zelfstandigheden. Gewoonlijk 
noemt men haar samengedrongen lava-, zij vormt gebeele berg- 
ketens, die basaltbergen worden genoemd; hiertoe belmoren 
die van Auvergne en een gedeelte van de Cevennes. Wanneer 
e lava opgeblazen is , zoodat het vaste gedeelte er van min- 
er rui mle beslaat, dan de plaats, welke de holten inne- 
““ ’ ^ e ®! : nleu haar lavaslakken Van de basaltsteenen 
*>e Oen wij reeds bij het behandelen der luezelaardige steenen 
gesproien (202). Het vulkanische glas heeft men den naam 
men'er* t ^ ans . c ^ len ste fn gegeven; in Peru en Mexico maakt 
lin"p., r s P le § ,. s ® n snijwerktuigen van ; de messen der inboor- 
puïmstelT h eenp atSte ^ VVaren meest aile “ Z0 ° dani S- De 
voorthrpnCTsc.1 6 zeer ’ë te s ponsachtige massa , die ook een 
heeft pp-ipn ■ vai l. vaars ptiweiide bergen schijnt te zijn; hij 
om «taal ” Z6 T '* rten borrel, maar is evenwel hard genoeg, 
van " * I e ? t -^ 3S te P°hjsten ; gewoonlijk is het weefsel er 
_ veze ac i ig en poreus, waardoor hij de ligtheid bekomt 
zi‘ 1 , vva ^ er hunnen drijven; zijne kleur is grijs- 
aio 1 ’ C e bekendste komt van de Liparische eilanden; 
t ras ' ,0 r 1 , ei kalk verbonden, vormt hij eene uitmuniende 
> nekend onder den naam van witte. Pozsolana. 
Del 214 - 
chamen^^f a *- dee hug der mineralen bevat de delf bare lig - 
plantenen ,. ze “ stand %heden , d >e van de overblijfselen van 
deelen in bS § eTOrmd . zi ï n Men kan ze ook nog ver- 
hpbnnrt rlp ; j , are en nlet brandbare; onder de eerste 
phiet dp ainljer > de anthraciet en de gra- 
phiet, de houtskool, de steenkool en de turven, die aller, 
