446 
weerstand te vincleu , die hen naar de tegenovergestelde 
rigting drijft. Door aldus het water beurtelings regts en links 
te slaan, zwemmen zij vooruit; zij wenden door spoediger of 
terker op een der zijden te steunen. De gepaarde vinnen, 
schijnen slechts het ligchaam in evenwigt te houden, of te 
beletten, dat bet te veel links of regts afwijke. Eenige visschen, 
evenwel , zoo. als de roggen en krampvisschen , zwemmen 
alleen door middel van die vinnen; en de bijzondere vorm van 
het ligchaam kan den grootsten invloed op hunne beweaineen 
hebben (*). 05 
978 . 
De vorm van het ligchaam der visschen is, indedaad , het 
zwemmen zeer gunstig; maar de meesten hebben ook nog het 
vermogen om hunne soortelijke zwaarte te veranderen , zich 
•willekeurig zwaarder of ligter te doen zijn , door middel van 
een met lucht gevuld blaasje, dat vanbinnen in hun ligchaam 
is geplaatst; wanneer zij, namelijk, hunne zijden zamendrnk- 
ken, verdikken zij de lucht in dat blaasje, hnn volumen 
vermindert, zij worden soortelijk zwaarder met betrekking 
tot het water en dalen. Wanneer zij daarentegen den buik 
uitzetten , dan zet de lucht zich ook in de blaas meer 
uit, het ligchaam van den visch zwelt, wordt daardoor ligter 
en verheft zich naar de oppervlakte. Deze zwemblaas , of 
zwemhalg , is altijd naar de zijde van den rug geplaatst, wan- 
neer zij aanwezig is ; bij de karpers bestaat zij uit twee lucht- 
zakken ; dikwijls heeft zij gemeenschap met de ingewanden, 
vooral bij de rivier- of zoetwater-visschen. 
979 . 
Ofschoon de visschen een zeer grooten kop hebben , zoo 
maakt evenwel de schedel daar slechts een klein gedeelte van 
uit:, de hersenen zijn zeer gering in omvang, in gelei- 
achtig vocht gehuld , en uit verscheiden knoopen of uitzettin- 
gen zamengesteld , die digt bij elkanderen in eene rij staan ; 
men merkt er geene kleine hersenen bij op , of ten minste 
vertoont de. achterste knoop , op de doorsnede, niet die schik- 
king van grijze en witte zelfstandigheid, die levensboom (arbor 
vitae) wordt genoemd Langs de oppervlakte van hun ligchaaiu 
vindt men eene zenuw , onmiddellijk onder de zijdelingsohe lij» 
(PJ. I, fig. 1. k. I) gelegen. De gevoeligheid schijnt bij nagenoeg 
(*) Fig. 7 , 8, 9 , ,o, i , ia, 1 3, i4 en i5 zijn reglatandige doorsne- 
den yan ligchamen van visschen. 
