VOORREEDE AAN DEN LEEZER.’ 
onderzoekt de werken des Heeren niet^ alzo by in zyn harte 
dat 'er geen Gadis, En gelyk Jezaias fpreekt : Wee den geenen die 
'vroegopmaakenin den ntorgenftond j fier ken drank najaagen-^ ende'vd' 
toeven tot in de fchemeringe , tot dat de wyn hen heeft verhit. 
harpen ende hit en t ende trommelen ende pijpen^ ende wyn zyn inh^K 
ne maaltydent maar zy aanfchouwen het werk des Heeren niet , en^Ü 
zien niet op het maakzel zyner handen. 
Dog die luft hebben , ende vermaak fcheppen in deeze nutte voorwerpen* 
vinden de zelve zo uitneeraende heerlyk, fchoon en dierbaar, en hun 
tal daarenboven zo veel en oneindig» dat ze het verftand en de gedag' 
ten verre overtreffen en te boven gaan. Want de werken des Heeri'^ 
zyn groot zegt David, zy worden ge zogt van alle die daar hfi in 
ben. Zyn doen is Majefieit enHeerlykheid. Hy heeft zynewondef^ 
een gedagtenife gemaakt. En wij moeren in verwonderinge, de zeM 
befchou wende, met den Apoftel uitroepen, êl T)iepte des rykdomt) 
beide der wysheidende der kennijfe Gods^ hoe onderzoekelyk zynzy^^ 
oordeelen , en onnaj^eurelyk zyne wegen / W <int uit Hem , ende door Hef>h 
ende tot Hem^ zyn alle dingen. 
De geleerde Dodor Swammerdara zegt in zijne verhandeling van 
Haft ofte Oever-aas> wiet ziet niet dat ik, door zienelijke en taftelijk* 
dingen, tot roem van mynen Schepper aangeprikkelt worde, om 
den Koning David uit te roepen ; Hoe kofielyk zyn mij ó God uwe pj* 
dagten! hoe magtig vee Ie zijnhaare fommen! zoude ikze tellen ^ haaf 
getal is meerder dan des zands. ‘Z)e kennijfe is mij te wonderbaaft 
zij ts hooge ^ wy konnen daar niet bij. Daarenboven zegt de voof' 
^noemde Doder nog op een andere plaats, van het Haft fpreekende' 
Zo gy de wonderen, die ik u in ditdierke ten toon (lelie, wel ovef' 
weegt: zo zult gy ijder oogenblik aldaar God aanfchouwen. Wantwi^ 
kan het anders zijn, die in deeze kleenheid, zo veel wonderlyke deele*' 
zou geformeert hebben, en in de geringe fpatie van twee duim ende eei* 
half wonderen geplaatft, die alle menfehelijke geeften te zaamen niet be' 
fchryven kunnen > hoe hoog haar verftand, hoe fcherpzinnig haar oof' 
deel^ hoe meenigvuldig dat haar geleerdheid j ofhaarervarendheidma0 
weezen. 
Het is dan noodzaakelijk en van onzen pligt, dat wij door alle fchep' 
zelen (hoe gering zij ook moogen weezen > met onze gedagten opklini' 
men tot den Maaker der zelver, om zijne wijsheid, goedheid en almag* 
tigheid, daar m te befchouwen, te erkennen, en Hem, als den oor' 
ipronk van alles , m zyne mcenigvuldige wonderwerken te verheerlij' 
ken. fyantztjneonztenelijke dingen^ zegt degrooten Apoftel, wordef^ 
van de fcheppjnge der weer e ld aan ^ uit de fchep zelen ver fi aan eni« 
doorzien y beide zijn eeuwige kragt ende Goddelijkheid. Waarom 
man» 
