Tab. IV. 
rig. VIII. 
a. 
h. 
d. 
io6 JOANNIS SWi 
fcurius obfcrvavi. Externam nimirum primo 
tunicam, quam Uveam voco. Tres deinde intus 
Humores , aqueum fciliccs , cryftallinum Sc vi- 
treum. At ecquis fidem hifce adhibeat? Profe- 
cto enim credibili majus videtur, quod inapice^ 
imo potius in pun<5lulo , calami feriptorii cufpi- 
dem non fuperante, tantum artificium 6c tanta 
miracula fint recondita. Verum quid ell, quod 
DEI, horumce omnium Fabri atque Condito- 
ris , Potentiam excedit ? Nec cafui ergo nec for- 
ti ullus heic locus efle poteft ; nifi ^pud ejufmo- 
di homines, qui cognitionis naturalis fcalam dc- 
flruunt atque rejiciunt, nc hujufce gradibus ad- 
Icendentes ad fipientifllnium Architectum dedu- 
cantur, atque vel minutilfima Ejus Opera con. 
templando incitentur ad Icmet ipfos cum ficro 
quodam horrore Scpu-ofundifiiina humilitate co- 
ram Eo profternendum , fuisque opinionibus & 
vitae priftinae, abfque DEO DEIque amore, fo- 
li haCtenus mundo addiCtae, valedicendum. 
QuodfiUvea ifthaec Tunica microfeopio con- 
fpicitur ; toftum ea veluti Rapum refert , ad 
fuinmam ufque nigredinem uftulatum, 6c hinc 
illinc difruptum, una cura extantibus quibufdara 
fibrillis, quarum ope illa cura partibus adjacen- 
tibus connexa erat. Ubi vero ifthic oculus, e- 
jufque tunica, penicillo quodam omnium fubti- 
lifiimo in quartam guttulae aquae partem ( plure 
enim aqua difflueret ) transfertur , Sc tantillum 
concutiendo caute lenteque movetur atque tra- 
ctatur; aqua tandem pariter nigra evadit, detri- 
tafque particulas ia fc natantes commonftrat ; 
cujufmodi experimartum 6c in Uvea oculi hu- 
mani fucccdit. At quando nitide primum ab- 
fterfa omni priore aqua , binis dein fubtilibus & 
acLitifflmis aciculis a, vulnufculum oculo infli- 
gitur; tum equidem Humor Aqueus fi, inde pro- 
rumpere obfervabitur. Poftmodum vero eun- 
dem hunc oculum paulo durius traftando tena- 
ciorem ex eo in confpcctum pi‘odire humorem 
videbis c, qui ell Vitreus diftus. Tahdemque 
ab hoc fccedet humor Cryftallinus, qui durio- 
ris cll confiftentiae , & figurae plano - rotun- 
dae d, limpidus , pclluccns & corufeans : is vero 
haud prius diffluit , quam tunicam difruperis j 
ipfum invenientem. Araneam, quae quinta hu- 
jus oculi pars ell. Ex hifce igitur vel palpabi- 
lem etiam in modum dilcimus : ,, Qiiomodo ipfius 
„ invifibilia , jam a condito mundo cx fa6tis intcl- 
„ leda, pervideantur, aeterna videlicet ejus cum 
„ Potentia, tum Divinitas, ad hoc ut fint incxcu- 
„ fabiles , qui DEUM cognofccntes non ut 
„ DEUM glorificavcrunt. Rom, i. 20 . ai. ” 
Quan- . 
iMMERD AMMII 
Ais een islies vm buyten, namelyk het Druyve vliei> 
En drie Vogtighedm xan binnen, ais de 'waterige^ 
de cryjlallyne, en de glasagtige voghtigheid. Maar 
miefil dit knnnen geloven s En feeker het Jchynt 
een ongelooflyke faak , dat in een pnnt,jaa in een 
ftipken foo klecn ais de pnnt van een fchaght 
maakt , fulk een kunjl en fulke nnonderen verborgen 
fyn. Maar mat kan GODT niet , die dit alles maakt 
ende ityfwerkt .? Jbu dat hiergeen geval nog fortuyn 
eenigjins plaats kan hebben; ais ali een by die per- 
pinen , deixelke de ladder der natuurelyke kennijfe 
verbreeken en verwerpen , om niet hngs die felve 
in dien ahxyfen Architeii op te klimmen : eti om Hem^ 
in het aanfchouxoen van Jyn aldertninjle fchepfelen^ 
met mees en ootmoedigheid te voet te vallen , ver- 
fakende haar gevoelen en leeven , dat fonder de vre- 
fe GODTS en jyne liefde in de voerelt is. 
Wanneer men dit Druyve Vlies met een vergroot- 
glas beJiet,foo vertoont het Jtg ais een gebrade 
raap , die heel (hoan gehrant is , en hier en daar 
geborjlen, met eenige over eyndt ftaande vefelen; 
ivaar m.eede het aan de byleggende deelen is ver' 
knoght geveeejl. Soo tnen nu dit oog en Jyn vlies ^ 
met een vati de alderfynjle pinjelen, in een vier en- 
deel van een droppel veater legkt {voant anders vloeyt 
het iveg ) en dat men het dan een veeynige omjchom- 
melty ende allenxkens roert en handelt ,Jbo viort 
dat veater ook metter tyt fwart , en de afgejchilfer- 
de broxkens Jiet men daar binnen in dryven. Ge- 
lyk dat ook in het Druyve vlies van de ogen der men- 
fchen meede plaats heeji. Maar foo men met tivee 
Jyne en fer fpitfe naalden a het felve queji, heb- 
bende al het vorige veater eerfi fchoon veeg gevtegty 
foo fal men de Wateraghtige Vogtigheid b daar 
fen uytbarfien. En dan vervolgens dit ooghken 
nog veat harder aantajlende , foo fal men een tayer 
vogtigheid daar binnen uyt te voorfchyn fen ko- 
men , c dat de Giasaghtige is. En eyndelyk foo fal 
pg de Cryftallyne vogtigheid daar uyt Jcheyden , die 
van een harder befiandigheid is ^ even ais een piat-, 
aghtig rond d, helder ^doorfightigh ,en ftr alende ; en 
niet eer voor men het fpmnevsebagtig vlies breekt , 
dat hembekleet, en hetgeenhet vyfde deel van dit 
oogh is ^fo vloeyt het daar henen. Waar uit men 
taftelyk fet ,,,hoe de onjienelyke dingen GODSuyt de 
„ fchepfelen verftaan,ende doorfen worden, beyde fyne 
,, eeuvaige kraght ende Goddelykheid , op dat nie- 
„ mant te verontfchuldigen fu Jyn , die God kent^ 
„ en hem niet ais Godt verheerlykt. Rom, l . 20 , 
Maar 
