iBlBLiA NATLtRAfei 
Altera Formicarum, quas in Hollandia vi-' 
^»b.Xvi. ’ species coloris erat helvi , talifque mogni- 
t-idinis £c formae, qua in icone xiv. expri" 
linitur : neque tamen & de hac nunc determi- 
o<are valeo, an Operaria fuerit an Foemella. 
iiontfelardici hacc fpecies mihi occurrit , ubi 
lignea pelvi Ovula ejus, Vermiculos, Nym- 
phas, Formicas Operarias, Foemellas, Sc Ma- 
res, ingenti numero, omnia inter fc atque hu- 
commifta conlpexi, quae ibi loci repofita 
erant, ut Avibus quibufdam loco pabuli infer- 
virenr. Mares magnitudine paullum fuperabant 
Formicam a me in icone expreflam, quatuor- 
que alis membranaceis pollebant. Verum id 
pracprimis heic notatu dignum erat , quod 
Nymphae harum Fonnicarum omnes theca in- 
clufae fuerint j quas cum Formicae Operariae 
follicite cullodircnt, fuofque inter dentes huc il- 
luc deferrent, fpedtaculura nafeebatur quam 
jucundiffimum : Formicae enim hae larcinam 
lerebaut lemet i piis multo valliorem. Atque 
fic prima vice expertus fum , quod Formicarum 
Vermiculi aeque, ac Bombyces, Folliculum 
contexant, quo conclufi intus in Nymphas 
mutantur. Tela haec oblongo-ovatae erat figu- 
i'ae , £c tenuiffimis atque fubtiliffimis flaminibus 
circum corpus contexta, colore praedita 'ferru- 
gineo; quam cura aperirem, reconditam intus 
Nympham reperiebam. Nonnullas etiam hu- 
julmodi obtextas Nymphas Araftelaedamum pe- 
nes me detuli, quae poft elapfos aliquot dies 
morfu proimmpebant e folliculis fuis,& quafdam 
Formicas Mares in lucem proferebant : id , quod 
i8vo Julii contigit. Thecam talem illibatam, 
nativa magnitudine , in figura (iuodecima , fe- 
' £lione vero adapertam in fig. decima tertia reprae- 
sento. 
Tertia, quam vidi. Formicarum fpecies mi- 
nor nonnihil erat, quam Formica vulgaris Hol- 
landica , flamina non ducens , cujus prolixam 
hiftoriam paullo ante exhibui. Corpore ea 
gaudebat multo magis nigricante & fplendente , 
quam ulla ex aliis fpeciebus. Super falicibus 
nonnullis hafce Formicas offendi currentes, ibi. 
que habitare videbantur: verum Mares earum 
confpicere hailenus mihi non licuit. 
bpecies quarta iterum paullo minor erat, vc- 
^um crafliore tamen & magis rufililo corpore ; 
*^^que hujus Mafculos unquam offendi. Species 
ffuinta nonnihil graciliore , at fimul etiam parum 
ongiore gaudebat corpore, quam quarta: hu- 
ju que Mares etiam vidi quatuor alis inllruftos 
exta, quam oculis ufurpavi, fpecies mirae e 
rat 
I 
De twecde fmt der Mierefi , 'die ik hier in Hot~ 
lant gejien heb ,'was 'vangrootte ende figuur , «A tk 
hem in de veertiende afbeelding vertoonjynde veal 
van coHleur. Dan funder dr.t ik tegem^.voordig feg- 
gen kan, ofdh het IVyjke oj betWerk-Mierke 
Jk heb decfe teHontfelaarsdyk ge[ien ,daar fe in cen 
grooie vienigte in ecn houte bak fiunien^ en alisnuv 
ik tmre Ejeren ^ Wnrmen, Popkens ,Werk~Mier- 
kens, Wyfkens ende Mannekens , Me te famen un- 
der een, en met amle vermengelt , fig ; ahfyndf 
daar geplaatjl om eenige vogehn te voeden. De 
Mannekens 'U^mren een tveynig grooter ais het 
Mierkein myn afbeeldmgejermnt, en vm vter 
vliefige vletigelen verciert. Matir dat feer aan- 
merkelyk tcas. Me de Popkens deefer Mieren nsaa- 
ren tn een kas bejluoten ^ deveelke men [ag atiatt 
de Werk-Mieren furgvuldig be'uaai't , en tujfchen 
haare tanden gedraagtn wierden , dat veunakeljk te 
(ien IX as, alfio fy een lajl droegen , die veel gioo 
ter 'was ais fy felve uxauren. Soo dat dit de eeife 
maalwas, dat il^undcrvund , dat de Wnrmen de* 
Mieren , even ais de Syde-veurmen , ook ais een 
Kasje of Vliesken fponnen , daarfy haar in hejloo^ 
ten, en daar binnen in Popkens veranderden. Dit 
jpinfel ivas lang^xerpig ovaal van figuur , en heel 
duh en fiyn om het lichaam gefiponimd, de couleur 
"xas y ferverixig ; en ais ik^het opende ,Juoxund ik. 
daar cen Popken in verborgen, Ik nam eenige dejer 
omfiponne Popkens met my naa Amjlerdam, daar ik 
fig dat Je naa .eenige dagen haar doorbecten , en 
fionimige Mamiekens-Mieren tiyt te voorfibyn qua~ 
meri: Jynde dit op den i8. Julii- Eit Kasje ver- 
toon ik ongefichonden cn in fijne naturelyke grootle ^ 
in de tixalefde figuur : en in de dertiende afi beeldtng 
vertoon ik hem open gefneedetu 
De derde fion vaH Mieren , die ik gefien hei , 
"xaaren ixat kleemler ais de gemeene HoHantfihe^ 
Mieren , die niet en fbinnen , en nxelkers hijlune t 
terjlont in het lang befchreven heb. 
'veel (voarter ende ook meer glanfig "oan lu j 
eenige van de andere foorten. fi 
eenige veillige boomen, daar het fcheen datfiy haar , 
vioninginhadden: maar haare Mannekens heb tk 
tot twg toe niet gefien, . ■ , , 
r-r . • /• / . nos een nxeynig kleender ^ 
Plet vier de Joort vias uag ‘ ^ , 
maar gefetter ende rofiher van Ucbaam nxaar van 
ik meedede Mannekens met aungetrofen heb. Het 
vyfde foort vias viat finalder , ook een ^xeymg 
lanservan lichaam ais het vierde t en fy 'maai eii 
couleur ais het derde foort. Hier van heb ; 
d, Mannekens gefien, die vier vleugd^» ha en 
Ffff 
