3S6 
J O A N N I S S \V A M M E R D A M M 1 1 
penicillo depingere adgrederer. Attamen con- 
tinere me haud valeo , quin heic commemo- 
rem folertiam fingularem , non quidem Infe- 
ai, fed fanguinci cujufdam Animalis, Catelli 
nimirum dumellici, quem alo. Stillante is ul- 
cere , five fiftula , conflidatur, quae ad oculi in- 
feriora, loco tam alto, fita ell; ut lingua eouf- 
que pertingere eamque lingere haud poflir. 
Propterea Catellus hic remedium fequens, pul- 
chre excogitatura , & veluti ratiocinando in- 
ventum, illhuic malo adhibet: pedem videli- 
cet fuura prius faliva humeftat, humidumque 
dein mira quadam dexteritate ulceri affricat , 
hocce artificio fibimet medelani adfeire con- 
tendens: quin etiam, ficubi fiftulae ofhum vi 
aeris ambientis aliquando concreverit, tamdiu 
iJIud pede fuo fricat rcfricatque , ut pes ejus , 
fanguinis inllar , rubemmus evadat. 
Verum redeo ad Apes. Hae quidem fub 
finem Augulli tanto incenduntur odio erga 
Mares; ut eos inclementer admodum, & extra 
omnem culpam, interficiant, cum tamen, ex- 
eunte Majo , & quandoque etiam maturius , 
domunculas ipfis conrtruant , eos follicite nu- 
triant, educent , &, quantum par efl; , omni 
modo eorum curam gerant. Rationem hujuf- 
ce in odium mutati amoris fuo deinceps loco, 
utifpero, exponam; quandoquidem conditui, 
hiftoriara hanc in Iblitis DEI gloriam , alio 
quocunque fine penitus exclufo, pertexere. 
Priufquam tamen ulterius progrediar j Ma- 
rem, Foemeliam , communefque Apes fimui 
una defcribara , & quoad externa inter fe con- 
feram , initium fadlurus ab Apibus vulgaribus , 
uipote quae & dignotu facillimae, & communif- 
fiinae,& a nemine non quandoque traftacae atque 
vifae funt. In vulgaribus igitur , aeque‘ac aliis o- 
mnibus. Apibus duodecim potiflimumdiviflones 
five Annulos notare oportet; quinos nimirum cir- 
ca Caput , Thoracem , teneramque illam & tenu- 
em particulam , quae Abdomen cura Thorace 
conneftic ; feptem vero deinceps in Abdomine. 
Vulgarium Apum Caput oblongum efl , fu- 
perne fiibrotundum , infra acuminatum. Ma- 
fculis ab omni parte fiibrotundum Caput efl: 
at Foemellis pariter oblongum. 
Oculi in capite Apum vulgarium ovatae ve- 
luti aut lunatae funt figmae. In Maribus iti- 
dem fic fe habent ; at, quod probe notari me- 
retur , duabus partibus tertiis five duplo majo- 
res funt , quam in Apibus vulgaribus : cujuf- 
modi quidpiam & in Ephemero obtinet, hoc- 
mellarum Oculi paullo , quam Apum vulga- 
rium 
te maakn. Eveivjiel kan ik niet nalaten , 
nyverheid hier in tevoegen, hoewel niefoan eenhloe- 
deloos , inaar van een hloctryk Dier , etn klecn 
liuys-hontken y dat ik hebbe: het 'welk een lopende 
ukeratie of Pypfweer onder fyn oog heeft, maar 
foo hoog , dat de Tong daar niet hy kan oni te Uk- 
ken; het welke dan tot decfe hivaal deefe iiel uyt^ 
gewnden ende ah gcredencerde hulpiniddel gebruykt: 
te 'iveeten , dat het eerjl fyn poot met fpeckfel nat 
ende vogtig maakt , ende defelve dan aardig , ende 
feer ‘wonderlyk tegens fyn Zeer ftrykt , ende datfeh 
De dan door die uytvindinge foo tragt te genefen. 
En fomtyts ah de opening door de lucht toefchroeyt, 
foo vryft hy die foo lang en dikniaah , dat fyn poot 
bloet root 'wort. 
Dan ik keer weder tot de Byen , dewelke in t 
laatji van Aagujius foohaatende Jijn op deManne^ 
kens , dat fe dicongenadig , ende ganfeh onDerdient, 
om ’t leeven brengeny daar f e egter haare Huyskens 
inhlaafivan Mey: en ook tue/ eer koinen op te 
maaken , die forgvuldig te voeden, ende te queekeny 
ende alie forg ende moeite, die mogelyk is daar voor 
te neemen; ‘imar van ik op fyn plaats de redenvan 
deefe veranderende liefde in haat , foo ik hoop , fal 
geven; terwyl ik voor my ncem deefe befchryving , 
allcen tot CODS lof, ende f onder eenige andere de 
minfte infigt te verDolgcn. 
Eer ik hier nu vorder ga , foo fal ik het Manne- 
ken , het Wyfken , ende de geineene Byen onder een 
bcfchryveiiy en die uytcrlyk met malkander vergely- 
kcn\ beginnende van degemeene Byen y die het ke.n- 
baarjle y ende het gemeenjle fyn, ende van yder ge- 
handelt ende gefieu fyn. In de gemeene Byen dan\ 
ah ook in alie de anderen , daar in fyn voornanient- 
lyk te merken twaaf afdeelingen. f^yf umtrent het 
Hoofty de Borjl y ende dat teer of dunne deelken , het 
'welke den onderbuik aan de Borfl famenvoegt. Seven 
Afdeelingen of lUngekens fynder verder in den On- 
derbuik. 
Het hooft der gemeene Byen is langwerpig , Dan 
hoDen rontagtig , mn onderen fpits. In de Manne- 
kens is het Hooft gehecl rontagtig y in de JVyfkens is 
het weer langwerpig. 
De Oogen in het hooft van de gemeene Byen fyn 
oDaalagtigyOftebalDemaans gewys, Soo vangelyktn 
fynfe in de Mannekens ; maar daar wel op te letten is, 
Djdpmee derde deelen grootery of tneemaal fogrooty 
ah in degemeene Byeny dat ook in ’t Haft plaats 
heeft. In de JVyfkens fynfe een weinig grooter ah 
in de gemeene Byen. In alie drie de foorten van 
Byen 
