40 ? 
BIBLIA NATURAE; 
l-um Anatomen fefe accingat. Juvat etiam in 
coloratis eos liquidis tamdiu macerare , donec, 
quousque fieri potell, nigri , rubri aut flavi 
evaferint. Aut & fibimet ipfis relinqui poffunt, 
ut corruptione Ipontanea tandem colorem ac- 
quirant. Ita enim obtinetur, ut quaedam eorum 
partes in confpe6lum prodeant , quae aliter 
nunquam videri , aut faltem haud diftinfte fa- 
lis perluflrari queunt. Scilicet corpore undi- 
que albiffimo gaudet hic Vermis , partibusque 
haud adeo facile difeernendis : hinc Anatomen 
ejus inllituere longe difficillimum efl: 5 nili quis 
encheirefibus modo memoratis utatur. Omnia 
tamen iflhaec nullius iterum funt momenti , fi 
quis hos Vermes etiamnum viventes diffecare 
novit: quod ipfum interimfaftu haud adeo faci- 
le efl: ; quandoquidem Vermis membra & fortis- 
fime femet tunc contrahunt , & ex fe perquam 
funt tenella. 
Siquando Vermis in Dorfo aperitur ; ftatim 
fefe oflFert cxftillans quidam ichor five aquofus 
humor, e Vafis fauciatis eque Corde profluens, 
qui verus Vermiculi Sanguis eft. Sub Cute 
dein ibidem collocati cernuntur Mufeuli , qui 
incifuras corporis annulares movent , & quo- 
rum nonnulli in ipfum quoque Cor inferun- 
tur. Pinguedo deinde , atque inter hanc , 
medio in Dorfo , extuberans Cor in conlpe- 
ftum venit; quod quidem longus eH canalis, 
per totum Dorfum usque in Caput protenfus , 
e quo vafa pullulant omnes in partes diflribu- 
ta. Moneam tamen , me hoc non in hifce Ver- 
mibus, fed in Bombycibus obfervaflfe» InFoe- 
mellae Anatome alia adhuc quaedam de Corde 
proferam. Si deinde Anatomen quis profequi- 
tur, mox confpiciendura fefe offert Ventricu- 
lus, innumeris Fiftulis aeriis inflxuftus; qui fat 
notabilibus e fibris contextus, ficubi fauciatur, 
facile admodum abfcedit ab interna fua tuni- 
ca , quae in fpeciem membranacea efl , & 
Vel triplo etiam tenuior,, quam Vermiculus 
ipfe. Eadem haec tunica infuper ^ in modum 
vitri illius pellucidiflimi, quo ad conficienda 
fpecula utimur , limpidifiima efl , & aequabi- 
liflime etiam expolita: quod quidem in aliis pa- 
riter Infeftis, & praeter reliqua, in Bombyci- 
bus , quoque obtinet. In ultimis , quos diffe- 
cui, Vermibus Tunica haec, five pars interior 
Ventriculi, femper infardla erat materie qua- 
dam faturatioris flavique coloris, paullulum te- 
nace j quae & totum Ventriculi cavum reple- 
bat, & in Dorfo, qua Cor fitum efl , per Cor 
& corpus transparebat. In Crabronum Ver- 
men fi in geceuleurde vogtigheeden , fib teel mtn 
kan, laatfmrt y root , of ook wel van filfs tnet 
ter tyt in couleur bederven of veranderen ; viuar 
door baar dan fimmige dtekn vertoonen , die men 
anders nooit en fiet, ofte nooit klaar genoeg kan 
befihowwen. fVant alfoo deefi JVurm heel 'wit 
van lichaam h, ende niet fier onderkennelyk va* 
deelen , fio is de gefiide manier neotfakelyk , of 
anders is de ontleeding ten uyterfien moeyelyk. Dan 
dit alles heeft mer geen plaats , fi men fi leven- 
dig komt te ontleden , dat egter om het geixeldig 
'tfamentrekken der deelen van de Wurmy ende om 
datfyn deelen ook fier teer fyn , fio gemakkelyk 
niet en ml toegaaih 
Ais men nu de JVurmen oj> de Rug epent , fio 
vertoont haar eerjl een uytfyperende vogtigbeid , 
die uyt de Aderen , die gekwetji fyn, in het Hart 
komt, ende welke viaterige vogtigbeid haar i»aa^- 
agtig Bloet is. Daar ohder het Vel leggen de 
Spieren,di£ deringivyfiinkervingen van het lichaam 
beixeegen, ende waar van ook fimmige het Hart 
filve ingeplant mrden. Daar na fiet men het 
Vet , ende tujfchen het filve vertoont fig midden 
in den Rug het uytpuylende Hart , dat een lange 
canaal is , de ganfihe rug tot in het Heoft toe 
doorgaande , ende over al fyn uytfpruytende vaten 
na toe findende; dan dat ik niet hier , maar in 
de Ayviiirmen opgemerkt hebbe. In de ontleeding 
van ’t Wyfken fal ik nog iets meer van ’t Hert 
feggen. Soo men de Anatomie vervolgi , fio fa 
'men dadelykfien de Maag, die met duyfend Lucht- 
pypen voorfien ende befet is •’ defelve is vier~ 
kelyk vicesagtig van maakfel , ais hy gekwetji 
mrt , fio ixykt hy fier Hgt van fyn inwendp- 
ge rok af , die vliefig isy of haar fio vertoont 
ende vvel driemaal dunder ais de Maag fi^'^^ * 
fynde daar en booven fio helder ais een oor 
iufi mk i» 
*r animn m * Symr 
men die ik ohtleed hebb , ,, 
binnenjle gedeelte van 
de Maag geduurig vervult 
. u aeci couleurige fuhfiantie , veat 
met een hoog en gea 
taayagtig, den geheelen Maag vervulknde , ende 
00 de rug daar het Hert legt, door dat filve ende 
it lichaam bcen fihynende. In de iTurmen van 
Lllll 
mi- 
