B I B L I A NATURAE. *7? 
tur j quamvis fimul fi,t quam acutiffimus. Atque| 
hnc force eil, quod Foemella fuo Aculeo non 
pungat, neque facile pungere valeat; ut inde con- 
fifta poftmod^ fit fabula, qua narrant, Regem 
Aculeo carere manfuetaeque efle indolis. Certe 
fimulat faltem iftum Foemella , fiquando ir- 
ritatur atque laceflitur : quemadmodum ipfe 
experiundo didici. Quisnam autem verus fit 
veneni hujus ufus (fi pro certo habeamus , 
id non folum ideo datum efle Apibus, ut ejus 
ope fobolem defendant , hancque defendendo 
fuammet vitam amittant ) ; vix video quomo- 
do adinveniri queat : quanquara enim ante fuf- 
tinuerim , infer vire illud pofle ad Cerae con- 
feclionem > deftruunt tamen hancce opinio- 
nem Vefpae & Crabrones , quibus & Acu- 
leus & venenum pr^efto funt , licet Cerarn 
non conficiant. Quin nec Apum Foemella 
Ceram parat: verum ne fobolem quidem haec 
defendit: ut adeo illhic quoque ufus in dubium 
vocari poflet. En igitur, mi Le£lorI Quam 
fit difficile Naturam in operibus fujis invelliga- 
re , & mecura difcc , digitis labella compefce- 
re noftramque infcitiam atque impotentiam 
candide fateri. 
Prima Obfer^atio in ^pe Fornica. 
ofte ook niet ‘vocl kan Jleeken , waar uyt dan hei 
fabelken gefprooten is, dat de Koning geen Jngel 
heeft, maar van een fagtmoedigen aart is. Egter 
foo maakt hy de mynen om te fiekcn, foo manneer 
hy getergt en geport mort , gelyk ik om erjonden 
heb. fVat nu eygentlyk ditfenyn voor nut heeft f 
{foo mm vafl 'jteli,dat hetalleen niet en uomhcia- 
re Jongen te be-voaaren , ende die bcfchermende ook 
haar leeven te verliefen ) dat fou Jisiarelyk vwge 
iyk weefen om uyt te vinden. En hoeixel ik hier 
vooren geineenS hebbe , dat het tot het JVafch 
maaken fou kunnen dienen^ foo viort dat egter om 
vergejiooten door de ffefpen ende de Horjels, die 
Angelen ende fenyn hebben , ende egter geen 
en maaken: gelyk ook het fVyfken van^ e yen 
nietdoet, maar dat ook haar e fongen met ejen 
deei t i en maar door men ook dat gebruyfjon u 
nen in tmyfel tre^en^ Siet dan oihier efer, 
hoe befmaarlyk de Natuur in fyne en na e 
fpeuren is , en leert met my d^ vinger op e 
te leggen , om onfe onwetentheid en onniag 
bekennen. 
Eerfte .Obfervatie in de Vfouwelyke Bye. 
In majorem eorum omnium illuftrationem , 
quae haftenus de Aculeo , hujusque veneno , 
tum & de Ovario difla funt , nonnullas heic 
interferam Obfervationes peculiares, quas poft- 
modum in Ape Foemina infUtui. Quum igitur 
\6 Junii Alveare aperuiflem; plures in eo Re- 
ges five Foeraellas , fuis ^tiamnum in cellulis 
cereis collocatas , atque obtextas , offendi ,i 
quae mox mox erant examinaturae. Id enirn 
inde mihi quam certiflime con (liabat, quia eas 
reperiebam cute fua jam exutas, expanfisque 
alis inftruftas : quin vel .in eo quoque erant, 
ut de cellulis fuis prorumperent. In harum pri- 
ma , quam diffecui , Ovarium mihi occurrit 
haud penitus diftinfte confpicuum ; ut ideo 
huic examinando acutum microfcopium adhi- 
bere fuerim coaSbus: tum vero vidi, quod O- 
viduftus in eo perquam eflent multiplices j ipfa 
autem Ovula , ob ingentem numerum ac te- 
nuitatem , quafi innumerabilia : ut fane credam 
decem aut duodecim millia eorum adfuifle. 
Imo vel omnia ifthaec diflin^te numerare po- 
tuiflerai-fi volupe mihijfuiflet taediofo prius 
•labore omnes OyiduQius a Fe mutuoXepnrare. 
Ova ipfa, cum iis collata , quae in Foemina 
pro- 
for meerder verkiaring "onn al bet geen 
toe van de 4ngel en fyn fenyn gefegt is , a ook 
: den Eyerjlok , foo falik ^Mer eenige parttcu^ 
t Obfervatien invoegen , die ik naderhandtn het 
fkenderByegedaan beb. tTanneer ik dan op den 
Juny een Bye Korf hmm te openen , fo» 
d ik daar verfcheydd Konmgen of fVyfkens Wf 
noginhaarmajfe huy/kens faten , en omfponnen 
irent' jiaande op het punt oft te f^ermen. n 
^eeker kor^meeten, alfoo ik haar alree^ 
vond , en haare Vlengelen 
fe ook befig waaren , om uyt haare cel ^ ^ 
■Im. Jn de eer/le, dieik det 
len Eyrjlek ni» ten 
her een 'midg. 
er me alr entel- 
itgtnwaaren, menigte en 
r, van vsegens ^^^l {^^,troxm., dat die voti 
nte: foo dat ik vaflelyk ve , 
V m hebben kunneft. telltn, mdien my 
a,lle dipnS peupe n ‘i C nile di 
