De Aquatilibus. 
170 
afpera eft, fi a cauda furfum ad caput manu ducas:fin a capite ad cauda, tninime.Galeusleuis ctfi afpera 
cuce coueftitur,taine aculeis caret, Bellonius. Varij,molliore femper funt pelle: Cetring dura ^Elian*. 
DE GALEO CANICVLA, BELLONIVS. 
A kt'N a Graeci, Latini Caniculam nomxnarunt,Muftelorum ac Galeorum poftremum genus : ma- 
ximum tamen, & minime aculeatum, vorax, ac ceteris pifeibus infenfiffimum: dentesq; omnium ma- 
B iores, acutiores, ladores,crenatos habens. 
E Eius cutis admodum afpera, fabris noftrislignarijs non minus expetitur,quam apud Italos Rhina: 
cutis . Valecenim ad arcus & fagittas expoliendas, ligniq; afperiora vitia emendanda, maculasq; eius 
fuperficieminficientes protinus eluendas.Hoc etiam enlium ac pugionum manubria contegunt , ne 
tam facil e manu diililianc . i* 
Duas habet in tergore pinnas, redas quidem eas , fpinisq; carentesrduas item adlatera, vtrinque v- 
nam : branchiarumforarnina quinq; in quolibet latere : ani vero foramen inter duas pinnas politum, 
nullamqifub cauda pinnam oltendit.Citera cum reliquis conuenit. 
DE CANIBVS ET CANICVLIS, SIVE PLINII, 
[tue. JrifiotelU , fine altu [impliciter ita diElu , Corollarium . 
Vocabula pifeium pleraq; tranflatafunt a terreftribus ex aliqua parte fimiilb. reb.vt anguilla, lingu- 
kca,&c. alia a vi quadam, vt lupus, canicula,torpedo,Varro.Canis marinus dlimilicudine moru canis 
terreftris dicitur,eb fcilicet q, mordeat, ObfcurLMufteli & canes, pifces funt cartilaginei , Achenius. 
Canicularum marinarum ( v.uuuv$xK» 'fluo* ] tria funt genera: quarum maximi- quidam inter cete ro- 
buftiffima numerari polfunt. Exreliquisduobusgenerib,(quiir corno degunt, & ad cubiti menfuram t 0 
excrefcunt, aliud Galeos, aliud Centrincs ( alias, Cencriter ) appellari folet. Quod colore varium eft, 
Galeos nominatur: reliquu genus qui Cencrinas appellant, non errabit.Rurfus vari) molliore femper 
nelle,& capite latiore funt:Centrin<j parui depelle dura, & capite acutiore,dcc. (de Cetrinis inter Mu- 
ftelos in M.litera dicetur. )Arlianus,&parcimPhilesquoq;.Ettimiliterfere Oppianus lib.i.de pifcat. 
Kou xumsd^auKTK^tf , culxtbkg . iv Itr.uuton 1 r /4* »yeAW<^v%Keiytost 
Kij-ncrj Aivyxhtot; ct»pi&fMov : altat St <p>u ax AcsjKc# xxpTi&ioj ptr’ /jgjwn fnbiornq 
nvjAo7c h) fix&kon.ii u^y-iv^oitn Mhouvoii KcvtoIvcu ato&uanttf 'tvrulvvfxo: . */Ao 
KAoovTOf piKAio '. ythim (/[-hipoT^oaix^-jAx: SxvjUva/, tfjy hitoi rjq okcu^lm . u> V dux Toin 
PTvxt , atAwmaiV , '<JP sraotiAe . dxeA* 1' tyyi Uxaiv ouy , uooCfJtj « , rtw Ss duovmi . 
Ex his Oppiani carminibus Canis nomen videtur latius etiam patere quam Galei,id eft mufteli : & 
fimiliterex /Eliano:vt quod non folurn genus omne muftelorum,fed etiam canem cetaceum pelagium 
comprehendat, nimirum illum carcharian cognomine, de quo infri feoriim dicetur .Alij tamen lcri- 
ptores pleriq; Mufteli nomen aut arque, aut etialatius quam Canis extendunt. Citenim quomodo //- 
vac , id eft fquatinas inter Galeos numeret , non video , quanquam enim cartilaginei ftnt generis, lat£ 
tamen feuplani,non longe funt vtGalei: quare fufpedus mihi hiclocus eft, vtp.ro ^«4 malimlegere 
«Vu. Athemus exAriftoteleeafdem galeorum fpecies numerans, his verbis, \‘eaa> ua»k & adruv <j>rr 
nvHixi ctr-cct^Mi , a«ck , otwciAok > <nti> f*voi',i»AwmK»«M', &c. nihil de rhina vt neq; ATian’. Scy Ilion pileis 
c genere galeorum ab Ariftotele nominatur: Malfilienfcs Palum: nonnulli regiones Caniculam vo- 
cant, Giliius. Ligures Sc MaftilienfesPal, Rondeletius. forte si pali quadam fimilitudine circaroftrum 
acuminatum, vt in fphynna.vel palumbo.nam Galeum l^uem a cutis colore MafTilienfes palumbum 
vocare Bellonius fcribit.Rondeletius galeum liuem a Romanis pifcem columbum vocari, non qubd 4* 
fcyllion vel caniculam galeum liuem elfe dicam: fed quoniam fpecies ei cognata eft, nomen ab eo inu- 
tuaripotuit.Galeorumgeneriseftcanicula,quamGrcci xtu.'« vocant, alij itueyov : alij mvAicv, ve\<m[~ 
pov, vel^vuv/ai , Vuottonus. Giliius fcyllion per a. duplex fcripfit. eft autem diminutiuum nomen, 
generis neutrijdcvideturvtroque modo faibipolfe. quando primitiuum etiam tum <r:-,t tura o-kJa- 
A(g“fcriptum reperitur, pro canicula vel catulo: qui& fcylax fcylacion dicitur. Sed dehis vocibus, 
&fcymnoquoq; &fcymnio, annotauimus quidam in Philologia de Cane H.a. Carchariam canem, 
alias lamiam & fcyllam vocari authoreft Nicander Colophonius iri Gloifs.ergo fcylla maior eft canis» 
eWjfcioi, minor. Nebrij etiam vocabulum ab alijs aliter feribitur. Vuottonus ( aut librarius ) -.pr . 
non recbcpofuit. ab hinnulo enim ( qui Gracis »tQ«t eft)di£tumapparet,proptervariam&maculofam 
cutem. A Bellonioiife« feribitur, paroxytonum:quod nomen apud idoneos authores uufqoa extare 
puto, nam oxy tonum, hinnuli vel cerui pellem lignificat idequanos multa in Ceruo H. c.Zm*- 1 * 
vocari etiam teftisefl: \riftoteles,idefthinnulos , Rondeletius: tanquam redus fingularis fit 
v£ e/ @- , in tertia inflexione. Apud Anftotelem quidem dehift.lib.6. cap. ir . le gitur in codicibus vul- 
gatis , ~ <36«^’ ivav.vhtx vexj >lm Gaza vertit, Caniculi, quas aliqui ..abMnnulo nebri* 
os muftelos appellant. vbi^fa.V elfelegcdum in accufativo plurali primi inftexionis non dubitarim 
nempe aredto lingulari fimiliter icribendo , vt a<W«c. Sic & alii galeorum differentii quidam 
in hte terminantur , vt j*Mit ctxetvMxe, oine#* » *a»5wc tae .'Sic & ztnuM*- fita mathen^ &ipfum pifeis n°' 
men, fed diuerfi agaleopo:cilo,ideft vario vel ftellari.item k , /.xo y^Uc canis. Citeru 
cuius meminit Euftathius per e . diphtbongum in medio, poflelHuum eft, ad hinnulum pertinens.Di' 
catur iratur galeus nebrias, 8c Latine hinnularis non hinnulus.vt &:aquilahinnu!aria vocatur It Gw*’ 
qu? »*?:s<p5vc Ariftoteli. Athenqus ex Acheo poeta cyllum pifcem nominat,vbi vel cillum, hoceftafi' 
num afellumue pifcem intelligo: vel fcy Ilum pro fcyllio.Pifcisdequo agimus, ferd coniundis nomi' 
nibusj^Afsvwfc dicitur, vt Vuottonus etiam & Rondeletius obferuarunt , hinc eftnimirumq 11 ^ 
Oppianus feribit, a’&o J \z( Quacu r.uuuv ) itaxfri ka&ovtcu y.Atoi . hoc eft: Alij vero Canes pariter app e ^* 
lantur mufteli: nam KifTijLow abfolutc vocantur, tanqua genus e galea diuerlum,quamuis $c ipfi pi^ t - e * 
finr yuMubeii . Plinius alicubiexTheophraftocaniculaspro canibus carcharijs reddidit : quod 
molausquoqueannotauit.Ergocanicuunonvniusfpeciei nomen,nec femper tanquam diminuti^ 
fuerit accipiendum. otel& 
