De Delphino. Lib. IV. 323 
Dormiunt roftro fublato.fiue fiftula elata per fumma aequoris, qua etiam fpirant,pinnas Tuas leuiter . 
mouendo,ftertentes etiam leuiter audiere nonnulli. Somntu. 
Certillimiim&hoceflefuturaeternpeftatisprognofticonaiunt.vbiin maris fuperficiem frequenti- p 
us fe vibret, & quodammodo colludat, cuius rei caufam D. Thomas hancreddidit:Hyemali, inquit, ' 
procella ingruente. ab imo maris confurgunt exhalationes.quaehyemi fomenta fuggerunt, tuncque progncjfhe» 
calor excitatur in delphinis. quoniam vero calidi propria eft agitatio, inde contingit id animalcre- Mum* tm 
briuserumpere, ac leleoftentare.Ex quo illud eftPlinij lib. 8. cap. {5. delphini tranquillo mari lafciui- htcRonde . * v 
entes, flatus ex qua .veniunt parte praelagiunt.item fpargentesaquam,item turbantes ( ahat: trem Jpargen- Cilt Rhtdi‘- 
t<) *ti aquam ) ranauillitatem ) tranquillitatem. Id verum elfe affirmant pifcatores & * r ‘*‘ ? ' 6 ' 
nauca;. Non folum verb delphini , fed & alia etiam animalia tempeftatem prqfentiunt,vt echini arena 
fe faburiantes, vt rana; vltrafolitum vocales. Sunt Sc multb plura,quae tempeftates praefagiunt,de qui- 
bus Plinius libro iS.cap. 35. Quare crediderim pifces in aquaaeris agitatione mutationeq; affici , non 
aliter quilm imbecillos & valetudinarios obauftrinos inflantes flatus, dolorem in capite, vel articu- 
lis fentire, quodeuenitijs qui cum Neapolitano morbo diuconfli&ati funt, vel arthricis. Sic laterum 
yel thoracis doloribus obnoxij.feptentrionales ventos prqnunciant. Nam paulatim magis ac ma®is 
immutaturaer , priufquam omnino in contrarium permutetur. Leues autem immutationes facile Ie- 
runt , qui profpera funt valetudine , magisq; externis caulis morborum rcfiftunt. Ad alias delphini a- 
itiones tranfeamus. 
Stridorem edit.vocisq; nonnihil, quiaafpcram arteriam &pulmones habet &r linguam mobilem, 
i 0 quod vtintelligerentftudiofi exci tam in pi&uraexprcflimiis. Sed ftatim reclamabit aliquis ex Arifto- S trider e rvt> 
tele, vnaq; cum Plinio nos errare affirmabit, de delphini linguahscfcribente:Lingua eft hiscon trana- IZ w*™* 
turam aquati: ium mobilis,b reuis at que lata, haud differens fuiilje. Pro voce gemitus humano fimilis. Lib.g. cap 0.' 
Ariftoteles autem diifencire videtur his verbis : A&nnji&i 0 SeAtpi , r^ic-ufo, iwptvfa iVUfri ivTuutv., Lib. A . de btfi. 
bixSuotctcj ty-o; . i r.-Ts ( apparet hic ahqtttd vittatum , ‘go Itgertm forat; ht©- ) <patt[we%j >> xvdCue- 
ttrlut yAarficev rngy 'ivnAiKvfdfatu/ , isSt , wVs dtfypfo Tt T>JC tpwvij; n»ie%v, Delphinus ftridet 
ac mutit efferens fefe in aerem, fed non quemadmodum ea qua* fuperiusenumcraui ( nor vt ptfcet tU> qui 
vocale exiHimiwttr ,vt czcHltUyfhrem:-, ly>a , frc. ) hic enim vocem Sc pulmonem, & arteriam habet: fed 
linguam non follitam, neq; labra, vt articulatam vocem poffit edere. At qui Arirtotelis contextum ^p- 
piusinfpexerit, nobis Plinhxfl minime aduerfariintcUiget. Etenim Ariftoteles hoc capite oftenfurus, 
quianimaliavocen^quelocutionem.quaeionumaliqucm liue ftrepitumedant, fubtiliter hac omnia 
|0 diflinxitivt vox apharyngede pulmonibus pendeat,vt quibus pulmodefit, ijs nulla vocis emittenda: 
iit facultas, locutio verb non nili vocis per linguam explanatio lit.quamobrem quq linguam non habet, 
aut uyt’i^vA'KoLt^ulu>, id eft, non liberam & folutam,ea neq; vocem emittunt, neque loquuntur, at fonos 
edere velalijs partibus pofiunt. Lyra igitur& chromis fonos ftridorestpmouent, quia neq; pulmonem, 
neq; arteriam habent, & pe&ines quoties per fumma humoris nitibundi feruntur,quod volitare dicut, 
ftridere fentiuntur,atque etiam mari nq hirundines qua: fublimes volitant mare 11011 attingentes. Del** 
phinus verb non eodem modo ftridet ac mutit, quo haec omnia, quia vocem habet ob pulmonem & ar- 
teriam : praeterea linguam mobilem ac liberam , fed non ita liberam & follitam vt voci articulatae Sc lo- 
putioni efferendae fatis elfe poffit. Quare non negat Ariftoteles delphinum linguam mobilem habere, 
*° ednonita mobilem &(olutam,(a^iyj/?o ( »f/«i/<t -■»<«, SotjA tAupti^lw , ita accipit ac fi Atxtfja , m 
tuTu^sTcMAUfJ^lw yVtU v haiatc i?roAiAv$Jw ) vt vocem articulatam efferre poffit. eft enim breuis , vtait 
Plinius. Atque hunc elle germanum Ariflotelis fenfum confirmo ex iphulmet teftimonio, cuius paulo 
pofthqcfuntverba: Pueri vtc^terafuamembracontinereac regere nequeunt , lic etiam lingua; funt 
impotentes, & quidem irr.perfedff, & ferblinguaabfoluuntur, itaque magnaex pacte balbutiunt, tor- 
tique funt lingua. Pueris igitur lingua non deeft , neque ad haerens cft,led mobilis & lata, quiq; exeri 
{ )oteft:fed nondum ita libera, vt vocem diftin&e articulateq; enunciarepoliint. Ita delphinis lingua eft 
ata,raobilis,qua: modo exeri , modo codipofht , no haeres pahto,neq; offea,n 5 ita rame ioluta vt vo c 6 
explanate efferre queant. Porro neque labi a.neq palatum cameratum habet, quae locutioni c onferiit. 
Delphinum audire, ccterosque omnes pifces conftatexijs quae diximus, quum depifeium (entibus Auditet eim~ 
Si ageremus. Huius vero lenius organum nulium manifeftumreperinpoteft.ncin delphino quidem , vt organum 
putat Ariftoteles lib. dehift.anim. cap. S. At audire fine meatu vllo parteq; huic rei deftinata, nullu tn delphino,^ 
animal poteft.percniamfoni vocesq; ad cerebrum perferantur. Qua ratione impulfuscum delphini 
cranium diligentilhmt contemplatuseirem,manifeftilIimiim audiendi meatum, qui ad cerebrum vfq; 
patet, inueni: e regione vero in viui delphini capite foramen tam exiguum , vt fere oculorum aciem 
hjgiatffhtim poft oculum , qui litus in caufaeft, cur difficilius reperiatur. funt enim oculi Sc •foramina 
1 Hain eadem fert linea cum oris Icilfura . 
Cu veib fsgaciflime odoretur, multo d:flScilius eft inuenire qui pars huius fenfusminiftrafitrquod ^dsratietoit» 
»on foliim in delphino, fed in omnibus alijspifcibus admiratione dignum eft: neque eft quod quis per 
°rairinailla, quq ante oculos funt narium loco, pifcesodores percipere certb credat: ad ccrebrume- 1/ \ciiut™ ^ 
ffo n ^ uTlvl< l uenon P errnean t> fedpartimobfepta&cicamoxdelinuntjpartimadbranchiasferuntur. O- ’**' 
t^nes tamen odorati certum eft, cum efca recenti abftineant, nec ijfdemelcarum generibus omnes ca- 
piantur, led varijs, fcilicet fui agnitione odoris, quippe cum vel foetidis nonnulli alliciantur. Quare 
tneatus iftoscicoselleexiftimo, &c qui oculis noftris cerni non poliunt, per quos tamen odori ad cere- 
rum 1 pateat adifus,vtqni tenuioris ellentiae lit qukm humor.Qubdfiinhisquibranchiashabentper- 
p ictu qo funt, quanto minus elfe debent in ijs qui pulmonib.fpirant? In illis. n.branchix valde patent, 
vt tne infpiratione magna odorari poffint: hi, cum relpirationis organu intus lateat, fine magna infpi- 
ratione & aeris tractg odores non percipiunt, vt docet Gal. in libro de odoratu, quibufeu vna in cere- 
um penetraret aqua.ii per apertos meatus permearent. Odores aute in cerebriipifciufefe infinuare 
teiite£ Xlm °lt ^ ar S umenc ^q u °d ad efcam nidorofam accedat , odoribufq; caput repleatur & grauitate t ibrt. f cap. i 
ur. tt Yt de csteris taceamus, de delphino odore vnguentigrauitcr olfeufo hiftoriam ex Plinio 
V narremus» 
