De Delphino. Lib. IV; 
3 29 
Fel. 
initio, vcex r !ad ntur cartilaginea, qua animal quidem pariunt, fedouum concipiunt, ) Plinius. Delphinus felle 
caret, idque folus intereaqu:epulmonecarent,&;mareexcipiunt,Plinius&Ariftot.Delphinogeni- 
talc foris eft, teftes intusadaluum ne&untur, Ariftot. Et alibi. Delphino meatus genitales ad fpimelo- 
cum adhaerent: tenes verb fuh aluo latent. Teftes intus habet vltima conditos aluo.nec meatus, fed pe- 
nem pertendentem habet, vt boues. Penes delphini perinde quafi hominum arrigitur: no tainen fem- 
per patet, fed occultatur, cum autem ad coitionem inflammantur,extra eminentem proferunt, Gillius 
ex Oppiano. Teftes delphino praelongi vltima condunturaluo, Plinius. 
Delphinus etiam mammas habet : animal enim concipit illico, & creat. Continet hic fuas mammas lac 
non parte fuperiore, fed prope genitale, nec modo quadru pedum papillas confpicuas habet , fed velut 
10 alueolos quoidam humoris duos, vtroque de latere lingularem, e quibus lac fluit, quod ore catulorum 
fedtantiu-m parentem excipiatur: idque iam a nonnullis perfpedtum eft, Ariftot. Delphini binas in ima 
aluo papillas tantum gerunt, neceuidentes, & paulo in obliquum porredtas. neq; aliud animal in cur- 
fu lambitur, Plin.- De maris & foemina: delphini diferimine Bellonius feribit Gallice libro x. cap. 42. 
Deiphini& circa litora taxola degunt, <xktjkot & mare profundum (pelagus) ^ 
habitant: vtnufquam mare fine delphinis fit, Oppianus. Delphinorum gregarim natanrium mirum Gr ‘( aria 
ordinem exponemus in d . Delphinus cum mare accipit, redditqueper fiftulam, tum aerem per pulmo- Roratio 
nem. habet enim hoc membrum, &lpirat. Quamobrem.retibus apprehenfus, breui tempore ftran<ni~ ’ 
latur , vt qui fpirandi facultatem amiferit. foris vero diutius viuere poteft mutiens, & anhelans modo 
catterorumfpirantium. quinetiam dormiens roftrumexeritliipra mare, vtfpiret , Ariftot. Vifus del- 
phinis acuciffimus, tp^oyttyTtireA-icwiu.Tistn Itv ,<nrcu o (vtbmev, ita vt Difcem etiam fub lauide vel vifus 
na~ 
praeftantes, longe lateque venando perfquantU'- pifces, referetur in d. Pifciumquos ceperint’, capita 
folumdeuorant, Bellonius. Pompilo deguftatodifcruciantur&conuelluntur. vide in n. Delphinis os 
parte lupinapoixcum efle, (-quod dodti fete orxnes hodie negant ) eofque refupinatos foium corripere 
efcas,&quamobrem ita fiat, Ariftoteles diileritbbro 4 . departib. ammd cap. 10. Delphinum non a 
quatilibus tantum, fedetiam terrenis omnibus velocitate faltuque praedare , ( Ify «V. w.-lm-n 
Vdeeit/u f 
Jaltus 
«Va<,)itavtnauium matos etiam tranfiliat.author eft Ariftoteles: &caufam conatur afferre eiufmodi. 
5 0 Quemadmodum enim vrinatores animam continentfiic ille prim o fp i ritum comprimit, deinde corpus 
iicutiagutamneruoexpulfamiaculatur.namfpintus intus compreflus, & illum & vrinatores com- 
pellit, ac iaculatur, dElianusde animal. 12 12. Velocillirnum omnium animalium, non (Viam marino- 
rum, delphinus eft, ocyorvolucre,ocyor telo. nam cuna fame concitatffjigientem in vada ima perlecu- 
tipifeem, diutius fpiritum continuere, vt arcu emifli ad re (]vrandutn emicant: tantaque vi exi liunt.vc 
plerunque velanauiumtranfuolencfaltu Plinius, quam apud eum le& onemM affari us approbat. Ce- 
leritatem delphinorum ego ipfe( inquit Bellonius) in mariobferuaui; 8 c niuimnoftram pleno velo 
. venris fecundis ocyllime inue£bim , delphinos Celeritate vincentes aai.nidaerti: quae tanta eft,vc 
nullius fit maior in aere volucrium, huius autem velocitatis cautam non equidem pinnas fecerirn,qaa: 
ad tanti corporis molem exiguijfunt, fed corporis duntaxatpondus, (moro! ur gr vires corpores, quibusvi- 
brarefeipfuns, &• ntruor .im agtli contentione, tanquam eiaculan po.esi : vtnonji-fjicitperferobur tanta ceUritat' , fi 
4 ° accedat agpttat, neque contra: Mu aatr-n non tn eo pfritmigrnf di .te , (edat tendinibus & nermtmexime p»;, n 
«/?.) nam fi pinnarum magnitudo promoueret velocitatem, hirundinem pifcem paruum, cuius pinnae 
tamen nihilo quam delphini minores funt, celeriorem effe oporteret, Bellonius. Delphinononminus 
interdumexilugladiusafilomfeftitus, Ariftot. Nec fe fuper aequora curui Tollere conluetas audent 
delphines in auras, Ouidiusa. Metam. Turfiones ( Phocaens ) delphinis fimiles, diftant trutitiaafpe- 
iSbus.abeftenimillalafciuia, Plinius. Delphinum fimiles (de pueris ludentibus Troi mi equeftrecer- 
tamen,nunc fugiendo, nuflcrenouando pugnam ) qui per maria humida nando Carpathium, ldby- 
cumque fecant, luduntque per vndas, Vergil /. jfin.i redo delphin, vel pro delphinorum, SerUius. 
Delphinorum celeritatem innando, quae prouerbiolocu dedit, eleganter deferibit Manilius /. Aluo-' 
nomicon: vtnonminuselegantereorumimpetuminpifcesreliquoscecinitPapinius nono Thebai- 
dos, his verfibus: 
Quali* coeruleis tumido fui gurgite terror. Pifibrs: neant quoties deuexa profundi 
Scrutantem delphina vident, fugit om nts tn imos T rba lacus, viride, q -e metu (bpimur tn algas , 
Nec prws emerji , (emergunt) quam fumma per aquord flexus 
Emicet,drvft s mala certare cartn.s. Ad idem Sxllius lib. \p. rabidi ceu be/lua ponti 
P er longum flerth adpajfus eablata profundo ( :<m procuttn fiuciupifum mule (ducta vidit , 
oSF,$luat, c^luflransnantem/ubgurgttepradam, &4bfrbct late permtx umptf tbus aquor . 
Hinc contrario fenfu prouerbiali figurain diris i Marone aidtum eft : 
esfnte lupos rapient haedi , vituli ante leones: Delphtnif >gieni ptfces, aquila ante columbas. 
Quaeritur quamobrem in terram erumpant, hoc eni m interdum eos facere incerta de Caufa dicitur Emptio in 
Ariftoteles & Plinius. Videnturautem vel afilo mfeftati, vel morbi alicuius vi, vt fub mortem, ( vnde r * m ' 
aliqui fpulturaedefiderio in litus erumpere eos nugantur,) vel nimio dum perfequunturpifcesimpe^. 
tu, in terram aliquando efferri, nam qubdpoftquamerupere, ftatim tellure cadta moriuntur, vtPliu. * 
tradit, morbo aliquo eos confli dari indicium eft. alioqui enim diutius in cerra viuerepolfunt, vcRon- 
" elcCms & Bellonius docent.Erumpunt etiam in litus nimio ftrepitu pileatorum eis infiaiantium gra- 
uati, & capiuntur, tefte Ariftotele. Delphinispro voce gemitus eft, humano fimilis,Piinius &r Solinus. v 
qni.ipulmonemhabent&venamafperam.&eorumlinguanoneftabfoluta, nec eorum labia prone- ° X 
mune vel prominent ad diftinguendam vocem, A uthor denae, rerum. Sonum ^dit delphin per fi Itulam, 
qua & aquam emittit, t? savK"o$Haicfit|d^,ParaphraftesOppiani. Edita per fumma aequoris fiftula,re- somnat 
ipuatxoms caula, dormiunt. & iam delphinum ftertffntcm etiam nonnulli audiuere, Ariftoteles bis ' ' 
E e p vel ter 
