384 
De Aquatilibus. 
Qppianus. 
H. a 
vfitataeft. Et ex ijs quae de Charybdi memoiant, que freti illius periculis fimiliafunt, Scc. Oppianus 
li bro 3. Halicuticoru, xiphiam canit etiam hamis capi, licet nullaeis infixa fit elba. nudus enim hamus» 
nec occultatus a linea dependet.duplici recuruus vnco. Supra eum verc>,mollem aliquem pifcem b ge- 
nere alborum, palmos (palcftas) circiter tres fuperius, fummo labro artificiofealiigant. quem dum in- 
u ad ens xiphias vorat, partes eis aliquae delabentes circa hamum inhaerent, quas ille dolo non animad- 
uerfo fimiliter deuoraturus capitur Sc extrahitur. Porro circa Tyrrhenum mare, Mafliliam& Galliam, 
vbi ingentes xiphi^ reperiuntur,pifcatores nauiculas ipfis pifcibus tum corpore tum gladio & mucro- 
ne roltri fimiles fabricant. Illi alios fui generis pifces videre fe rati, non refugiunt,doncc i cymbis vn- 
diquaqtie c i ren n dati fulbinis feriantur, adeb vt effugere nequeant. Fit quidem quandoque vt 1 0 
gladio luo belua nauim penetrando perforet, tum pifcatores illico fecuri maxillas eius confringunt, 
& nauim perforatam dauo obturant, ac pifcem viribus defedhim extrahunt. Quin etiam finuolis 
retibus inclufus aliquando xiphias capitur: &ftolidus obii tusque roboris fui ad maculas trepidat,nec 
audet appropinquare, itaque ad litus extradfi caput clauis aut fudibus comminuunt pifcatores, (sUejui 
contrarium tsddtcsntu <$■ Roneldcftus tradunt , pifcatores dnlzdtofummopercfiin timere, quod /itu retia madent, fumma 
vi omnia difrumpat,) Hxc Oppianus. Hippino iuli &xiphixinefcantur. Idem. Cum thynni circumreti- 
ti tenentur Neptuno malorum depulfori pifcatores vocafaciunt, ne gladius pifeis, neue delphinus in 
captiuorum numero fit. nam fepe ftrenuus aliquis gladius, lacerato reti thynnorum gregi irretito ad fe 
exuendum exlaqueis facultatem dedit, Aelianus de animalibus ij. 6 . 
Xiphixin Oceano Indico in tantam augentur magnitudinem, vt validiffimis roftris Lufitanarum 
nauiumlateraadfefquipalmum aliquando perforarint, Ionius. Retulit mihi quondam amicus,virdo- 
<ffus & fide dignus, amnem fe habuifle, qui cum in Syriam nauigaret, natantem iuxta nauim hominem 1 0 
viderit mediumab hoc pifceroftro dilcindi, 
F GladiusprarpinguiseftjiScadipemhabetindorfoinftarporci, Albertus. Ego etiam pinguilfimum 
vel ad fallidium elle andiiti. Xiphia: bonitate & pretio filuris (lic fturiones vocat, non rebtb) ferme funt 
aquales, louius. Et rurfus, Thynni pariter ac Xiphia* quum ceftrum patiuntur, v eluti noxij damnan- 
tur meniis. Salfamentis commendarifiimi funt , Maffarius. Xiphias pifeis eft mali fucci, Sc multarum 
fuperfiuitatum, difticilisque concoctu, ac naufeam afferens, Sc proptereaab hoc edulio prorfus abfti- 
nere melius eft. At fi quis nonnunquam eo vti velit, acrioribus condimentis vitia eius emendet, vi- 
numque fuperpotet & valde vetuftum & tenue,Symeon Sethi. In fruftrafecatur xiphias. carnem habet 
aridam, concoquitur difficulter, fed plurimum nutrit fi reite conficiatur, licuti Sc ceteri grandiores 
pifces omnes, vt inquit Mneficheus. In cibum finapi conditur.eft enim lapore ingrato, virofo. eius ab- 
domen atteris partibus p refertur, Vuottonus. Xiphix crudos humores generant, Pfellus, ^ 9 
A AxSt £1 (pitf TiuaviJs- bv(fxvT.ov sa9»V, Ovgeux a ci u rzv <dpb\iSuAcrik& Siv/cAvli 
Kxv mrfuJrnfj: x/-pcu<n Archeftratus apud Athenxum. 
r«A5ai'w etiam ftellionem, aliqui felem interpretantur. Vide in Stellione a inter Quadrupedes oui- 
paras. Item Galeotx dicebantur vates quidam in Sicilia.lege ibidem H.a. Sicplac etiam comet^ genus eft 
• ... n. . . A m It- 1 ry! Ati I ) ! 1 r, i , I t, rfr A - Anr,A' Oh » . ' r e 1 n n I r tA / 1 l-r\ t a ,«nl ^ 
e. 
mine natura pallidi aut rubicundi coloris : lic a ' • pw.Trebius eft in Oceano qui duro naues per- 4® 
forat roftro.Obfcurus: fedineptillimercum Plinius i Trebio Nigro hoc degladiopifce tradi referat. 
Epitheta. aaou/a®- Oppianus. A-zhxVi Idem de xiphijs circa ma- 
re Tyrrhenum. 
, Caput xiphnepifeisfuffitum cum myrrha velut daemoniacos faciet adorantes. Tu autem nares tuas 
vngue vnguento valido, & nullo modo fies rabidus vel infanus. Au tor Xceranidum lib. 1. 
Xiphias lapis. In xiphialapide, ideft fapphiro, fculpc accipitrem, & fub pedibus eius xiphiam pifcem : Sc reclude 
Xiphi&herba f u b lapide radicem herbx, (xiphtj, tdtji gladioli, )& habe, hic annulus eft caftus , quemfi habueris circa 
te, in oraculo videbis quicquid volueris. Et fi polueris eum in animali vel idolo aliquo,oraculum sdec 
de omnibus rebus quas volueris fcire. Idem. 
Gladius forte aut gladio cognatus eftTtBVRo n vs pifeis, de quo Petrus Martyr Oceanex Decadis f* 
tertia: libro 8. fieferibit: Bainoaprouinciaeft(noui Orbis, ) in qua lacus eftfalfus& amarus. Putant 
autem elle amplas adeb profundafque cauernas eius, vt e mari per eas magni etiam marini pifces emer- 
gant: inter quos pifeis quidam ab eisdiiftusTiburonus, qui hominem in i<5tu dentis ( vtradius rolirt) 
fecat medium Sc vorat.In Hozamam vrbis primarig fluuium e pelago afeendunt tiburom,&- multos di- 
lacerant ex incolis: prxeipue qui fe nullo pabto abftinent, quin quotidie lauandi gratiafe immergant 
fiuuio. Et paulo poli: Tempeftates in hoc lacu excitata:, Tiburonum lauta conuiuia funt. Sed Sc alius 
quidam noui Orbis pifeis cetaceus eodem nomine ditftus videtur, de quo fupra leges in Cetis diuer fis. 
Tiburertus. 
©E GLANIDE, RONDELETIVS. 
^Alteram iconem pifeis barbati , quam e^o olim ad %pndtlttium mf, 'hic nonpefui , 
tn Siluro eandem melius exprejjam exhibiturus. 
D OciBiMVsproximocapiteSilurumeundemcum Glanide pifcem non effe, fed ei perfimilem: 
qualis eft quem hic exhibemus, capite craflo & magno , credentibus armaco. qualem abono& 
dodto viro figuram accepi, talem exhibeo : ( isftqui m prtmu libris , vbi de manfuettedine pt/ctum apit , giariosfi 
innuit v-dijfe ad manum ventre: ) nec certi aliquid ftatuo: nunquam enim temere mihi iudicandum, Sc af- 
firmandum aliquid ftatui de ijs pifcibus quos neque vidi,neq; dilfecui.PifcemaliumprQ Glanide vfur- 
pant 
60 
