De Lupo. Lib. II IL 
sn 
<ju<» maior eft, eo durior euadit.optimus autem eft,qui magnitudine mediocris eft.&c.vt infra recitabi- 
tur. In fingula quem minuas pulmen. ne. eft)id eft , quem facias comedendo breuiorem » A cron. Quia 
fcilicet illis maiorem) Ac fi dicerct,totum fuaue eft, quod finitur, Acron.ego certi nihil ex his Aeronis 
verbis elicio. Poetam vero hoc dicere puto: ideo ne mulum maiorem prafers, lupum verb minorem, 
quod natura ipfa hunc minorem,illum maiorem elPe voluerit: vt ironia fit, & gulae iudicium plerunque 
naturae aduerfari oftendatur.Vnlgaria)vfitata,quae citoinueniuntur,Acron. 
Vos anguilla manet longae cognata colubrae. Aut glacie afperfus maculis Tyberinus ( fcilicet lupus) Sc 
ipfe Vernula riparum pinguis torrente cloaca, Et folitus media cryptam penetrare Suburrae,Iuuenali* 
t » Sat.y.Mar. Varro enumerans quae in quibus Italia: partibus optima ad vidumgignancur , pifei Tyberi- 
no palmam tribuit, his verbis in libro ( vt ait Macrobius ) rerum humanarum vndecimo : Ad vidum o- 
ptima fert, ager Campanus frumentum , Falernus vinum , Caftinas oleum , Tufculanus ficum , mei Ta- 
rentinus,pifcem Tyberis. Hxc Varro de omnibus fcilicet huius flunainis pifcibus : fed inter eos praeci - 
puum locum lupus tenuit, & quidem is qui inter duos pontes captus efiet. Id oftendunt cum multi alij^ 
tum etiam C. Titius vir artatis Lucilianx in oratione qua legem Fanniam fuafit: cuius verba ideo po- 
nentur, quia non folum de lupo inter duos pontes capto erunt teftimonio, fed etiam mores quibus ple- 
fique tunc viuebant,facile publicabunt. Defcribens enim homines prodigos in forum ad iudicanduim 
«brios commeantes,quxque folcant inter fe fcrmocinari,fic ait. Ludunt alea ftudiole, vnguentis deli- 
buti, fcortisftipati.Vbi horae decem funt,iubenr puerum vocari, vt comitium eat percontatum quid ia. 
foro geftumfit.quifuaferint.quidiftuaferint.quot tribus iulferint, quot vetuerint, inde ad comiti uva- 
io dunt,ne litem luam faciant. Dum eunt,nullaeft in angiporto amphora quam non impleant,quippe qui 
veficam plenam vini habeant. Veniuntincomitiumtriftes,iubenturdicere:Quorumncgotiumeft* 
narrat.iudex teftespofcit,ipfius it minctu.Vbiredit,ait fe omnia audiui (fe, tabulas pofcit,litcras infpi- 
cit. Vix pra: vino fuftinet palpebras. Eunt (alias,Eunti) in confilium. ibi haec oratio , Quid mihi negotij 
eft cum iftis nugatoribus, potius quhm potamus mulfum mixtum vino Graeco, edimus tordumpin- 
guem,bonumquepifcem, lupum germanum qui inter duos pontes captus fuit? Hatc Titius, referente 
Macrobio. lam cum annorii memoria circumfertur M. Philippi (velut vrbaniflimum, quod erat luxu - 
riofi(Itmum)fadum, atque didum.Nam is forte Cafiini, cum apud holpitem ccenarct, appofitumque t 
vicino flumine lupum deguftaflet: atque expuiflet, improbum fadumdidoprofecutus: Percam (in— 
quit)nifi pifcem putaui.Hoc igitur periurium multorum fubtiliorem fecit gulam,dodaque, 8 c erudi» 
i o ta palata faftidire docuit fluuialem lupum, nili quem Tyberis aduerfo torrente defatigaflet. Itaque Te- 
rentius Varro, Nullus eft inquit hoc («culo nebulo, ac rhy nton: qui non iam ducat , nihil fua interefle* 
Vtrum eiufmodi pifcibus an ranis frequens habeat viuarium,ColumelIa8. 16 . vbi de pifeinis loquitur. 
L*e hoc Philippi dido lege etiam fupriiin A. Refert Macrobius Lucilium acrem Sc vehementem poe- 
tem.oftendere fe fcire hunc pifcem egregij faporisefle, qui inter duos ponteis captus eflet,eumque 
quafi liguritorem appellare catillonem, proprieautem catillones didosgulofos, quafi catillorumli- 
f nritores. Lucilij verfus hi funt : Fingere pritereaafferriquodquifque volebat. Illum fuminaduce- 
ant,atque altilium lanx: Hunc ponteis Tyberinos inter captus catillo, Perottus. Etrurfus, Optimi 
ln terduos pontes lupi capiebantur, propter vrbis latrinas Sc cloacas.quas infedantes maximi pingue- 
f c nnt:qu2 res praecipui caufa eft vt e mari nantes inter fluminu hoftia meliores fint,vtpote pinguiores. 
Lupus grauidus deterior eft, vt&mugilis,& omnes fere fquamaintedi,Ariftot.Summaineftfaporisr 
gratia hyeme captis, & Ianuario praefertim menfc.T unc enim Sc teneritudine, vti diuus ait Ambrofiuse 
& mollitie candoreque, vt Plinius alfeuerat, maxime commendantur, Iouius. Illud mirari fubit cur 
Plinius lanatum ^ candore & mollicie didurn putant : quom lupus nulla magis dote cenfcatur, quaixt 
quod callum habeat.quem frequenti natatu &aflldua agitatione fibi conquirit. Vetus enim didum eft, 
*°s efte optimos pifees.qui carni funt fimilimi:optiraasvcrbcarnes,quxpifcibusproxiHi*fint.ai 
quod alluite Philoxenus illo carmine:T«V nptu » ne' uti t^iijuruiv 1%9-Jav o! f*yj i%3vW. ceu ex duobus 
*Uis contrarijs,duricia carnis fcilicet, Sc moUiciapifcium.cinnus quidam fiat palato grauiffimus , Cal- 
Ca £ninus. Inter cibos ne dijs quidem contemnendos Suattis cerebrum lupi numerat. Eubulus quoque CereSrn^, 
* u-^-gabalus mur2narumladibus&luporum(pifcium)inlocis 
Oua pifeium ficca in cibo fumpta, omnem laborem Sc mor- 
phalorum&labraca 
tla fle aridaefa omne faftidium pellunt, Kiranides in fine quarti 
LupuminaquisdulcibusnatunonvidimusifedSmaiiinflummaautfta gna afeendifle cdfpeximus. 
}u e oqueparuus(,u»x;)>jjfl;)rarb,quenudrnodummugilis fa:pe inuenitur. Alimentum fane quod tum ex 
oc >tum ex alijs {pelagiis vuletur addendum, vt &p**tbpo(l)piCcibas prouenit,fanguinem gignit cofiftenti» 
, **^iai:€(tenMiortm dico comparatione ad pengtunemmediHminter extrema) qu^m quod expedeftribus aniina- 
1 us fumitur,adeb vt non affluenter nutriat, & celerius difeutiatur. Eft aute laudatiffimus (anguis ex» 
^{"utrextrema, 
Ce d ribttS,F 
ru»? ll4 ? <1Uarapela S iusl(it,fta ^ p . 
lacult^.Kj, Lupus proximus temperamento eft cephalo. fimiliter enim fanguinem tenuS gignit 5c 
P uitam:verumtamen quia (uauior eft, cephalo vtilior fuerit, Simeon Scthi. Culpaprope omni vacant 
fg s . es \ t E“ mar i vemncur dulcis aquae experti , cuiufmodi funt quos pelagios vocamus , Sc faxati- 
^u rl^ murnf r ° S - ^" UCC * bonitate ac cibi fuauitate longe antecellunt. Tales igitur Tuinpfilfe perpetui 
vt 
de h«7cx 
muco£s 
4a 
dCpiyfjti; nominat. Heliogabalus murxnarumladibus&luporum(pifcium)inlocis 
jriediterraneis rufticos pauit, Lampridius. Oua pifeium ficca in cibo fumpta , omnem laborem Sc mor- OMM ' 
curant.efe omne faftidium: maximd cephalorum & labracam,& lphyraenamm,& fimilium,recen» 
