77 ° 
De Aquatilibus. 
jo 
lant : ficut onychina, purpurea.quemadmodum enim purpureus color a purpura , fic onychinus a y 
che eodem fignificato dicicur. Sic quoque Columella libro 12.cap.10.pmna onychina, pnrpurcaappcu -- 
uit,Cornarius in fuis Commentariis in quintum Galenilibrum de compofit.fecund.locos.Sed 1 Unij 
ba ab eo recitata de piris,onychina non interpretantur purpurea : hoc tantum voluiu,vt Signina pira a - 
onychinm co - i ore f uo tcftacea dicuntur : ftc onychinis quoque, fic purpureis, nomina a coloribus tada.Quanquai 
ltr ‘ tem onyx operculum eft conchylij , & c conchylio color purpureus tingitunmhil tamen adillum colo » 
nihil ad tin&uram illam facit onyx operculum : vt onychinum colorem ab eo appellatum exiltimare 
culum mihi videatur. Columella 12. 10. pruna onychina normnat tantum, colorem non exprimit, eg 
hunc colorem ex albo purpurafcentem putarim, qualis in onyche , id eft vngue , humano fpeaatur.q jo 
color etiam onychi gemma: nomen fecic , quanquam ea etiam aliis coloribus repentur. Onyx ge 
finquit Ge. Agricola libro <Lde natura foffilium)ex eo quod eius candor fimilitudinem ad vnguem huma- 
num habere ioleat nomen inuenit : non raro tamen eft ladea, maxime in zonis, idem vocatur ony c 1 
& lapis onychinus : in Germanis & Sequanis reperta, eique fimilis, vocatur nunc Chalcedonius.multun 
autem variar colore , &c. Gentilitium cognomen Byzantiarum blatta retulerunt : quod ad eos torlitan 
Indi demittant, & hincadnos deferantur,Ruellius. Balantha,(W« videtur corruptum.) eft iquama ^ 
UmiMcis quadam, c fronte pifcis degentis in concha rotunda & tortuofa,concaua.fed nos vtimu 
blatta Byzantia, Jis fertur de Gm&ofam» detfj Syluaticus. Blatta Byzantia eft operculum conchylij» 
cuiusdam c mari rubro,& aliis locis.quorum meminit Auicenna Canone 2. cap. proprio, e aute 
rum ,& in gyrum contortum (hoc ad totam concham potius quam operculum pertinere wWJinftarhma 
cis , fed oblongius ac maius quam corpus quo limax circundatur. Operculum hoc inore cone y J ’ 
clauditurque & aperitur pro animalis arbitrio, has conchas fape vidi cum operculis ad aprentnus > 
portatas e mari rubro Damafcum,Bellunenfis. Blattij Byzands,hoc eft, offis anterioris naris purpura:, 
iple interpretatur, ) Nicol. Myrepfus meminit antidoto 425. Dcfcribuntur ha blattaa uicenna 
81. nomine adfaralthaib. Apud Syluaticum multabarbaranominapaffimreperias, qus blattas Byz 
tias interpretatur: vtAchafar,Affiiratib,D a ableftos,Dafarbachah,Funoblaron,Gafecol vel Gafelol.Kua 
ail,Hiobothor,Hudal , Curaiie. fed Auicenna : Qua: de mari rubro funt, inquit , nominantur Cura 
Item Egedde,apud veterem GlolTographum Auicenna:. Latini mixobarban,pro bkttis.blactas: p V 
r . , guibusvngulas &vngellas aliquando efferunt. Blatta Byzantia conchylij tegumentum eft , adfufcntf 
VZTJ doneum.ipfa enim tefta mox liquatur igni, bituminis modo, quod etiam improbe ipfao.et. quidam alb ^ 
cantem odoratam magis commendant, Syluius. Et alibi : & Murfc C*"®* appellatur A 1 
rio in aurea A lexandrina, Diamargarito calido. Vnguis odoratu, velaromati^ 
(a Galeno fcilicet. additur autem medicamento cuidam ad alopecias. ) Qua: Serapio & Auicenna ic 
bunt,Ex Diolcoride fere mutuati funt. Inuenio apud quosdam oftracium vocari , quod aliqui ony 
vocant : hoc fufitnm vulua poenis mire refiftere. Odorem effie caftorei , meliusquecum eo y ftttiu ’ 
cere. Vetera quoque vlcera& cacoethe eiusdem cinere fanari, Plinius. Et alibi: Neraospnee J 
purarum cauum, quo fe operiunt, tufum glutinat. Onyx detraclus ex cone ») 10, potus 
«wlftrangularis ex vuluafubuenit , Galenus de compcfitione : fec. loc.vt quidam citat. Os nans p» P 
milcetur paftillo ad cardiacos, numero 70. apud Nic. Myrepfum. Apud eundem vngues ato ™ u ‘ i» 
gni& paruijiniiciuntur in thymiama Efdrae: &inaliaqua:dam fuffimenta, alias (impliciter, ^ 
o*ix & firaiuter apud Aetium: qmfuffiimigio mofchatoquoq; cos .dmifcet. Dcmomtesjud 
Ud y de compof.fecloc.S.io in malagmatis cuiusdam defcnptione, bdellium onychanominar : vide tur, of^ 
mum bdellium, & quod incenium ac luffitum , ony chis Indici conchylij tefta: odore mreferat taie 
Diofco rides optimum elfe refert , 5 e* 7 ? oia/^quanquam Marcellus Vergilius » c 
humano vngm fimile tranftulit : fortaffis ex Plinio induftus : qui hb.12.cap «j.Badmno (inquit)** flU - 
cus, multique candidi vngues. Verum hac Plinius ex Grarco aliquo fettprore non fatis intel. cdta 
liOe videtur, &c.Cornarius in commentariis in Galeni Ubros de copipont.fecund.loc. , , ' Op' 
C Teftatorum quadam in petris, alia inarenis degunt : vt NfcTnu t *tf pCmr « , ’ s v e- 
pianus. Purpura: parua: ad litorafic oras funt: « Abro 7 f»fe*Mr ^«AwiuTfa^hocclt.iiu ^ 
tb magnae fcabraque.Gaza non in finibus, fed pelagi* vertit, quod approbat Rpndeletius. atqju j 
nus lib.i.cum de pelagiis aliisq; aquatilium prius dixiffiet/ubdit: A«. 5 
Ziy.mt ^A««Tiif, K*stt£»sobntny\s, nJi Eftolinus omnis peiagi p [ sa ah^ 
dus fit, non omne tamen pelagus finus eft : & pelagij appellatio amplius patet. ur P ur i f . purp ur , 
rent,&itembuccina,Ariftor. UoftivKa.Slx.n^yito^t^a. i/«Wofyif*> Athenausex An ote * -mue 
&eius fimilia parum admodum progrediuntur, Arillot. Concha omnes celerrime cre eun % pii- 
vero purpura atque pe&ines, quippe qua anno perficjfmagnitudmtm implere) po ^ mt. i oia nte s: 
nius. Purpuris efcas putidas emoliuntur: & acceduntipfa ad eiusmodi eicam a longe, vtpcte lculll q; 
Ariftot. Lingua fua teftas turbinum, quorum efca capiuntur, tranfigunt.Anftot. Purpuram J p UL -pU^ 
confiderauifchmaliam concham tandiumorfficuspremerct.quoadfaftotatahifcerct.Gffi ia lga^ 
voracitas(A/v^7Hf)m prouerbium euam venit : aliqui tamen ad tincturam hoc re. erunt. H circU lu>i 
mufeus eft.quancumcunq; coegerant,cottcha deprompto exdpiunt ieie.ac couunmc F ^ vt ap' 
agitant,altera alteram foris fic depafcente , Plutarchus in hhro Vera animalium, &c. ex PU»>f 
paref.qui tamen hoc non fimpliciter de purpuris ; fcnbit, fed tantum extra mare, cum c. J rit0 m,vi 
purpurarum genera pabulo & folo difeernit : vtfitLutenfe putri limo : Algenfe veroalga m ^ n 
iiffimum : Dialutenfe , vario foli genere paftum. Quibus efeis afficiantur, vidcinfta> ^ JunC u » 
diuin arena latent, ficut etiam pedines , Anftoteles. Canis exortu circiter dies ^X font ,vt^ tf 
Idem & Plinius. Purpura vere generantur , Anftoteles &1 hnms. Quadunoi 
rices,purpura, faliuario lentore proueniunt,Plinius. Congregantur verno umpor ’ >• /j n q U< it M a . 
lentorem cuiusdam cera faliuanc , fimili modo & murices. Idem. Verba m.t n g arer n, h ^ ul •: 
rius) in quinto de hiftoria,a quo Plinius hac omnia mutuatus eft.Propterea magis app dam cel • 
Vhnnmart. 
Motui. 
JncremtntuM 
Olfacha. 
Citu*. 
Latitatio. 
Ccneratto. 
