IN AMATHI LVSITANI B NARRATIONE S. 4 3 
X Y P H I V M, 
Ovo n Plinius libro xxv. cap. xi. per XyphiumintelligatPfcudoacorum, quod in paludibus pro 
«enit flore aureo Iridis emulo, ut Lutitantis perperam intclligit , minime probamus , non iolum 
ca rarione, quod Xyphii hiftoriam Plinius accurate , probeq; defcnbat , non Pfeudoacori ; fcd quod 
etiarn genuinas cius facultates , quas D.ofcoridi acceptas Facile referre poteft. P; xterc a Pfcudoacoro 
xadiccm etTc Iridis grandiorem nemo ambigit . At Plinius ibidem refle Xyphio dixit efle radicem Nu- 
cis Auellan® figurat Nec obftatquod fcripfcritisnafci Xyphton in aquofis , Diofcor.des uero m ar- 
nis quum & in aruis, &in paluftnbus locis magis quoque proucmat , ut perinde ac nos rei herbari® 
ftudiofos obferuaffc non dubitamus. At Plinius ,qui longe meliw Xyphii natale folum explorauerat , 
[ S L fitanus , non alia ob cadam in humidis nafa dixit , quam ut eorum refelleret opinionem qui 
I ombitim i feminis figura Xyphium clTc cenfebant . Hinc itaque» argumentumfumens, probat Lon- 
leonem • n. v, • n.ipHtibus tantum proucniat locis . His alius accedit Lufitantla- 
*>!■'»" Xyphium non tfc , ,«£ . IU. J f “„ m » ld|( f e x yphium ,„,mimm quod ferta, illi dfe 
^us , quo tacilc adducor, ut ciedaowplum ^1 cinoforchis modo radices 
<•'« Canmmt, *c" ff ,& comprefli ufrticilli modi , ucl Ibifci feminis inlbr, cui 
phirhnurnrlfipuhttur , inuolucris iimul conclufx , ijs (imilibus »quibrt( Croci bulbus contegitur , Qua: 
tamen dc his feripr urus annnaducrrirfedcbucracLuhtanus.^^ CE VM. 
t v s r t a n i opinionem deHarundinacco Gramine ea rarione improbamus, quod fcnbat plan- 
tam effe udgarifsimam ad Lridani ripas nafcentem , quin & it, mentis gratifs.mum efle pabulum . Nam 
tam eucuu ga Graminis genus iuxta mas oriatur, non tuxta flumina, non magno mihi 
^ioi, SlfoiiSquaticos <?*m 
amaceo Gramine LutonU ‘"j{ y B v s , D AE v S 
T A M , . Idaeum Rubum in Ida monte plurimum nafei fcribatDiofcorides,&f®pmsTd®um 
m ” no acciniatur , Lufitanus tamen ad Padi fluminis ripas oriri hunc Rubum affirmat . Sed mi- 
promont J carcutiat, quum qu® montana funt, fluuiatilia fecerit. 
nimeuereor, qumpromore, cacc "”\\ s aVtHEMVM.. 
n m ntifauam ucrum Cbryfanthemum uiderit Lufitanus, quo tamen abundat Italia, pafsim- 
, ^ V V -i /“► incmm * auumq-ofcitantercius hiftoriam examinaflet apud Diofcoridem,eam her- 
SJmChreKemum eflbpu«t?quam herbariorum uulgus,quod unoquoque mcnfe floreat , Calendu- 
l uocat. Aperte conuincitur error, quod ChryfantbemumDiqfcoridi folia geratplurimis mcifu- 
's diuifa.id quod in Calendula uocata prorfus defideratur, quum illi Minoris Anchufx modo longa fpe 
flentur nullis prorfus incifuris laciniata . Sed id fortafle illum in hanc opinionem adduxit , quod habean 
mralieiua Diofcondis exemplaria , qu® habeant Chryfanthcmum quod alij Caltham uocant. &c ; 
^mnquum non defindi h^^n^pwiti^r^al^du^m^^^n^fin^ationeCa^r^TidlcK!^- 
At fi in fimplicium facultate, ac hiftoria , ut illum fanc decebat, fe 
fam Cb^nUicmur P exemp i aria habuiffet ad manus , eaq; prxfertim , qu® a doflifs lm is Ul- 
^^ntan^llbcn^nmr^ilirn^'”^'^ S u hfe m i°C!rryt a nchcmonoii 
1151 » astragalvs. 
V M oriri radice rotunda, Raphani modo magna feribit Diofcorides . Quibus quis 
Astra * Aftragalo radicem non efle rotundam in pii® modum, fed tereti forma , quum 
facile conncerep Q uamobrem in Aftragali cenfura inaniter Lufitanum hallucinari deprehendi- 
tahsfitRaphan Germa nix jncolas Aftragali radicibus uefei fub cineribus Caftanca- 
mus , quo c juglandium nucum figura , magnitudineq; efle aflerit albo intus colore , & 
rum modo anatis , , & jt f u f p i cor eg0 Lufitanum pro Aftragalo eam plantam accepiffe, qu® 
n,gro externis jor^m ^ D J' fcoridis efl | Apios, qu®q; Germanis Erdnuffen ,id eft ,Nux T err® 
Fuchfio , & r mter ha S plantas interfit differentia T irefia ccecior fuerit, qux non uiderit . 
uocatur. Sed quam mag aCONITVM. 
fendo primis generis Aconito Fuchfnim uirum apprime doflum accufat Lufitanus, 
. D v M m ccn aberrat , quippe qui tanquam ccecus iudicet de coloribus ,& nulla ratione 
jllc , tamen longe 8 , .■ hn in multis reperiri locis , radicibus nigris ad rubedinem declinantibus. 
fcribatAcon tum < A, P rirille ncvlipens in explorandis, leeendisq; plantarum hift oriis. 
Cenf.ixxxiij» 
de Xyphio . 
Cef.Ixxxiiij. 
de Harundi- 
nacco grami 
Cenf. Ixxsv. 
de Idaio Ru- 
bo. 
Cenf.lxxxva. 
de Chryfan- 
thereio . 
Cenf.xxsvIT. 
de AftriLg® 
C f.lxxxviiie 
de Aconito. 
^u^RomxVohamnas^x Alaba?lrouiderint, ad Conftantinilauacrum prope facrum Lateranenfe,& 
S D. Agnetis sdes extra Viminalem portam . 
D 4 
COLCHICVM 
