s> 
33 
33 
3> 
33 
33 
33 
>3 
33 
33 
IN AMATHI LVSITANI ENARRATIONES. 35 
derida erit Lufitani fententia , cjui praeter omnium clarifsimorum uirorum placitafolus iubcat Agari- 
cum ea ipfa hora efie contundendum , ac alijs addendum medicamentis , qua expedit illo uti . 
RHABARBARVM. 
C AE t F. R V M dc Rhabarbaro feribens Lufitanus , medicos illos magno teneri errore contendit , 
qui toftum i uel uftum Rbabarbarum dyfentericis propinant , ea ratione addudfcus , quod omnia qus 
torrentur ob contradam acredinem abradant . Quare fuadet , ut a Rhabarbaro in dyfentericis om 
nino abftineant medici . Atqui fi Rhabarbarum dari libeat, non uftum , neque affum efTe propinandum, 
fed crudum , hac tamen conditione , ut prius auferantur ab eo tenuiores partes . Id quod facile C ut lpie 
mt ^ effici poteft , fi cx aqua Plantaginis , uel Rofarum maceretur . Verum Lufitano maxime refragatur 
Mefr es ubi Rhabarbari uires expendit his uerbis . Rhabarbarum toftum dyfentericis probe confert . 
F t naulb fuperiusait , Qinid fi poft hafce fundi o nes uifcera adftridione roborante egerint , ipfum qui 
dem Rhabarbarum in puhierem contritum exhibendum luerit . At.llud, quod _,g„e torrefeit, uehe- 
memer operetur , .e et, em nehementius .d .quod comburitur HexMcfue, . Sedaudret ct, em Cale- 
• Itk-^ nrtnn de Compofitione medicamentorum fecundum locos combufta, torrefadaque 
SfteSimd^itd“Ll«.oempe Cochleas. Cornu Cetumum. Opium, Gallas, Mali- 
rori' i m Pini corticem , Hyofciamom , Acaciam , & alia plura uino nigro excepta . Pmerca x i . de 
Simplicium medicamentorum facultatibus ,exuftas etiam Cochleas cum Galla, & Pipere dyfenteri- 
c scommendauQuibusfane patet non modo hoc in medicamento fpernere Galenum Cochlearum, & 
Gallarum combri&rum acredinem , fed etiam addere Piper acerrimum medicamentum . Hu.ufmodi 
i; a mentis nulli dubitatione utuntur etiam poftenores Graeci, Paulus (inquam jOribafius, Ae- 
med n d e r Adde quod ubi inteftina ulceribus fuerint affeda. Auripigmentum, Sandaracham, 
tuis , e , ' " Aer j s jquammam , &aliaplura erodentia medicamenta clyftenbus infundunt . His 
Alumen, ' ’ m k n fta,toftaq; medicamenta non modo nullo prorfus incommodo dyfentericis 
yr ^A.”^ ^LLo.oo>d «*» longdmagis »««,. , „c «i.m .dltringenr -A. f, 
nrmcres^uerfa dyfentericis tuto exhibere fuadent tot grauifsimi audores,cur illis toftum 
“T ’ i V jnrcrdicat Lufitanus , conijcerc nequeo . Nam fi , Medicorum omnium confcnfu , dy- 
Rhabarbar ^ uolaulium carm bus, ouorum uittelhs ignitis tegulis toftis,&ahis 
fentern afrect s frias, torrefadisq;, cur igitur a Rhabarbaro illo fuerit abftinendum, nulla 
quam Pj uu ™ or fe {e oft - ert tat j 0 . porro ad aliud Lufitani figmentum , quo fretus ait , plures uidiffe 
x^rtTnos^ui seneris homines dvfenteria aftedos ufti Rhabarbari potu interiiffe , nil aliud rcfponden- 
d inprxfentia fuccurrit, quam quod nobis minime fit approbandum, cum fexccntos homines ad 
• ™ rcuocatos {ciamus tofti Rhabarbari potu . Equidem non poftiim nan mirari Luficanum , quod 
nntum "entis Lufitanos Rhabarbari ufti potu interemptos in exemplum adducat,ac fi illis tantum 
ftTrTetl medicamentum , cum tamen is (ut .pfiu, teftantur feripta > toto fere artatis fu* decurfu 
fuerit letale meoicamuiu > ^ J-indemudltalosfuamexercuentmedicinam.Demiroritem, 
apud inferiores £^23^0*^ affirmare non fit ueritus potius ex Rhabarbari ufti potu in- 
quod ita temere qu ^ quu , n h ? c fari non pofsint . Pr.ecer id , mihi nunquam perfuafum 
tC r lffe ^onflma»is dyfentericis Rhabarbarum illud profuturum, quod aqua Plantaginis uel Rofa- 
uelim, iong o < J ' mto ft um , UC 1 uftum . Quandoquidem Galeni teftimonio aflatio, uftioq; 
rum tuent m ac j a [H on isq; medicamentis confert; contra uerbeuenitus, qu* aquis maceran- 
plunmnm liccit > mc ji urn adducit Lufitanus Auiccnn* teftimonio confifus, qui dyfentericis 
tur. ( Sedti^ro affationemq; expertum ex Plantaginis aqua bibendum fuadet, quod 
Rhabarbarum nui , ^ aliud Anicenn* defignarc interpretis lapfu , quam Graecorum 
polleat, citra ultionem, affationem* propinat Aui- 
“rSlantanWtatli. nec id macera, .ut frb, Sng,t Lufiunus . 
Cenfu.xliiij. 
de Rhabarba 
Rhabarbaru 
tolium dyfen 
tericis maxi- 
me conueni- 
se... 
Lufitani m- 
fcicia inceti- 
fendo Auice- 
nx Rhabarba 
ro . 
CHAMAELEO ALBVS, ET NIGER. 
•iu rUm*leonem Album cenfet efle ftirpem fpinis undiq; horrentem, folio grandi, Clfu.xlv.de 
c. VM ille niiam au idam Carduum Mari*, quidam a maculis Carduum Ladarium chamsleon* 
bus • 
a ^ v U ille Chamadeonem Album cernet tuainytuuy.u., “--.j, lU u»g« uul , 
A c c v M int ^ quam quidam Carduum Mari* , quidam a maculis Carduum Ladarium 
la&is quafi maculis inte » ^ ^ ^ pa fcantur ; quis eius opinionem probet ? cum Chamaeleo albus 
uocant, quidam “ al £>i 0 fcoridi ,fed e medio fpinas echinatas Cinara- modo . Carduus autem La- 
nullum producat cau ,&quandoq; maiorem adnatis pluribus refertum, longis, prsdu- 
ftanus caulem pro . n t ; a nec Chamgleonis facultas . Siquidem deuorata , Di°f c °ridis 
r ' s i’ * Xndici nu ^ a ( ' C ontra uero ha:c fues non modo alit , fed etiam fagini , lincte 
“ ftin rr Toftremoalbo Chameleoni , Theophrafti teftimonio , caput requiritur magnum Acanp 
illinome . m quale m Lanario Carduo fpeaatur. Sed qualem in albo , talem , & in m- 
fim 'fe declarat Chamsleone, exiftimans hunc inter illud Cardui genus , q uo d i Carduo Ladano 
nulla alia dignofeitur differentia , quam quod huic folia non fintladeis illis ma.cuhs refperfa, fed po- 
