622 
te huldigen, die nu echter niet meer op theoretische beschouwingen 
doch op een reeks feiten gebaseerd is, en daarom zeker grooter 
waarde heeft. Gedurende het afgeloopen jaar was ik in staat onge- 
veer 35000 schedels op eventueele afwijkingen in het gebit te onder- 
zoeken. Dank zij deze omstandigheid bevindt zich op ’t oogenblik in 
het ontleedkundig Museum der Amsterdamsche Universiteit een collectie 
tand- en gebitanomalien, rijker misschien dan men ergens elders 
aantreft. De studie dezer anomalien nu heeft mij tot een ander in- 
zicht in de. beteekenis onzer kiezen gebracht dan ik tot nu toe had. 
Het gebit van den mensch bestaat, zooals bekend is, uit een reeks 
van tanden, die, vroeg doorbrekend, slechts gedurende betrekkelijk 
korten tijd functioneeren, en vervangen worden door een tweede 
reeks. De eerste reeks, — het melkgebit — bestaat in elke kaak 
helft uit twee snijtanden (i), een hoektand (c) en twee melkkiezen 
(' m ) die door de tweede reeks, — het permanente gebit — vervan- 
gen worden. Dit bestaat dus ook uit twee snijtanden (7), een hoek- 
tand (C) en twee, de melkkiezen vervangende voorkiezen ( P ), waar- 
aan nu de drie zoogenaamd blijvende kiezen (M) worden toege- 
voegd. Wanneer men bij de ontwikkeling de ligging van de blij- 
vende tanden vergelijkt met die der melktanden, dan blijkt het, dat 
de melktanden gelegen zijn aan de buitenzijde der blijvende tanden, 
terwijl de elementen van de eerstgenoemde reeks met die der laatst- 
genoemde alterneeren. Wanneer men dus het geheele gebit dat in 
een kaakhelft tot ontwikkeling komt in een schema weergeeft, dan 
verkrijgt men een voorstelling, als in tig. 1. Hierin zijn de melk- 
tanden met een kleine letter, de blijvende (gestippeld) met een 
hoofdletter aangeduid. De drie^kiezen, heb ik in deze figuur niet 
als voortzetting van een der beide reeksen aangegeven. Er bestaan 
hieromtrent in hoofdzaak twee zienswijzen: óf wel de kiezen behoo- 
ren tot de reeks der melktanden, die door gemis aan een vervang- 
tand niet uitgestooten worden, óf wel het zijn z.g.n. blijvende 
tanden, die geen voorgangers gehad hebben 1 ). De in mijne collectie 
aanwezige variaties in het gebied der kiezen, bewijzen nu afdoende 
Ó Er zijn nog wel andere meeningen uitgesproken, doch deze behoeven hier 
niet nader uiteengezet te worden. 
6 C. C. nv. 7??/. 
o? o 0 
Jé. tjJé. 
C2i> £225 <£Es> <23> <225 
Fig. ]. 
