801 
waarbij de waarde van 0 in het eerste lid uit (9) werd berekend, 
d.w.z. uit 2 = 2 (1 -j- y) : r. 
De betrekking (10) schijnt alzoo zeer nauwkeurig te gelden. 
Zij komt hierop neer, dat r — 1 = 2:2 of 
vjc — h _ 2 b 0 
h~~ h ’ 
derhalve 
V]c — bjc = 2 b 0 ( 11 ) 
zou wezen. Vindt men nl. alleen bij ideale stoffen vk — bk = 2 bk, 
zoodat alsdan vj c = 3 b/ c wordt — thans blijkt deze eigenschap voor 
alle stoffen te blijven doorgaan, wanneer men in het tweede lid 
2 bk slechts door 2 b g vervangt (waarin dus b 0 altijd het uit de ver- 
gelijking der rechte middellijn geëxtrapoleerde volume v 0 bij T = 0 
is). Daar alzoo 
Vk bk 
— — — ==2 of — z = 2 (11a) 
b o b o 
is, terwijl volgens (9) vt : b 0 = 2 (1 — J— y) is, zoo hebben wij ook 
eenvoudig : 
bic 
z=^ = 2y (12) 
b o 
En hierop komt de gevonden nieuwe betrekking dus eigenlijk neer. 
Zoo is bv. : 
Gewone stof 
Argon 
Ideale stof 
y = 0,9 2 = 1,8 
y = 0,75 z — 1,5 
y = 0,5 2 = 1 
Voor een ideale stof nemen wij y = 0,5, wijl daar evenals bij 
de andere stoffen de richtingscoefficient genomen is der rechte lijn, 
welke het kritisch punt met het punt d 0 bij m = 0 verbindt. De 
(steeds iets afwijkende) richting der meetkundige plaats è -f- c/ 3 ) = 
— f(m) vlak bij het kritisch punt zou = 0,4 zijn. (Zie hierover mijn 
vroegere artikelen van 9 Nov. 1911, p. 455 e.v., van 8 Dec. 191 1 , 
p. 608 e.v. en 619, en van 11 April 1912, p. 1229 — 1234). Dat 
, de z.g. „rechte middellijn” inderdaad in de onmiddellijke nabijheid 
van het kritisch punt op het laatste oogenblik een geringe kromming 
ondergaat, is o.a. door Cardoso bij verschillende stoffen gevonden. 
Uit' het bovenstaande kan nog een merkwaardige betrekking 
worden afgeleid; en wel, daar s' — 2 = 2 is volgens (11a), en 
2 
s = — - — volgens (10) : 
r — 1 
Verslagen der Afdeeling Natuurk. Dl. XXII. A°. 1933/14. 
54 
