851 
Thans wil ik nagaan of' liet gevonden aantal van 100 toereikend 
is om het geheele tekort aan witbloeiende planten te verklaren. Er 
zijn waargenomen 3106 blaowbloeiende planten, hierbij behoorden 
22 zaden, die niet opkwamen. We mogen dus aannemen, dat er 
onder de zaden, die uitgezaaid werden, 3128 met den aanleg voor 
blauwe bloemkleur waren. Theoretisch behoorden hierbij l / 3 van dit 
aantal, dat is 1042 2 / 3 of' rond 1043 zaden voor witbloeiende planten 
te zijn. Er zijn echter slechts 800 waargenomen. Het tekort bedraagt 
dus 243. Nu zagen we, dat door de geringere kiemkracht van het 
zaad 100 witbloeiende planten ontbreken zullen. Dit is echter veel 
minder dan het waargenomen tekort, zooveel minder, dat de afwij- 
kende getalsverhouding niet alleen hierdoor kan worden verklaard ; 
er moet nog een andere oorzaak aanwezig zijn, die in dezelfde 
richting werkt, 
Het gelukte mij inderdaad deze tweede oorzaak van het tekort 
aan witbloeiende planten aan te toonen. Zij staat in verband met 
het gemiddeld aantal zaden, dat in de vrucht van het vlas wordt 
gevormd. Als maximum kan de vlasvrucht tien zaden bevatten. 
Het gemiddelde aantal is echter vrij wat geringer, en bij de witte 
variëteiten is dit, zooals ik meermalen waarnam, over ’t algemeen 
nog geringer dan bij de blauwe. 
Wanneer nu in de vruchten der heterozygoten, die tegelijk zaden 
voor wit- en voor blau wbloeiende planten bevatten, liet gemiddeld 
aantal der zaden geringer is dan bij de blauwe P-vorm , dan ligt het 
voor de hand aan te nemen, dat dit veroorzaakt wordt, doordat in 
verhouding minder zaden voor witbloeiende planten zijn gevormd. 
Uitgezaaid zal dit zaad dan een nakomelingschap geven met een 
tekort aan witbloeiende planten. 
Het onderzoek was echter in dit geval niet zoo eenvoudig. In 
tegenstelling met het gezegde bleken bij de gekruiste variëteiten de 
vruchten van het witte vlas gemiddeld zelfs een grooter aantal zaden 
te bevatten dan die van het blauwe Egyptische vlas. In 330 vruchten 
van het witte vlas bedroeg liet aantal zaden 2412, dat is gemiddeld 
7.31, terwijl in 219 vruchten van het Egyptische vlas 824 zaden 
dat is gemiddeld 3.76 voorkwamen. In de witte variëteit is het 
gemiddelde aantal zaden dus bijna tweemaal zoo groot als in de 
blauwe. 
Nu is echter het Egyptische zaad veel grooter dan dat van liet 
witte vlas en vergelijkingen van verschillende variëteiten hadden mij 
reeds vroeger tot de overtuiging gebracht, dat het gemiddeld aantal 
zaden nauw samenhangt met de grootte van het zaad en wel in 
dien zin, dat bij variëteiten met groote zaden het gemiddelde aantal 
